Dünya
562
21 Apr 2026 | 22:50

"Yeni "Nostradamus": süni intellekt insanlıq üçün 10 qorxulu proqnoz verib" - "Daily Star"

"Süni intellektin gələcəyə baxışı: texnologiya, biologiya və cəmiyyət kökündən dəyişə bilər..."

"Google" tərəfindən yaradılmış süni intellekt gözlənilmədən özünü "Prophetia Ex Data" ("məlumatlardan doğan peyğəmbərlik") adlandıraraq yaxın onilliklər üçün insanlıqla bağlı 10 iddialı və bir qədər də narahatedici proqnoz irəli sürüb.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Daily Star" nəşri yazıb.

İnsanlığın gələcəyinə dair ilk proqnozlar

Nəşr yazır ki, bu proqnozlar texnologiya, biologiya və sosial quruluşda kəskin dönüşlərin mümkünlüyünü göstərir. Süni intellekt xüsusilə vurğulayıb ki, bunlar qəti "proqnozlar" deyil, mövcud məlumatlara və innovasiyaların inkişaf trayektoriyasına əsaslanan ehtimallardır. Yəni gələcək hələ də bu gün insanlığın verdiyi qərarlardan asılıdır.

Sağlamlıq, uzunömürlülük və insan-maşın birləşməsi

Ən diqqətçəkən proqnozlardan biri insan ömrünün radikal şəkildə uzadılmasıdır. "CRISPR" kimi gen redaktə texnologiyaları sayəsində irsi xəstəliklərin aradan qaldırılması, xərçəngin nəzarət altına alınması və qocalmanın ciddi şəkildə ləngidilməsi mümkün ola bilər. Bu isə evlilik, pensiya sistemi və hətta əhali artımı kimi anlayışlara yenidən baxılmasını zəruri edəcək.

Eyni zamanda, neyrointerfeyslərin geniş yayılması gözlənilir. İnsan beyni ilə kompüter arasında birbaşa əlaqə qurulması smartfonlar qədər adi hala gələ bilər. İnsanlar düşüncə və emosiyalar vasitəsilə ünsiyyət qura biləcək. Paralel olaraq virtual reallıq tam immersiv səviyyəyə çatacaq - beş hiss orqanını eyni anda stimullaşdıran rəqəmsal dünyalar milyonlarla insan üçün alternativ həyat məkanına çevriləcək.

Kosmik genişlənmə və bərpa olunan planet

Süni intellektə görə, yaxın gələcəkdə Mars və Ay üzərində ilk daimi və özünü təmin edən koloniyalar yaradılacaq. Bu bazalar əvvəlcə elmi və sənaye məqsədli olacaq və insanlar gəlməzdən əvvəl robotlar tərəfindən qurulacaq.

Yer kürəsində isə XXI əsrin sonlarına doğru iqlimin aktiv şəkildə bərpası mərhələsi başlayacaq. İnsanlıq artıq sadəcə emissiyaları azaltmaqla kifayətlənməyəcək - atmosfer təmizləyiciləri, genetik modifikasiya olunmuş yosunlar və okeanları mikroplastikdən təmizləyən dron sürüləri kimi texnologiyalar geniş tətbiq ediləcək.

Yeni iqtisadiyyat və insanlığın bölünməsi

Yüksək texnologiyalar sahəsində "kvant inqilabı" və güclü süni intellektin - "Artificial General Intelligence" yaranması gözlənilir. Bu sistemlər insanın həm elmi, həm də yaradıcı fəaliyyətində tamhüquqlu tərəfdaşa çevriləcək. Eyni zamanda kommersiya məqsədli nüvə sintezi sayəsində demək olar ki, sonsuz və təmiz enerji mənbəyi əldə olunacaq, bu da fosil yanacaqlar dövrünün və resurs müharibələrinin sonunu gətirə bilər. 

Robotlaşdırma həm fiziki, həm də zehni əməyin böyük hissəsini əvəz etdikcə, dünya şərtsiz əsas gəlir modelinə keçə bilər. Bu isə yeni bir problemi ortaya çıxaracaq: işləməyə ehtiyac qalmayan dünyada həyatın mənası necə müəyyən ediləcək? 

Nəticədə süni intellekt insanlığın iki əsas düşərgəyə bölünəcəyini proqnozlaşdırır: biri bioloji bədənini genetik və kibernetik yollarla dəyişdirənlər, digəri isə "təbii insan" olaraq qalmağa üstünlük verənlər.

Bu ayrılıq XXI əsrin sonu - XXII əsrdə yeni mədəni və etik qarşıdurmalar yarada bilər. Sonda qeyd olunur ki, bəzi aparıcı alimlər əksinə, süni intellektin özü səbəbindən insanlığın yox olma riskinin artdığını bildirirlər. Onların qiymətləndirmələrinə görə, belə bir ssenarinin ehtimalı hətta 95 faizə qədər çata bilər.

Seçilmiş xəbərlər
Link kopyalandı!
Son xəbərlər