"London və Vaşinqton arasında gərginlik fonunda diplomatik sınaq..."
Aprelin 27-də Böyük Britaniya kralı III Karl ABŞ-a rəsmi səfərə yollanır. Bu səfər son yüz ilin ən ciddi ingilis-amerikan böhranı fonunda baş tutur və həm risk, həm də böyük imkan kimi qiymətləndirilir.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "bbc.com" nəşri yazıb.
Böhran fonunda riskli səfər
Ekspertlər qeyd edir ki, bu, sadəcə rəsmi mərasimlərdən ibarət səfər deyil. ABŞ prezidenti Donald Trampın qeyri-proqnozlaşdırılan davranışı və Yaxın Şərqdə, xüsusilə İran ətrafında gərgin vəziyyət fonunda bu görüş həssas diplomatik mərhələyə çevrilib.
Münasibətlər artıq xeyli pisləşib: Tramp Britaniya baş naziri Kir Starmeri tez-tez tənqid edir, ölkənin hərbi gücünü kiçildir. Kral isə həm də silahlı qüvvələrin ali baş komandanıdır və bu ritorika birbaşa ona toxunur. Üstəlik, səfər zamanı protokolun pozulması və ya gözlənilməz açıqlamalar ehtimalı rəsmi dairələri narahat edir.
Siyasi və şəxsi təzyiqlər
Səfər yalnız siyasi deyil, həm də şəxsi risklər daşıyır. Kralın qardaşı Endryu Mauntbatten-Vindzorun adı Cefri Epşteyn qalmaqalında hallandığı üçün ABŞ-da etirazlar və qurbanların çıxışları gözlənilir. Bəzi fəallar kraldan onlarla görüş tələb edir.
Eyni zamanda, kraliça Kamilla rəsmi tədbirlər çərçivəsində zorakılıq qurbanları ilə görüşlər keçirəcək. Bu, monarxiyanın sosial mövqeyini balanslaşdırmaq cəhdi kimi qiymətləndirilir. 77 yaşlı kralın sağlamlıq vəziyyəti də əlavə risk yaradır. O, iki ildən çoxdur xərçənglə mübarizə aparmasına baxmayaraq, ABŞ-da sıx dörd günlük proqramı yerinə yetirməli olacaq.
İncə diplomatik balans və əsas məqsəd
Səfərin proqramına ABŞ Konqresində çıxış, Vaşinqtonda dövlət ziyafəti, 11 sentyabr memorialına ziyarət və Nyu-Yorkda qəbul daxildir. Əsas məqsəd isə iki ölkə arasında uzunmüddətli tərəfdaşlığı bərpa etməkdir.
Kralın çıxışı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. O, bir tərəfdən Trampın rəğbətini qazanmalı, digər tərəfdən isə NATO, Ukraynaya dəstək və beynəlxalq qaydalar kimi Britaniyanın əsas prinsiplərini qorumağa çalışmalıdır.
Donald Tramp açıq şəkildə monarxiyaya simpatiya göstərsə də, kralın dəyərləri fərqlidir. III Karl qaydalara əsaslanan beynəlxalq nizamın və liberal demokratiyanın tərəfdarı hesab olunur. Buna baxmayaraq, London ümid edir ki, kralın şəxsi nüfuzu və diplomatik təcrübəsi Vaşinqtonla dialoqu yenidən canlandıra bilər.
Ekspertlərin fikrincə, bu səfər mövcud böhranı tam aradan qaldırmasa da, münasibətlərin yumşaldılması üçün vacib fürsət yaradır. ABŞ-da monarxiyanın "yumşaq güc" kimi təsiri isə bu prosesdə əsas alətlərdən biri sayılır.