Xəbər lenti
23/06/2018 [19:29]:
Səudiyyə Ərəbistanında qadınların sürücülük qadağası qaldırılır
23/06/2018 [19:18]:
“Atamın böyük arzularından biri də yaşadığı evin muzey olması idi” – İsa Muğannanın qızı
23/06/2018 [19:10]:
İyunun 21-də keçirilmiş buraxılış imtahanlarının nəticələri elan olundu
23/06/2018 [19:00]:
Müdafiə sənayesi naziri vəfat etdi
23/06/2018 [18:59]:
Belçika millisi Tunisi darmadağın etdi
23/06/2018 [18:36]:
AMEA-nın əməkdaşı Türkiyədə görüşlər keçirəcək
23/06/2018 [18:27]:
“Serj Sərkisyan Qarabağ məsələsi üzrə xüsusi elçi təyin edilə bilər…” - Paşinyanın müşaviri
23/06/2018 [18:24]:
Xörək duzu bizi necə məhv edir? - Onu nə ilə əvəzləməliyik?
23/06/2018 [18:18]:
Türkiyənin F-16 tipli təyyarələri Bakıda – FOTO
23/06/2018 [18:16]:
İran ABŞ-ı beynəlxalq məhkəməyə verdi
23/06/2018 [18:14]:
Qəssab: “Bakıda ətin kilosu 15 manata qalxacaq”
23/06/2018 [17:30]:
OPEC və qeyri-OPEC ölkələrinin Nazirlər Şurasının növbəti iclası Bakıda keçirilə bilər
23/06/2018 [17:26]:
"Ordumuzun bölmələri heç bir diversiya fəaliyyəti həyata keçirməyib" - RƏSMİ
23/06/2018 [17:06]:
Ana 100 dollara səkkiz yaşlı qızını seks üçün satışa çıxardı - Həbs edildi
23/06/2018 [17:01]:
Hitlerin çəngəl-bıçaq dəsti satıldı- FOTOLAR
23/06/2018 [16:52]:
Daxili Qoşunların Ali Hərbi Məktəbinin ilk buraxılışı oldu
23/06/2018 [16:49]:
Ölən erməni hərbçiyə görə bölük komandirinin müavini həbs edildi...
23/06/2018 [16:36]:
Müdafiə Nazirliyinin Mənzil İstismar İdarəsinin yeni inzibati binası istifadəyə verildi
23/06/2018 [16:35]:
Magistraturaya qəbul üçün keçirilən müsabiqənin nəticələri açıqlandı
23/06/2018 [16:24]:
Vyanada OPEC və qeyri-OPEC ölkələrin nazirlərinin 4-cü iclası başlayıb
23/06/2018 [16:14]:
“İşbazlar özəlləşdirilən uşaq bağçalarının yerində bina və gözəllik salonları tikdilər”
23/06/2018 [16:10]:
Dəniz nəqliyyatı işçiləri təltif oldundu
23/06/2018 [16:09]:
Maşınqayırma sənayesi işçiləri təltif edilib
23/06/2018 [16:07]:
Şotland və italiyalı qapıçılar “Qarabağ”ın təklifini rədd etdi
23/06/2018 [16:00]:
Deputat: "İngilis dilində danışa bilmir, amma obyektinə ingilis adı qoyur"
23/06/2018 [15:57]:
Bakıda intihara cəhd - Qadın kişini ölümdən xilas etdi + Fotolar
23/06/2018 [15:41]:
Kəlbəcərdə “rayon”un yeni başçısı təqdim edildi...- FOTO
23/06/2018 [15:39]:
Gəncədə körpənin üzündən aldığı xəsarətlə bağlı həkim rəyi açıqlandı
23/06/2018 [15:38]:
“Qarabağ klanının Paşinyanı devirmək şansı kifayət qədər böyükdür” – MÜSAHİBƏ
23/06/2018 [15:33]:
İlham Əliyev mozambikli həmkarını təbrik edib
23/06/2018 [15:32]:
Avstraliyalı aqronom Qarabağdakı erməni fermerləri kimyəvi zəhərlənmədən qorumağa çalışır...- Fotolar
23/06/2018 [15:22]:
Deputatın oğlu keçmiş nazirin oğlu ilə evləndi
23/06/2018 [15:18]:
Ölkəyə gələnlərin çoxu siqaret və spirtli içkilər gətirir - Gömrük idarəsindən açıqlama
23/06/2018 [15:13]:
“Gecə əyləncələrinə getmək, şənlənmək...”- Yüz beş yaşlı qadın bu yaşa çatmasının sirrini açdı...
23/06/2018 [15:04]:
Çində 10 nəfər edam olundu
23/06/2018 [14:59]:
Neymar komanda yoldaşını təhqir etdi
23/06/2018 [14:53]:
“Azərbaycan əsgəri üçün parlaq qəhrəmanlıq nümunəsidir” - Prezident “Mixaylo” haqqında
23/06/2018 [14:41]:
“Google Chrome” brauzeri internetə qoşulmadan işləyəcək
23/06/2018 [14:37]:
Türkiyədə prezidentliyə namizədlər son mitinqlərə HAZIRLAŞIR
23/06/2018 [14:35]:
Deputatlar “Dövlətqaçqınkom”un ilk təşəbbüsünə qiymət verdilər: “Proseslərin çoxu mətbuata sızmır”
23/06/2018 [14:31]:
İlham Əliyev səhiyyə işçilərinə fəxri adlar verdi - SİYAHI
23/06/2018 [14:30]:
Akif Əlizadə AMEA prezidenti vəzifəsinə təsdiq edildi
23/06/2018 [14:27]:
Bəhram Bağırzadə: "Biz oxuyanda belə şeylər yox idi"
23/06/2018 [14:26]:
“Azərbaycan jurnalistikasında keyfiyyət dəyişikliyi baş verməlidir”
23/06/2018 [14:12]:
Nazirlikdən xəbərdarlıq: şimşək, leysan, dolu, güclü külək...
23/06/2018 [14:10]:
Azərbaycanlı məşhur ailəsi ilə ölkəni tərk etdi: hansı ölkədə yaşayacaq?
23/06/2018 [14:07]:
Nazir əlilliyi olan şəxslərlə görüşdü -FOTOLAR
23/06/2018 [13:52]:
Milli Qəhrəmanımızın kəndində erməni balaları təzə məktəbdə təhsil alacaq… - FOTOLAR
23/06/2018 [13:27]:
Dünyanın ən uzun kababı tarixə düşür - Uzunluğu 255 metr...
23/06/2018 [13:23]:
Bərdədə üç il əvvəl törədilən avtomobil oğurluğunun üstü açıldı
23/06/2018 [13:21]:
Bakıda yaşayış binasında yanğın olub, 25 nəfər təxliyə edildi
23/06/2018 [13:20]:
Azərbaycanda 17 tona yaxın xaş-xaş və çətənə kolları məhv edildi
23/06/2018 [13:13]:
Paşinyan İrana səfərə hazırlaşır
23/06/2018 [13:00]:
“Sülhə nail olmaq üçün Rusiyanın zəifləməsini gözləmək sonu görünməyən zaman ala bilər”
23/06/2018 [12:54]:
Rusiya üzərində qələbə: "Baş nazir sevinir, prezident əleyhinədir"
23/06/2018 [12:28]:
Millət vəkili: "Oğlanlarımızı evləndirmək üçün qız tapılmayacaq"
23/06/2018 [12:25]:
“Sınıq Körpü”dən keçən nəqliyyatın sayı bəlli oldu
23/06/2018 [12:10]:
Savçenkodan xəbərdarlıq: Müharibə dayanmasa...
23/06/2018 [12:07]:
Putin Bakı ilə əlaqələri ona həvalə etdi – Qərar
23/06/2018 [11:59]:
Akademiya yaxınlığında yeni Azercell Eksklüziv!
23/06/2018 [11:52]:
Bağçadakı olaya görə 2 nəfər işdən çıxarıldı
23/06/2018 [11:52]:
Kanadanın baş naziri eynəyə görə cərimələndi...
23/06/2018 [11:48]:
Elşad Xose sevgilisinin fotosunu paylaşdı
23/06/2018 [11:38]:
Bu gün Sabunçunun bir hissəsində su olmayacaq
23/06/2018 [11:36]:
Dünən sədri olduğu QHT Şurasının 10, bu gün isə özünün 47 yaşını qeyd edir...
23/06/2018 [11:34]:
Qənirə Paşayeva tanınmış təşkilat rəhbərləri ilə görüşdü -FOTOLAR
23/06/2018 [11:33]:
İlham Əliyev Əlcəzairin ədliyyə nazirini qəbul etdi
23/06/2018 [11:25]:
Cəbhə bölgəsində erməni əsgəri öldü
23/06/2018 [11:15]:
Dünya çempionatında bu gün daha 3 oyun keçiriləcək
23/06/2018 [10:49]:
Rusiyada təyyarə qəzaya uğradı...
23/06/2018 [10:48]:
Bakıda 20 yaşlı oğlan otağında özünü asdı
23/06/2018 [10:45]:
Universiteti bitirib diplom ala bilməyən tələbələrin sayı açıqlandı
23/06/2018 [10:28]:
ABŞ Cənubi Koreya ilə bəzi hərbi təlimləri dayandırdı
23/06/2018 [10:27]:
Salah Çeçenistanın fəxri vətəndaşı oldu
23/06/2018 [10:25]:
Duzun ölümcül təhlükəsi sübut edildi
23/06/2018 [10:24]:
ATƏT Cənubi Qafqaza səfərlə bağlı bəyanat yaydı
23/06/2018 [10:23]:
O günəmi qalmışıq ki, başımızın üstündə əxlaq polisi dayansın?
23/06/2018 [10:15]:
Yasamal Rayon İcra Hakimiyyətinin iki şöbə müdiri işdən çıxarıldı
23/06/2018 [10:11]:
"Şəhərin kanalizasiya sistemini quran ermənilər gizli yeraltı yolları ruslara bildiriblər"
23/06/2018 [10:05]:
Cəbhədə erməni təxribatı - Şiddətli atışma oldu
Bütün arxiv bir sırada
04/02/2018 [01:04] - Ədəbiyyat - ( 2825 dəfə baxılıb)

Üzeyir Hacıbəylinin himn müsabiqəsinə iştirak edib, 15 min manat mükafat alması- Romandan parça




2018-ci il “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti” ili elan edilib. Qeyd edək ki, bu ilin mayında həmin şanlı tarixin-Azərbaycan Cümhuriyyətinin əsasının qoyulmasının-100 illik yubileyi tamam olur. Yüzillik yubileylə də bağlı ötən il sərəncam verilmişdi.

Moderator.az artıq neçə aydır ki, bu mövzu ilə bağlı silsilə yazılarını davam etdirir. Həmçinin, ADR mövzusunın ədəbiyyatda, kinoda bir o qədər də çox işlənmədiyini bir iki-dəfə qabartmışdıq. 
Əksəriyyət Cümhuriyyət barəsində son zamanlar yazılan heç bir böyük romanın olmadığını düşünür. Nəinki son zamanlar, ümumiyyətlə, bu məzmunda heç bir romanın olmadığı vurğulanır. 
Lakin yazıçı-tərcüməçi  Nəriman Ədürrəhmanlı Moderator.az-a açıqlamasında bunun əksini söyləyir və iki il bundan əvvəl yazdığı “Qurban” romanında Cümhuriyyətə aid xeyli maraqlı məsələlərin işıqlandırdığını bildirib:

“Cümhuriyyətin Ukraynadakı, Krımdakı, İstanbuldakı səfiri Yusif Vəzir Çəmənzəminlinin həyatı, Cümhuriyyət hökumətinin xaricə təhsil almaq üçün göndərdiyi 100 nəfər tələbənin taleyi, sovet quruluşuna qarşı aparılan gizli mübarizə, Cümhuriyyət tərəfdarlarının repressiyalara məruz qalması romanın başlıca mövzusudur. Romanda Cümhuriyyətin qurulması və süqutu da kifayət qədər təsvir olunub. Hamısı da tarixi faktlara, hadisələrə söykənir”.

Qeyd edək ki, Moderator.az müəllifin əsərindən Cümhuriyyətlə əlaqəli, yuxarıda adı çəkilən hissələri mətn formasında bir-bir təqdim edəcək...

          ...O günlərin ən sevindirici hadisəsi Miridən aldığı məktub oldu. Yazırdı ki, Parisə fevralın on birində çatıblar. Yol təəssüratları çox maraqlıydı, qardaşının vəcdlə dolu sətirlərini oxuyanda bərk təsirləndi. Mir Abdulla yazırdı, Lion vağzalında Əlimərdan bəyin başçılığıyla bütün heyət onları təntənəylə qarşılayıb, sevinc içində görüşüblər: Əlimərdan bəy çıxış eləyib, deyib ki, siz dövlətinizin gələcəyiniz, səylə oxuyun, millətinizə layiq övladlar olun; Miri salamını Əlimərdan bəyə də, Ceyhun bəyə də çatdırdığını əlavə eləmişdi. Yazdığına görə, Ceyhun bəy bir neçə aya heyətin öz işini tamamlayacağını, qayıdanda İstanbulda onunla görüşəcəyini söyləmişdi. Miri yazırdı ki, hazırlıq səviyyəsinə görə, Paris Siyasi Tədqiqatlar İstitutunun üçüncu kursuna qəbul olunub, artıq dərslərə başlayıb, vəziyyəti yaxşıdı; Aslan da Paris Universitetində kimyanı öyrənəcək. Fransada iyirmi yeddi tələbə qalmış, digərləri Almaniyaya, İtaliyaya, Belçikaya, İsveçrəyə, Avstiyaya göndərilmişdi; amma Almaniyaya gedənlər iki ay Romada viza gözləməli, Bakının Berlinlə diplomatik əlaqəsi olmadığından problemi Gürcüstan nümayəndəliyinin köməyilə həll eləməli olmuşdular. Miri onu da yazmışdı ki, görüşəndə səni çox narahat gördüm, özünə fikir ver, xəstələnmə, məndən də fikir çəkmə, hələ ki, Ceyhun bəy burdadı, hamımıza həyan olur.
        Mirinin məktubu bir qədər qəlbini rahatlatdı, heç olmasa, bu tərəfdən qayğısı bir qədər azalmışdı. Amma kuryer hələ də gəlib çıxmırdı, bu da narahatlığını artırır, əsəbini dinclik tapmağa qoymurdu. Zeynal bəy maraqlı əhvalatlar danışıb kefini açmağa çalışır, Cahangir bəy işlə bağlı sıxıntı olmadığını dəqiqəbaşı dilinə gətirir, Mirzə Qədir dünyanın işlərinə bir qədər soyuqqanlı baxmağın zərurətindən söz açırdı. Əməkdaşların - Cəfərin, Qüdrətin, Möhsünün kiçik şirniyyat bükülüsüylə  yoluxmaları onu lap kövrəltdi. Bu adamlar doğrudan da fədakarlıq eləyirdilər, çətinliklərə dözürdülər, şikayətlənmədən tab gətirirdilər.
        Üstəlik, himnlə bağlı müsabiqədə Üzeyir bəy də iştirak eləyib qalib olmuş, on beş min manat mükafat almışdı. Seçdiyi sözlər Camo bəy Hacınskiyə məxsus idi, deyilənə görə, sözlə musiqi möhtəşəm səslənirmiş. Belə çıxırdı ki, salamatlıq olsa, himn yaxın günlərdə parlamentdə qəbul olunacaq. 
        Hər halda, qalxıb gəzməyi bir həftə çəkdi. Yazın özünü bütün gözəlliyilə bildirdiyi günlərdən biriydi. Günorta azanından sonra baş çəkmiş Zeynal bəyin köməyilə qalxıb geyindi, Xeyriyyə xanımın israrla təklif elədiyi şorbadan bir neçə qaşıq yedi, sonra həyətdə gəzməyə çıxdılar. Amma yazın cazibəsi onları Sultanəhməd camesinə, sonra Aya Sofyanın yanına, Topqapıdan ötüb Gülhanə bağınacan apardı. Elə bil, hardansa uzaq səfərdən qayıtmışdı, güclə xatırladığı yaddaş küçələrilə özünə dönürdü.
       “Məmmədağadan bir xəbər çıxmadı, - əsasını üzüaşağı enən küçənin daşlarına vura-vura köksünü ötürdü. – Üç həftədən artıqdı ki, gedib”.
        “Qayıdar, inşallah, - Zeynal bəy onun fikrini yayındırmaq üçün ayaq saxlayıb ikiqatlı taxta binanı göstərdi. – Taxta ustalarının işinə fikir verirsənmi? – Təklikdə həmişə rəsmiyyəti bir kənara qoyurdular, bu da hər ikisinə xoş gəlirdi. – Mən nədənsə Bakıda ağac memarlığını örnəyinə rast gəlmədim”.
       “Haqlısan, - binaya heyran-heyran baxıb başını tərpətdi, Bakıda daş tikililərə daha çox fikir veriblər, ancaq onlardan da memarlıq nümunələrini barmaqla saymaq olar, üstəlik, Şərqin ruhunu tapmaq çətindi”.
        ...Ölkədə baş verən hadisələr onu daim səfarətdə olmağa məcbur eləyirdi. Üç həftə əvvəl “Qaraqol” hərəkatına başçılıq eləyən Rauf Orbey və Qara Vasifin məclisin binasındaca tutulub on altı nəfər millət vəkiliylə birgə Maltaya sürgün olunması ingilislərin millətçi hərəkatdan çəkindiklərinə işarəydi. Amma bu addım ingilislərdən ötrü əks nəticə verdi: məclisin səksən dörd millət vəkilinin Ankaraya qaçıb Mustafa Kamal Paşaya qoşulduqları barədə söz-söhbət gedirdi. Bundan sonra hadisələrin necə inkişaf eləyəcəyini kimsə bilmirdi.
       “Məncə, Sultan müttəfiqlərlə oyununu davam etdirir, - Cahangir bəy hökmünü verdi. – Necə olur-olsun, məmləkətin qurtulmasına çalışır, bunun naminə taxt-tacından da əl çəkər”. 
       “Ola bilsin, haqlısınız, - Zeynal bəy razılaşırdı, - hər halda, bu xarabalığın altından yeni dövlətin çıxacağı şübhəsizdi. Müttəfiqlər Osmanlı torpaqlarından mümkün qədər artıq pay  qoparmağa çalışırlar”.
       “Əlbəttə, özlərinə yox, həmişə əllərində alət eləyəcəkləri yunanlara və  ermənilərə... Belə başa düşürəm, yəhudilərə və kürdlərə dövlət qurmaq barədə də düşünürlər, - Yusif Vəzir Mirzə Qədirin laqeyd görkəmilə qarşılaşmamaq üçün düşüncəli tərzdə nəzərlərini pəncərəyə çevirdi.
       ...Kuryerdənsə xəbər çıxmırdı. Hər həftə əməkdaşlardan birini limana, Batumdam gələn gəmiləri qarşılamağa göndərir, intizar içində onların qayıtmasını gözləyir, xəcalətli görkəmlə qayıdıb gələn əməkdaşı görməmək üçün özünü, az qala, səfarət binasından çölə atır, addım-addım gələn yazın nəşəsini duymadan küçələri dolaşırdı. 
       Bir neçə gün əvvəl cib saatını Qamət Əfəndiyə satdırmışdı ki, puluna, heç olmasa, öhdəsindəki altı nəfərin gündəlik xərcini ödəyə bilsin. Özü tamamilə Xeyriyyə xanımın himayəsinə keçmişdi, onun hazırladığı yeməyi sıxıla-sıxıla yeyir, qəhvəni xəcalət çəkə-çəkə içirdi. 
       Yağışlı günlərin birində çəkmələrinin su keçirdiyini də hiss elədi, əlacsızlıqdan var-gücüylə hönkürmək istədi...
       Bu məşqqətlərin  nə vaxt sona çatacağı hələ məlum deyildi...

Hazırladı: Elmin Nuri

















“Üzərimdə bomba var” dedi, ortalığı bir-birinə qatdı
Uşaqlarının gözü qarşısında üzərinə benzin tökülərək yandırıldı
İçinə şeytan girdiyi düşünülən qadının dili və dodağı dağlandı - FOTOLAR
Bir otaqda 14 nəfər yaşayırlar - FOTOLAR
Sabunçuda iki avtomobil toqquşdu - FOTO
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Gündəm
“Serj Sərkisyan Qarabağ məsələsi üzrə xüsusi elçi təyin edilə bilər…” - Paşinyanın müşaviri
Maraqlı
Xörək duzu bizi necə məhv edir? - Onu nə ilə əvəzləməliyik?
Dünya
Ölən erməni hərbçiyə görə bölük komandirinin müavini həbs edildi...
Dünya
“Gecə əyləncələrinə getmək, şənlənmək...”- Yüz beş yaşlı qadın bu yaşa çatmasının sirrini açdı...
Siyasət
“Sülhə nail olmaq üçün Rusiyanın zəifləməsini gözləmək sonu görünməyən zaman ala bilər”
Həftənin ən çox oxunanları
Xankəndi səmasına qırıcılar qaldırıldı - Düşmən “gəl-gəl” deyir... Fotolar+Video
Lotoreyanın sirrini tapan riyaziyyatçı 7 dəfə mükafat qazandı...
Yarıçılpaq səudiyyəli fanat qadın və hicablı rus azarkeş qız - Futbol çempionatındakı təzadlar + VİDEO
32 yaşında dövlət quran, 33 yaşında isə öldürülərək cəsədi dənizə atılan qəhrəman Kırım türkü - ARAŞDIRMA
12 yaşında Kəbəni üzərək təvaf etdi - Gözlənilməz (FOTOLAR)
“Türk Yıldızları” Bakı səmasında uçuşlar keçirəndə hamımız sevincdən ağlayırdıq”
İki Ali Baş Komandanımızın Xankəndindəki paradını bizə çox görməyin: - TARİXİ SEÇİM...
Paşinyanın gəncliyinə aid biabırçı şəkli paylaşıldı - FOTO
"Ölkəni mollaxanaya çevirmək istəyənlərə qarşı dirəniş göstərməliyik" -Deputatdan çağırış...
DÇ-2018: Ən gözəl azarkeşlər -FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
"MODERATOR.az"
Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyət
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
 
X

Bəyənin və "Moderator.az"-ı Facebook lovhənizdən izləyin