"ABŞ Avropanı uzaqmənzilli raketlərsiz qoyur" - "Financial Times"

"Vaşinqtonun qərarları Avropada təhlükəsizlik boşluğu yaradır və NATO-nu narahat edir..."

ABŞ prezidenti Donald Tramp ilə Almaniya kansleri Fridrix Mers arasında İran müharibəsi ilə bağlı fikir ayrılıqları fonunda Vaşinqton Avropada uzaqmənzilli silahların yerləşdirilməsi planını ləğv edib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Financial Times" nəşri yazıb.

Qərarın mahiyyəti və ilk reaksiyalar

Eyni zamanda ABŞ-ın Almaniyadan 5 min hərbçini çıxarma planı ilə birlikdə bu qərar Avropada ciddi təhlükəsizlik boşluğu yaradır. Analitiklər hesab edir ki, bu vəziyyət Moskvada müsbət qarşılanacaq. Ekspertlərin fikrincə, bu addım ABŞ-ın Avropanın təhlükəsizliyinin əsas təminatçısı rolundan geri çəkildiyinə dair açıq siqnaldır.

Avropanın narahatlığı və hərbi risklər

Uzaqmənzilli raketlər uzun illər ABŞ-dan asılı olan Avropa üçün ən vacib hərbi sistemlərdən biridir. İndi isə Avropa ölkələri belə silahları özləri istehsal etməyə məcbur qalır. Lakin əsas problem ondadır ki, ABŞ silahları daha tez geri çəkə bilər, Avropa isə alternativləri hələ vaxtında hazırlaya bilməz.

Bundan əlavə, Pentaqon NATO-ya digər kritik sistemlərin - hava hücumundan müdafiə, strateji hava nəqliyyatı və peyk kəşfiyyatı imkanlarının çıxarılması ilə bağlı dəqiq qrafik təqdim etməyib. Bu qeyri-müəyyənlik Avropa paytaxtlarında ciddi narahatlıq yaradır. Rəsmilər bildirir ki, belə şəraitdə hansı hərbi investisiyalara üstünlük verməli olduqlarını müəyyənləşdirmək çətinləşir.

Gələcək risklər və nəticə

Ekspertlər xəbərdarlıq edir ki, ABŞ digər hərbi imkanları da plansız şəkildə geri çəkərsə, Avropada uzun illər davam edəcək təhlükəli boşluqlar yarana bilər. Çünki yerli alternativlərin hazırlanması, sınaqdan keçirilməsi və yerləşdirilməsi vaxt tələb edir.

Avropa ölkələri artıq yerüstü qanadlı raketlər və bəzi ballistik sistemlər üzərində işləyir, lakin bu layihələrin çoxu hələ ilkin mərhələdədir. Mövcud sistemlərin modernləşdirilməsi daha sürətli ola bilər, amma onların sayı məhduddur və hamısı strateji hədəflərə çatmaq imkanına malik deyil.

Bu fonda ABŞ-ın əvvəlki prezident Co Bayden dövründə planlaşdırılan "Tomahawk" raketləri ilə təchiz olunmuş bölmənin Almaniyada yerləşdirilməsi planından da imtina etməsi vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirir. Nəticə olaraq, ABŞ-ın hərbi iştirakını azaltması Avropanın müdafiə qabiliyyətinə ciddi təsir göstərir və NATO daxilində yeni təhlükəsizlik balansı ilə bağlı suallar yaradır.