"Bahalı müdafiə, ucuz təhlükə: ABŞ Ukrayna müharibəsindən nə öyrənir?" - "The New York Times"

Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin:

"Dronların ucuzluğu ilə müdafiə sistemlərinin baha olması yeni hərbi reallıq yaradır..."

ABŞ və müttəfiqləri ucuz İran istehsalı "Shahed-136" dronlarına qarşı mübarizədə ciddi iqtisadi paradoksla üzləşib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "nyt.com" nəşri yazıb.

Asimmetrik müharibənin qiyməti

Nəşr yazır ki, təxminən 35 min dollarlıq bir dronu vurmaq üçün bəzən milyonlarla dollar dəyərində raketlər istifadə olunur. Məsələn, "Patriot" sistemindən buraxılan iki PAC-3 MSE raketi təxminən 8 milyon dollara başa gəlir - bu isə hədəfin qiymətindən yüz dəfələrlə çoxdur.

Alternativ variantlar olsa da, onların da xərci yüksəkdir. Hətta nisbətən ucuz sayılan "Coyote" və ya hava hücumundan müdafiə üçün istifadə olunan raketlər belə "Shahed"lə müqayisədə qat-qat bahadır. Yalnız son mərhələdə istifadə olunan yerüstü toplar və ya bəzi kiçik interseptor dronlar bu fərqi azalda bilir.

Bu vəziyyət göstərir ki, müasir müharibədə əsas problem artıq təkcə texnologiya deyil, həm də onun iqtisadi səmərəliliyidir. ABŞ-ın illərlə bahalı və yüksək dəqiqlikli silahlara üstünlük verməsi ucuz kütləvi dron hücumları qarşısında zəif nöqtə yaradıb.

Ukrayna modeli və dəyişən taktika

ABŞ rəsmiləri açıq şəkildə etiraf edir ki, Ukrayna müharibəsi döyüşlərin aparılma formasını kökündən dəyişib. ABŞ ordusunun naziri Den Driskollun sözlərinə görə, Vaşinqton bu müharibədən aktiv şəkildə dərs çıxarır və Ukraynanın tətbiq etdiyi innovativ yanaşmaları mənimsəyir.

Onun fikrincə, Ukrayna xüsusilə sürətli adaptasiya və texnoloji improvizasiya baxımından fərqlənir. Kiçik və ucuz vasitələrlə böyük nəticələr əldə etmək bacarığı müasir müharibənin yeni standartına çevrilir. Bu yanaşma artıq digər ölkələrə də təsir edir. Fransa, məsələn, hava bazalarının müdafiə strategiyasını yenidən nəzərdən keçirir və Ukraynanın təcrübəsini tətbiq etməyə çalışır.

Gələcəyin müharibəsi: sürət və ucuz həllər

Ekspertlərin fikrincə, Ukrayna müharibəsinin əsas dərslərindən biri dəyişikliklərə sürətlə uyğunlaşma zərurətidir. MKİ-nin sabiq rəhbəri Devid Petreus da hesab edir ki, bu amil gələcək münaqişələrdə həlledici rol oynayacaq. ABŞ artıq bu problemi həll etmək üçün yeni texnologiyalara, xüsusilə lazer silahlarına investisiya yatırır.

Belə sistemlərdə bir atışın qiyməti cəmi bir neçə dollar ola bilər. Lakin bu texnologiyalar hələ geniş tətbiq mərhələsinə çatmayıb. Nəticədə formalaşan mənzərə aydındır: müasir müharibələrdə qalibiyyət təkcə güclə deyil, həm də daha ucuz, daha çevik və daha sürətli həllər tapmaq qabiliyyəti ilə müəyyən olunacaq.