Xəbər lenti
13/07/2020 [13:02]:
"Gəlin aldanmayaq, düşmən oyunlarına alət olmayaq..."
13/07/2020 [12:49]:
“Anti-terror əməliyyatına başlamaq üçün hansısa olayı fürsət kimi dəyərləndirməyə ehtiyac yoxdur”
13/07/2020 [12:49]:
İlham Əliyevin sədrliyi ilə Təhlükəsizlik Şurasının iclası keçirildi - FOTOLAR
13/07/2020 [12:47]:
KTMT baş katibi cəbhədəki vəziyyətlə bağlı iclas çağırdı - Təcili
13/07/2020 [12:46]:
Gəncədə yanacaqdoldurma məntəqəsi partladı
13/07/2020 [12:45]:
Bu təxribat ona görə Tovuz istiqamətində törədilib ki... – Tofiq Zülfüqarovun şərhi
13/07/2020 [12:37]:
Gömrük Akademiyasında yay imtahan sessiyası sona çatıb
13/07/2020 [12:30]:
Qanıyla torpağa “Qarabağ” yazan, son nəfəsdə şikəstə oxuyan, mina ilə tankın altına sürünən Azərbaycan əsgəri – Müharibə əhvalatları
13/07/2020 [12:30]:
“Torpaqlarımızı işğaldan azad etməliyik, ermənilər bizim yerlərdə şıllaq atır...”
13/07/2020 [11:59]:
Masallı sakini yaxın qohumlarının onun evindən qızıl-zinət əşyalarını oğurladığını deyir...
13/07/2020 [11:53]:
Türkiyədən 26 Azərbaycan vətəndaşı təxliyə olunur
13/07/2020 [11:52]:
Qubada koronavirus xəstəsi karantini pozaraq yaşayış yerini tərk edib
13/07/2020 [11:50]:
Ağstafada şəhid dəfn edilib
13/07/2020 [11:35]:
Potensial insan...
13/07/2020 [11:26]:
Rusiya MN: “Qələbə Paradının iştirakçılarından heç kim koronavirusa yoluxmayıb”
13/07/2020 [11:26]:
"Azərbaycan Ordusu bu təxribata yaxın günlərdə daha ağır zərbə ilə cavab verməlidir"
13/07/2020 [11:21]:
BDU-nun bir qrup ziyalısı döyüş əməliyyatlarıyla bağlı BƏYANAT YAYDI...  
13/07/2020 [11:15]:
Doğulduğu rayonda şəhid olan baş əsgər torpağa tapşırıldı
13/07/2020 [11:14]:
23 yaşlı qız ov tüfəngi ilə güllələndi
13/07/2020 [11:12]:
Bakıda altı yaşlı oğlanı it dişlədi
13/07/2020 [11:11]:
Kürdəmirdə oğlunu öldürən ata tutuldu
13/07/2020 [11:07]:
Ermənistan yaralı hərbçilərinin olduğunu etiraf etdi – RƏSMİ
13/07/2020 [10:51]:
Vilayət Eyvazovdan generalın yerinə təyinat
13/07/2020 [10:50]:
"Azərbaycan dövləti veteranlara daim yüksək diqqət və qayğı göstərir"
13/07/2020 [10:50]:
Bu gecə şəhid olan baş leytenant - FOTOLAR
13/07/2020 [10:48]:
Ermənistan Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatından YARDIM İSTƏDİ
13/07/2020 [10:47]:
Subbakalavrların elektron ərizələrin təsdiqi müddəti uzadıldı
13/07/2020 [10:35]:
Azərbaycan Ordusunun şəhid olan hərbçisi ilə vida mərasimi keçirilir - FOTO
13/07/2020 [10:31]:
Hərbi xidmətdən qayıdan oğulları üçün məclis təşkil edənlər cərimələndi - FOTO
13/07/2020 [10:28]:
Azərbaycan Ordusunun şəhid olan hərbçisi İsmayıllıda dəfn edilib - FOTOLAR
13/07/2020 [10:24]:
Karantin rejimi qaydalarını pozan 220 nəfər cərimələnib
13/07/2020 [10:11]:
Qarabağdakı könüllü dığalar  Tovuz istiqamətinə gəlməyə hazırlaşır...
13/07/2020 [10:06]:
"İrəvanı Bakının əlindən alan olmayacaq"
13/07/2020 [10:04]:
Gürcüstandan daha 200 Azərbaycan vətəndaşı təxliyyə edilir - FOTO
13/07/2020 [10:01]:
Dünyada koronavirusa yoluxanların sayı 13 milyonu keçdi - STATİSTİKA
13/07/2020 [09:58]:
Şəhid əsgərimizin nəşi ata evinə gətirildi -FOTOLAR
13/07/2020 [09:37]:
Bakıda sex yandı, yaralanan var
13/07/2020 [09:35]:
“ATƏT-in Minsk Qrupu dərhal buraxılmalıdır” - Rusiyalı politoloq
13/07/2020 [09:31]:
Müdafiə Nazirliyi cəbhədəki vəziyyətlə bağlı yeni məlumat yayıb
13/07/2020 [09:27]:
Tovuz təxribatının baiskarı olan erməni general - FOTO
13/07/2020 [09:20]:
Müdafiə Nazirliyi Azərbaycana məxsus PUA-nın vurulduğunu TƏKZİB ETDİ
13/07/2020 [09:09]:
Cəbhədə döyüşlər davam edir, Azərbaycan Ordusunun baş leytenantı şəhid olub -VİDEO
13/07/2020 [09:06]:
Nişanlı cütlüyün davasına ailələr qoşuldu, qan töküldü: Bir ölü, beş yaralı
13/07/2020 [09:04]:
18 yaşlı şəhidimizin fotosu...
13/07/2020 [08:58]:
Zaxarovadan Tovuz təxribatına ikibaşlı mesaj
13/07/2020 [08:45]:
Rusiyada təyyarə qəzaya uğrayıb
13/07/2020 [08:43]:
İki uşaq əylənmək üçün girdikləri su quyusunda boğuldu
13/07/2020 [08:41]:
“Gündə koronavirusla zarımaqdansa, qalxaq kişi kimi “ya ölum -ya qalım” savaşına!..”
13/07/2020 [07:47]:
Türkiyədən yeni həştəqlə Azərbaycana dəstək gəldi...
13/07/2020 [07:40]:
"Ağdamlıların yox, hamının müharibəsi - gecənin yaratdığı ovqat..."
13/07/2020 [07:20]:
Bu əməllər qəlbimizin nurunu artırır...
13/07/2020 [01:51]:
Güneydən Ordumuza dəstək: Azərbaycan var olsun! - VİDEO
13/07/2020 [01:46]:
“Azərbaycanın yanındayıq” - Türkiyə XİN
13/07/2020 [01:11]:
Ermənistan silahlı qüvvələri mövqelərimizi minaatanlardan atəşə tutub
13/07/2020 [00:54]:
"Elə nazirlər var ki, xaricə gedib, özlərini müalicə etdirə bilmirlər" - Keçmiş nazir...
13/07/2020 [00:46]:
Bakıda motosiklet sürcüsüsü qəza törədib, ölən və yaralanan var - VİDEO
13/07/2020 [00:41]:
"Azərbaycan əsgəri öz tapşırığını tam şəkildə, canı-qanı bahasına yerinə yetirə bilib"
13/07/2020 [00:30]:
"Artıq qərar vermək zamanıdır" - Etibar Məmmədov İlham Əliyevə səsləndi...
13/07/2020 [00:12]:
Cəbhədə vəziyyət yenidən gərginləşdi - RƏSMİ
12/07/2020 [23:40]:
Tovuzda şəhidlərimiz izdihamla qarşılandı - VİDEO
12/07/2020 [23:36]:
Bərdədə 23 yaşlı oğlan sevdiyi qızın atası tərəfindən güllələndi
12/07/2020 [23:13]:
Bakıda iki azyaşlı qızı avtomobil vurub
12/07/2020 [23:08]:
"Azərbaycan teatrı Mirzə Fətəlinin ölməz komediyaları zəminində yaranıb"
12/07/2020 [22:48]:
Rusiyadan daha 233 Azərbaycan vətəndaşı Bakıya gətirildi
12/07/2020 [22:46]:
Düşmənə sarsıdıcı zərbə endirilib - Nazir müavini
12/07/2020 [22:23]:
Ermənistanın növbəti təxribatının qarşısı Azərbaycan Republikasının Silahlı Qüvvələri tərəfindən layiqincə alındı
12/07/2020 [22:20]:
Yaralı hərbçimiz həkimlərin səyinə baxmayaraq, həlak oldu - RƏSMİ
12/07/2020 [22:04]:
Şəhidlərimizdən birinin adı məlumdur - FOTOLAR
12/07/2020 [22:02]:
Atəşkəs rejiminin pozulduğu Tovuzdan son görüntülər - VİDEO
12/07/2020 [21:29]:
"Cəbhə bölgəsində yaşayan vətəndaşlarımız da bu məsələdə diqqətli olmalıdır"
12/07/2020 [21:05]:
"Düşmənə ağır zərbə vurulub və aldıqları cavab zərbəsini hələ uzun müddət unuda bilməyəcəklər"
12/07/2020 [20:26]:
Bakıda iki dost güllələndi
12/07/2020 [20:26]:
“Azərbaycan ordusu bir daha sübut etdi ki, istənilən təxribatın qarşısını almağa qadirdir”
12/07/2020 [20:24]:
Azərbaycanda gəminin heyət üzvləri koronavirusa yoluxdu
12/07/2020 [20:21]:
"Dayanmaq olmaz, irəli getməliyik..."
12/07/2020 [20:17]:
Ermənilər ağır itkilər verdilər — Düşmənin 31 hərbçisi məhv edildi - FOTO
12/07/2020 [20:14]:
Kürdoğlu Əsgərovdan Süleyman Süleymanlıya şillə kimi cavab: "Get işinlə məşğul ol..."
12/07/2020 [20:03]:
XİN-dən Azərbaycan - Ermənistan sərhədindəki təxribatla bağlı RƏSMİ AÇIQLAMA
12/07/2020 [19:51]:
“Qəhrəman övladlarımız, qollarınıza qüvvət!” - Deputatdan döyüşlərə reaksiya
12/07/2020 [19:36]:
Azərbaycan - Ermənistan sərhədindəki düşmən təxribatı Türkiyə mətbuatında - YENİLƏNİB + VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
02/10/2015 [20:25] - Köşə - ( 2842 dəfə baxılıb)

Düşünmək qorxusu və fəsadları...

Savalan Məmmədli

Dünya getdikcə daha çox sosiallaşır. Bunun nəticəsi olaraq  dünyanın bir-birinə uzaq  yerlərində yaşayan insanlar belə artıq rahatlıqla hər gün bir-biri ilə əlaqə saxlaya bilirlər. Sosial şəbəkələrin  artdığı  bu yeni dövrdə artıq heç yerə getmədən belə,  dünyanın istənilən bölgəsindəki  mühitlə, insanların yaşayışı, maraqları, ehtiyacları, düşüncələri, məqsədləri, həyat tərzləri və s. haqqında məlumat əldə etmək mümkündür.  Təbii ki,  bu sosiallığın bir çox mənfi-müsbət tərəfləri müzkirə oluna bilər. Lakin bu məqalədə qeyd etmək istədiyim məqamlar məsələnin başqa tərəfləridir.  Qlobal sosial mühitin verdiyi geniş araşdırma prizması vasitəsi ilə biz  nəzarətli mediaya alternativ olan, bəzən daha real, bəzən daha fərqli  informasiyalar əldə edə bilirik.  Dünyanın fərqli-fərqli ölkələrinin əhalisi arasında aparılan geniş miqyaslı sosial araşdırmalardan və şəxsi müşahidələrimdəngəldiyim qənaətləri sizlərə də təqdim etmək istəyirəm.
Bu yazıda insanların  nə qədər qisminin özlərinin, dünyanın, ətraf mühitin varlıq səbəbini düşündüyünü, araşdırdığını və məqsədli yaşadığını öyrənmək üçünillərdir apardığım müşahidələrdən gəldiyim nəticə barədə yazmışam. Bunun üçün həm ətrafımda, həm də qısa müddət yaşadığım bəzi ölkələrdə müşahidə etdiklərimdən, dünyanın hər yerini gəzib ”“ görmüş təcrübəli insanlarla söhbətlərdən, bu sahədə aparılmış elmi araşdırmalardan, sosial təcrübələrdən,  həmdəinternet vasitəsi ilə sosial mühitdə dünyanın fərqli yerlərindəki hər təbəqədən fərqli insanlarla şəxsən apardığım söhbətlər zamanı  əldə etdiyim ümumi nəticələrdən müşahidə etdiyim vəziyyəti sizlərə təqdim etmək istədim. 
Həm müşahidələrimdən, həm də sosial təcrübələrdən görünən odur ki, dünyadakı  insanların, demək olar ki, hamısı varlıq səbəblərini düşünmədən məqsədsiz yaşayırlar. Həqiqətən də çox acınacaqlı vəziyyətdir. İstər Amerika vətəndaşları, istər Avropa ölkələrinin vətəndaşları, istər Asiya vədünyanın digər bölgələrinin insanları arasından nəinki varlıq səbəblərini, həyat haqqında düşünməyi, məqsədli yaşamağı, heç  gündəlik dünyadakı hadisələri belə izləməyən, sadəcə yaşadığı bölgə, hətta yaşadığı həyata məhkum olmuş, yalnız ailəsi və öz işlərindən başqa heç bir şey barədə düşünməyən və maraqlanmayan milyardlarla insan var.  Açığı, şoka düşəcək faktlarla da qarşılaşdım. Hətta dünyanın böyük bir qisminin əhalisi dünyanı tanımır, xəritəni bilmir, dünyadakı əksər ölkələrin varlığından belə xəbərsizdirlər. Dünyada gedən heç bir prosesdən xəbərləri yoxdur və heç maraqlanmırlarda. Lakin maraqlası budurki , niyə yaşadıqlarını, məqsədlərinin nə olduğunu soruşduqda bu sualları anlaya bilmədilər. Nə demək istədiyimi qavraya bilmədilər. Bu situasiya həmdə dünyanın ən inkişaf etmiş ölkələrinin əhalisinə aiddir. Xüsusilə Amerika və Avropada əhəmiyyətli miqdarda insan öz ölkələri və ölkələrinin əlaqədə olduğu 1-2 ölkə istisna olmaqla, dünyanın  heç bir ölkəsini  tanımır,  dünyada gedən proseslərdən də ümumiyyətlə xəbərləri yoxdur. İnformasiya baxımından  dünyadan  tamamilə təcrid  olunmuş vəziyyətdə yaşayırlar.  Lakin qeyd etdiyim çərçiyə daxil olmayan,  öz ölkələrinin daxilində aktiv, zəngin, geniş, sosial həyat yaşayan, hadisələri izləyən,lakin şəxsi mənfəətlərinə və həyatlarına  aidiyatı olmayan heç bir hadisəylə maraqlanmayan, reaksiya verməyən, sadəcə öz işləri, biznesləri, karyeraları  ilə məşğul olan insanlarda çoxdur. Bu qism insanlar da verdiyim suallardan bir şey anlamadılar. Hətta çoxu etiraf etdi ki, hər şeyləri var, rahat yaşayırlar,  mənim dediyim məsələlər barədə düşünmək onlara lüzumsuz gəlir. Yəni düşünmədən, məqsədiz yaşamaq olsa belə, anlıq həyatları onlara bəs edirsə, gerisini düşünməyə ehtiyac hiss etmirlər.  Təbii ki, savadlı, dünyagörüşlü, elmi və sosial araşdırmalar edən, öyrənən, dünyadakı hadisələri yaxından izləyən, zaman-zaman müdaxilə edən, fikir  bildirən insanlarla da, rastlaşdım. Lakin sadaladığım müsbət xüsusiyyətlərlə yanaşı, bu cür faydalı fərdlərin əksərinin bu cür həyatı təqlidi yaşadığı aydın oldu. Yəni düşünmədən, həyat məqsədi olmadan, digərlərindən seçilmək, fərqlənmək  üçün, sadəcə bəzi tanınmışları təqlid edərək, nüfuz, ad ”“ san, yaxud maddi məqsədli  cəhdlər olduğu aydın oldu.  Lakin səmimi olaraq, düşünməkdən qorxmayan, yaşamaq məqsədini bilən, həqiqəti araşdıran, doğrular üçün yaşayan və mübarizə aparan həqiqi Düşünən İnsanlar  da var. Bu insanlar həddindən artıq azdır.  Bəs bu müşahidənin mahiyyəti nədir? Düşünməyin, məqsədli yaşamağın əhəmiyyəti və düşünmədən yaşamağın fəsadları nələrdir?

Düşünmək, düşünə bilmək var olmaq deməkdir. Lakin  var olmaq son deyil, başlanğıcdır. Deməli ardı var və ardını necə edəcəyimizi öyrənməyin yolu başlanğıcı öyrənməkdir. İnsanların,  özlərinin və dünyanın, hər şeyin varlıq səbəblərini, həyatın mövcudluq səbəbini  düşünərək, araşdıraraq,  bu çərçivədə bir həyat məqsədi əldə edərək yaşaması çox vacibdir.  İstehsal edilən cansız əşyalar və robotlar  istehsal edildiyi predmet üzrə işləyir, yaxud istifadə olunurlar. Biz isə canlı varlığıq, əşya yaxud robot deyilik, şüurumuz və ağlımız var. Düşünməsək və araşdırmasaq əşyadan nə fərqimiz olar? Düşünmək kimi əvəzsiz nemət var. Biz düşünə, araşdıra, öyrənə bilirik. Dünya deyilən bir yerdə var edilmişik. Əslində insanın özünün kim olduğunu, yer kürəsinin və kainatın necə var olduğunu, özünün bu məkanda nə üçün mövcud olduğunu araşdırması və əldə edəcəyi nəticələrə görə həyat yaşaması ən təbii, ən doğru şeydir.  Çünki biz artıq varıq, lakin varlığımızın bir səbəbi var. Mövcud elmi müşahidələrə görə dünyada hər şey səbəblərə bağlıdır. Dolayısı ilə səbəbsiz heç nə olmadığına görə insanda varlıq səbəbini bilməli və o səbəb üzrə yaşamalıdır ki, nəticəyə çatsın. Əks təqdirdə mənasız, boş, əşya kimi yaşayar.  Kainat, həyat  boş və mənasız deyil . Bütün kainatı əhatə edən dizaynın, nizamın, mütəşəkkilliyin, uyğunluğun, ahəngin doğurduğu bir məna var.  Həyat mənasız, təsadüfi  və məqsədsiz deyil. Bu təqdirdə  ən doğru həyat tərzi bu məna və məqsədə uyğun həyat yaşamaqdır.  Dolayısı ilə hər şeyi, hər şeyi doğuran səbəbləri geniş və dərin şəkildə düşünmək lazımdır. Düşünmək qurtuluşdur, azadlıqdır, doğru yolun başlanğıcıdır. 

Nəticə olaraq insanları düşnüməyə sövq etməliyik. Əslində insanların bir qismi maraqlanmasalarda, izləməsələrdə çox şeyin fərqindədirlər. Sadəcə düşünməkdən  və düşünməyin gətirəcəyi məsuliyyətdən qorxurlar.  Lakin düşünmək qorxusunun səbəb olduğu laqeyidlikdən qaynaqlanan bəlalar  və dünyanın vəziyyəti  göz qarşısındadır. Dünyadakı bütün problemlərin mənbəyi köklü şəkildə araşdırılsa, səbəbin məhz  düşünmək qorxusu olduğu aydın olar.   Düşünən İnsanlar hər kəsi düşünməyə sövq etməli, təşviq etməlidir.  Çünki dünyanın da, insanın da yaradılma səbəbi var.İnsanlar laqeydliyi bir kənara qoyub  varlıq səbəblərini araşdırsalar, nə üçün yaradıldıqlarını öyrənərək yaradılış məqsədinə uyğun yaşasalar, dünyadakı problemlər kökündən həll olunar.
Bütün kainati, Yer kürəsini və insanları Allah bir məqsəd üzrə yaradıb. Bu məqsəd üzrə yaşamadıqda nə kainat, nə Yer kürəsi,  nədə insan qalar.  Həm doğru və məqsədəuyğun yaşamaq üçün, həmdə dünya və bəşəriyyət üçün hər kəs səmimi olaraq qorxmadan, təxirə salmadan  dünyanın, özünün, həyatın və varlığın mənşəyini araşdırmalıdır. 

loading...
Qatar qəzası 2500 illik cinayəti ortaya çıxardı - FOTO
Bank soyğunu saniyələrlə qeydə alındı - VİDEO
Yeni qlobal epidemiya üçün həyəcan təbili çalındı - FOTO
"Bəlkə də DTX-nın XİN-də keçirdiyi son əməliyyatında bu amilin açar rolu var..."
"Əxlaqa söykənən güc həmişə qalib gəlir, Türkiyəni dünya güclərindən fərqləndirən budur"
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
Şəhid əsgərimizin nəşi ata evinə gətirildi -FOTOLAR
Cəmiyyət
"Elə nazirlər var ki, xaricə gedib, özlərini müalicə etdirə bilmirlər" - Keçmiş nazir...
Dünya
300 uşağı aldadaraq təcavüz etdi - RƏZALƏT
Cəmiyyət
“Atatürkün evini soyqırım muzeyi edək...”- Yunan partiyasından qalmaqallı açıqlama...
Siyasət
Azərbaycan mətbuatında “gizli nəşrlər” - Nəsiman Yaqublunun araşdırması...
Yazar
Seymur Verdizadə
Dünənə kimi “Toylar yoxdur, acından ölürük” deyib, efirdə göz yaşı axıdan siz deyildiniz?
İlham İsmayıl
Hansı qüvvələr Azərbaycanla İran arasında gərginlik yaratmaq istəyir?
Sultan Laçın
“Gündə koronavirusla zarımaqdansa, qalxaq kişi kimi “ya ölum -ya qalım” savaşına!..”
Həftənin ən çox oxunanları
"82 yaşınız var, ömrünüz boyu nə Heydər Əliyevi, nə də İlham Əliyevi gözünüz götürüb"
"Mənə ağıl öyrətmə, Emil, mənim nitqimdə heç kim qüsur tuta bilməz, çünki mən..."
Səməd Vurğunun tutdurduğu Xalq yazıçısı: Sürgündən qayıdanda arvadı başqası ilə...
"Onun gəlişi ilə həmin şəbəkələşmiş korrupsiya piramidası da sökülməyə başladı..."
"Bakının 12 rayonunun icra başçılarından 5-i Şərurdandır, 5-i (Qarakilsə) Sisyandan..."
Fəzail Ağamalı Siyavuş Novruzovun Həzrət Əli ilə müqayisə etdiyi oğlundan danışdı...
"Xalxın fahişəsinə, bizim də “nemes"lərə bax..."
Ermənilər ağır itkilər verdilər — Düşmənin 31 hərbçisi məhv edildi - FOTO
DTX tərəfindən həbs edilən XİN əməkdaşı məşhur "avtoş"un atası imiş... - FOTO + VİDEO
"Artıq qərar vermək zamanıdır" - Etibar Məmmədov İlham Əliyevə səsləndi...
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247