"Neyrobioloq beyni gücləndirən 6 sadə vərdişi açıqlayıb" - "Gentlemen’s Quarterly" (ABŞ)

"Beyin sağlamlığı üçün mürəkkəb üsullara ehtiyac yoxdur - gündəlik kiçik vərdişlər kifayət edə bilər..."

Beynin maksimum işləmə qabiliyyətini qorumaq üçün xüsusi dərmanlar və ya mürəkkəb metodlar lazım deyil.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ-ın "Gentlemen’s Quarterly" ("Cənablar üçün rüblük jurnal") nəşri yazıb.

Cons Hopkins Universitetinin neyrobioloqu Məcid Fotuhi hesab edir ki, insanın gündəlik həyatında etdiyi sadə, amma ardıcıl vərdişlər yaddaş, diqqət və ümumi zehni performansı əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirə bilər. Onun yanaşmasının əsas ideyası budur: beyin necə istifadə olunursa, həmin istiqamətdə də inkişaf edir. Yəni düzgün vərdişlər beynin "ehtiyat gücünü" aktivləşdirir.

Günə düzgün başlama və fiziki aktivliyin rolu

Fotuhi bildirir ki, günün ilk dəqiqələri beynin emosional fonunu müəyyən edir. O, oyandıqdan dərhal sonra telefona baxmağı yox, bir neçə dəqiqə sakit qalmağı, günü düşünməyi və pozitiv plan qurmağı tövsiyə edir. Bu, gün ərzində stresə davamlılığı artırır və diqqəti sabitləşdirir.

Beyin sağlamlığında isə fiziki aktivlik ən güclü amillərdən biridir. İdman zamanı beynə daha çox oksigen çatır, həmçinin BDNF adlı maddə ifraz olunur ki, bu da neyronların bərpasını və yeni sinir əlaqələrinin yaranmasını stimullaşdırır. Nəticədə yaddaş, öyrənmə qabiliyyəti və yaradıcılıq güclənir.

Qidalanma, bağırsaq-beyin əlaqəsi və "qısa reset"

Neyrobioloq vurğulayır ki, beyin təkbaşına işləyən orqan deyil - bütün bədən sistemi ilə sıx bağlıdır. Xüsusilə bağırsaq sağlamlığı beyin funksiyalarına birbaşa təsir edir. Liflə zəngin qidalar (yulaf, meyvə, təbii məhsullar) faydalı bakteriyaları artırır və iltihabi prosesləri azaldır.

O, həmçinin gündəlik 2 dəqiqəlik "zehni reset"i (yenidən toparlamağı) vacib hesab edir. Sadə nəfəs məşqləri (məsələn, yavaş ritmdə nəfəs alıb-vermək) stres hormonlarını azaldır, emosional mərkəzləri sakitləşdirir və diqqət mərkəzini bərpa edir. Bu kiçik fasilə həm gün ərzində performansı artırır, həm də gecə yuxusuna müsbət təsir göstərir.

Yuxu ilə münasibət, yaddaşın məşqi və davamlılıq

Fotuhi hesab edir ki, insanlar yuxu problemi ilə qarşılaşanda həddindən artıq narahat olmamalıdır. Bəzən gecə 5-6 saat yuxu belə kifayət edir. Əsas problem yuxunun azlığı deyil, ona görə yaranan stresdir. Əgər yuxu gəlmirsə, o zaman sakit fəaliyyətlə məşğul olmaq və ya nəfəs məşqlərinə üstünlük vermək daha faydalıdır.

Bununla yanaşı, beyin də fiziki orqan kimi məşq tələb edir. Fotuhi hər gün sadə bir vərdişi tövsiyə edir: 3-4 yeni ad yadda saxlamaq. Bu, yaddaşın aktiv işləməsini təmin edir və zamanla beynin informasiya tutumunu artırır. Onun fikrincə, yaddaşı inkişaf etdirmək idman kimi sistemli təkrarla mümkündür - əsas məsələ davamlılıqdır.