Aİ-nin Nikosiya sammitinin əsas mövzuları geosiyasi vəziyyətin gərginləşməsi və çoxillik büdcədir

Kiprdə Avropa liderlərinin müzakirələrinin mərkəzində eyni vaxtda iki strateji məsələ olacaq - gərginləşən geosiyasi vəziyyət və Avropa İttifaqının (Aİ) yeni uzunmüddətli büdcəsinin formalaşdırılması.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Aİ Şurasının prezidenti Antonio Koştanın blok üzvlərinə göndərdiyi, Aİ-nin 23-24 aprel tarixlərində keçiriləcək qeyri-rəsmi sammitinə dəvətnaməsində deyilir.

Nikosiya sammitinin əsas mövzularından biri Rusiya-Ukrayna münaqişəsi olacaq. Ukrayna lideri Volodimir Zelenski onlayn müzakirələrə qoşulacaq, o, vəziyyətin aktual qiymətləndirməsini və Kiyevin avropalı tərəfdaşlarından gözləntilərini təqdim edəcək. Bu müzakirələr Avropanın təhlükəsizliyi və dayanıqlılığı ilə bağlı söhbət əsnasında aparılacaq.

Yaxın Şərqdəki eskalasiyaya, o cümlədən İran ətrafındakı gərginliyə xüsusi diqqət yetiriləcək. Liderlər eskalasiyanın azaldılmasında Aİ-nin rolunu, sərbəst gəmiçiliyin təmin edilməsini, eləcə də münaqişənin iqtisadi nəticələrini, ilk növbədə enerji resurslarının bahalaşmasını və Avropa iqtisadiyyatına olan təzyiqi müzakirə edəcəklər. Gündəlikdə mümkün reaksiya və kollektiv müdafiə məsələləri də daxil olmaqla, Aİ-nin böhranlara hazırlığının gücləndirilməsi yer alır.

İkinci müzakirə mövzuları Aİ-nin 2028-2034-cü illər üçün çoxillik büdcəsi ətrafında cəmləşəcək. Büdcənin ilin sonuna qəbul edilməsi planlaşdırılır, buna görə də məsələnin razılaşdırılmasına o qədər də çox vaxt qalmayıb. Bu müzakirə mart ayındakı görüşdə planlaşdırılıb, lakin həm İrandakı müharibə, həm də Ukraynanın maliyyələşdirilməsi məsələsini həll etmək üçün edilən uğursuz cəhdlər səbəbindən təxirə salınıb.

Görüşdə tərəflər büdcənin yeni gəlir mənbələri də daxil olmaqla, planların və maliyyə resurslarının nisbətinə diqqət yetirəcəklər. Həmçinin liderlər gələcək büdcəni Aİ-nin rəqabətədavamlılığının və onun strateji prioritetlərinin dəstəklənməsi baxımından nəzərdən keçirəcəklər. Bu müzakirə mart ayındakı əvvəlki görüşdə planlaşdırılıb, lakin həm İrandakı müharibə, həm də Ukraynaya maliyyə yardımını həll etmək cəhdləri səbəbindən təxirə salınıb.

Həmçinin cari çağırışlar və əməkdaşlıq perspektivləri üzrə Yaxın Şərq tərəfdaşları ilə fikir mübadiləsi planlaşdırılır.

Beləliklə, görüş xarici siyasət böhranlarına Aİ-nin cavablarının əlaqələndirilməsi və növbəti onillik üçün maliyyə arxitekturasının müəyyənləşdirilməsi üçün platforma olacaq.

Sammit qeyri-rəsmi olsa və onun çərçivəsində yekun qərarların qəbul edilməsi nəzərdə tutulmasa da, Aİ ölkələrinin liderləri üçün vacibdir, çünki onların növbəti belə görüş iyunda keçiriləcək. Onlar may ayında İrəvanda Avropa Siyasi İcmasının sammiti çərçivəsində daha geniş formatda da görüşəcəklər.