Xəbər lenti
18/10/2019 [12:34]:
SOCAR: Bu il qaz anbarlarına 2,1 mlrd. kubmetr qaz tədarük edilib
18/10/2019 [12:32]:
Səhiyyə Nazirliyi: Lökbatanda küçəyə atılan körpənin vəziyyəti ağırdır
18/10/2019 [12:31]:
“Azərbaycanda olan mal ətlərinin təhlükəsizliyi bu nöqteyi-nəzərdən təyin edilmir...”- Ekspert...
18/10/2019 [12:30]:
Parlamentlərarası İttifaqın Belqrad şəhərində komitə iclası keçirilib
18/10/2019 [12:19]:
SOCAR neft hasilatını 2,8%, qaz hasilatını 11,4% artırıb
18/10/2019 [12:17]:
Metropolitendə cibgirlik edən şəxs saxlanılıb - VİDEO
18/10/2019 [12:15]:
Bakı metrosunda qatarın qapıları açılmayıb, vaqonların işıqları sönüb
18/10/2019 [12:13]:
“Mənim izləyicilərimin sayı qeyri-həqiqi yollarla artırılmır”
18/10/2019 [12:09]:
Azərbaycanda “Yol Polisinə dəstək” qrupları yaradılıb
18/10/2019 [12:06]:
SOCAR: Neft Emalı Zavodunda təmir işləri noyabrın əvvəlində yekunlaşacaq
18/10/2019 [11:54]:
“Vaxtiylə müstəqillik fikrinin özü belə cəmiyyət üçün ağlasığmaz bir şey idi”
18/10/2019 [11:53]:
Əkrəm İmamoğlu Azərbaycan xalqını təbrik etdi
18/10/2019 [11:53]:
Bakıda ağır qəza: Yolda xarab olan maşına arxadan çırpıldı - ANBAAN VİDEO
18/10/2019 [11:49]:
ABŞ səfirliyi Azərbaycan xalqını təbrik etdi
18/10/2019 [11:49]:
Hərbiyönümlü 22 QHT bəyanat yaydı: "Narahatlıqla bildiririk ki..."
18/10/2019 [11:44]:
"Könül istərdi ki, hər birinizi, ev və iş yerlərinizi ziyarət edib vidalaşım, fəqət..."
18/10/2019 [11:40]:
“Bizim istinad nöqtəmiz Azərbycan dövlətinin müstəqilliyidir, istiqlalıdır...”
18/10/2019 [11:36]:
“Tələbələrimiz zirvədə olanda biz müəllimlər də sevinirik...”
18/10/2019 [11:24]:
BSU-da tədbir: 50 il qüdrətli Azərbaycan naminə
18/10/2019 [11:12]:
“Arzu edirəm ki, müstəqilliyimizin 29-cu ildönümünü Qarabağda, Şuşada qeyd edək”
18/10/2019 [11:07]:
Malayziyanın Baş naziri Azərbaycana gələcək
18/10/2019 [11:04]:
“Son 10 ildə elektrik enerjisinin istehlakı 26% artıb”
18/10/2019 [11:04]:
"Neft Emalı Zavodunda təmir işləri noyabrın əvvəlində yekunlaşacaq" - SOCAR rəsmisi
18/10/2019 [11:02]:
"Qəzetlərin kateqoriyaya bölünməsi mətbuatın gücdən düşməsinə hesablanmış addım idi"
18/10/2019 [10:51]:
Pərviz Şahbazov: “Bərpa olunan enerji mənbələri ilə bağlı təkliflər prezidentə təqdim ediləcək”
18/10/2019 [10:51]:
“Bir çox insanlar islahatı qəbul edə bilmir və müqavimət göstərirlər..." - VİDEO
18/10/2019 [10:27]:
Qarabağın işğal etdirilməsi haqda çox təsirli bir meyxana yayıldı...-Vaqif Fəda-VİDEO
18/10/2019 [10:24]:
Keçmiş maliyyə nazirindən sensasion açıqlamalar: "İllərdir ölkəni sabotaj edirlər..."
18/10/2019 [10:11]:
ABŞ-da 30-dan çox insan elektron siqaretdən ölüb
18/10/2019 [10:09]:
Terrorçular İran ərazisindən Türkiyəyə atəş açıblar, ölən və yaralanan var
18/10/2019 [10:03]:
Dünyanın ən iri həbsxanası bağlanır – FOTO
18/10/2019 [10:01]:
Şahzadə Uilyam və Keyt Middltonun təyyarəsi fırtınaya düşdü
18/10/2019 [09:51]:
Zaur efirə sinəsi açıq geyimdə gələn müğənniyə: "Ay qız, uşaq var, ağsaqqal var" - VİDEO
18/10/2019 [09:45]:
Arktikada 1902-ci ilə aid qəhvə çəlləkləri aşkarlanıb - FOTOLAR
18/10/2019 [09:44]:
Dünyanın ən bahalı brendləri məlum oldu
18/10/2019 [09:43]:
Ermənistan atəşkəsə əməl etmir
18/10/2019 [09:41]:
Bakıda çay evində 61 yaşlı kişi çaydanla öldürüldü
18/10/2019 [09:36]:
Bu içkilər insan ömrünü uzadır
18/10/2019 [09:35]:
Azərbaycanın Zəngilan şəhərində erməni bayrağı altında müşavirə keçirildi-FOTOLAR
18/10/2019 [09:32]:
Mehriban Əliyeva xalqı təbrik etdi
18/10/2019 [09:24]:
Niyə bizə zootexnik, baytar, aqronom lazım deyil? - Gələcəyin faydalı ixtisasları barədə nə bilirsiniz…
18/10/2019 [09:15]:
Ermənistan ordusunun son 25 ildə verdiyi İTKİLƏR - 5646 hərbçi ölüb
18/10/2019 [09:11]:
Əfsanəvi balerina vəfat etdi -FOTOLAR
18/10/2019 [09:02]:
İlham Əliyev Xalq artistinə ev verdi
18/10/2019 [08:55]:
"El-Klassiko" Barselonadakı çaxnaşmalara görə təxirə salındı
18/10/2019 [08:54]:
Kürdlər rusiya hərbçilərinin olduğu karvanı 7 saat yolda saxladılar
18/10/2019 [08:52]:
Trampla Ərdoğanın “Twitter”də maraqlı yazışması - FOTO
18/10/2019 [08:49]:
"Bu gün ən böyük təhlükə radikal-inqilabçı müxalifət yox, xalqdan oğurladığı pulun əsirinə çevrilən məmur oliqarxlardır"
18/10/2019 [08:42]:
Düşmən Laçının kəndində  daha 12 yeni evin tikintisinə başladı...-FOTOLAR
18/10/2019 [07:46]:
Müsəlman oğlan əlil rus gözəlinə görə qızmar Afrikadan Sibirə köçdü...- FOTO+VİDEO
18/10/2019 [07:00]:
Imam Hüseyn(ə) onu təhqir edəni mülayim davranışıyla necə peşiman etdi?..
18/10/2019 [00:48]:
Azərbaycanın Dövlət Müstəqilliyi Günüdür
17/10/2019 [23:54]:
“Mirvari suyu”, “qara su”, retinopatiyadan necə xilas olaq? - MÜSAHİBƏ
17/10/2019 [23:49]:
Əsəbdən yaranan 7 xəstəlik - Stresin yıxdığı ev...
17/10/2019 [23:47]:
30 yaşından sonra bu qidaları yeməyin - HƏKİMLƏRDƏN XƏBƏRDARLIQ...
17/10/2019 [23:11]:
Slovakiya - Azərbaycan matçının stadionu dəyişdirilib
17/10/2019 [23:04]:
“Türkiyə əməliyyata fasilə verir” - Çavuşoğlu aydınlıq gətirdi, VİDEO
17/10/2019 [23:02]:
Azərbaycanda əhalinin sayı 10 035 351 nəfərə çatdı
17/10/2019 [22:59]:
“Prezident eyhamla söylədi ki, özünüzü yığışdırın” - Dövlət başçısının mesajları kimlərə ünvanladı
17/10/2019 [22:50]:
Tramp: "Türkiyəyə qarşı yeni sanksiyalara ehtiyac yoxdur"
17/10/2019 [22:46]:
ABŞ-ın vitse-prezidenti: "Türkiyə hərbi əməliyyatı 120 saatlıq dayandıracaq"
17/10/2019 [22:43]:
Lukaşenko: "Rusiya dövlət deyil..."
17/10/2019 [22:18]:
"Barış Pınarı"nda atəşkəs əldə olundu, Tramp Ərdoğana təşəkkür etdi
17/10/2019 [22:06]:
Zakir Həsənov Çinə işgüzar səfərə gedəcək
17/10/2019 [22:00]:
Ərdoğan Trampın adamını belə pərt etdi - Video
17/10/2019 [21:49]:
Türkiyə prezidentinin sözçüsü Rusiyanın Suriya üzrə xüsusi təmsilçisi ilə görüşüb
17/10/2019 [21:48]:
“Sülh çeşməsi”: 702 terrorçu məhv edildi
17/10/2019 [21:46]:
Sevinc Fətəliyeva: " Türkdilli dövlətlər arasında əlaqələrin daha da güclənəcəyi şübhəsizdir"
17/10/2019 [21:37]:
Gürcüstanda üç uşaq anası olan azərbaycanlını əri kəmərlə boğub - YENİLƏNİB + TƏFƏRRÜAT
17/10/2019 [21:32]:
Putin Ərdoğanın müdafiəsinə qalxdı - Trampa sərt cavab
17/10/2019 [21:19]:
Şvartsnegger və Hemilton qırmızı xalçada öpüşdülər - FOTO
17/10/2019 [21:17]:
Gənclər təşkilatı Göyçayda maarifçilik işi aparıb - FOTOLAR
17/10/2019 [21:15]:
Ərdoğan Trampın məktubunu zibil qabına atıb
17/10/2019 [21:13]:
“O, kreslosunu bərkitmək üçün dövləti də aldadıb” -Afaq Bəşirqızından prezidentə müraciət
17/10/2019 [20:40]:
Tramvay sürücüsü mesajlaşdığı üçün yüz milyon dollarlıq zərər etdi
17/10/2019 [20:37]:
İstədiyi dərmanı yazmadığı üçün həkimin boğazını kəsdi
17/10/2019 [20:33]:
PKK-nın qış bazasına zərbə endirildi - 118 terrorçu zərərsizləşdirildi + FOTOLAR
17/10/2019 [20:32]:
Ər-arvadı Gürcüstana qanunsuz keçirdi - 1 AZN və balaca arağa görə
17/10/2019 [20:29]:
“Övladımız olmadığına görə boşanmadım, çünki həyat yoldaşımı çox sevirdim...”
17/10/2019 [20:11]:
Rusiya ballistik və qanadlı raketlər atdı
Bütün arxiv bir sırada
06/03/2015 [11:52] - Köşə - ( 10461 dəfə baxılıb)

İkili vətəndaşlıq dissonansı

Ölkələr üçün ziyanlı, dünya üçün vacib
İlqar Altay

Ümumiyyətlə, hər bir insanın dogulub böyüdüyü ölkəsinin vətəndaşı olması və mümkün qədər, ömrünü öz vətəninin vətəndaşı olaraq sürüb bitirməsi müsbət və vacib haldır. Ancaq hər bir insanın doguldugu ölkə bütün yer kürəsinin bir parçası olduğu üçün, o, həm də bü dünyanın övladıdır və ümumi bəşəri dəyərlərə, hüquqa və məsuliyyətə malikdir. Dünya inkişaf etdikcə, onun üzərindəki hərəkət, yerdəyişmə və kommunikasiya imkanları genişləndikcə, insanların şüur və yaşamında bir qloballaşma gedir. Proseslər milli dəyər və mental xüsusiyyətlərin, ənənə və dillərin, hətta irqlərin vahid bir qazanda inteqrasiya olunub ümumiləşməsi və bununla da, yer kürəsinin vahid bir ölkəyə çevrilməsi istiqamətinə yön alır. Bu səbəbdən, dünyada miqrasiya prosesi anbaan güclənir və bu, artıq geriyədönməz hal alıb. Artıq bir ölkənin vətəndaşının hətta, ən uzaq bir ölkədə yaşayıb çalışması və bunu yeni vətəndaşlıq və ya hansısa dıgər yaşam hüququ statusu almaq formasında həyata keçirməsi adi bir hadisə sayılır. Bununla əlaqədar, insanların müxtəlif ölkələrə yerdəyişməsi, yerləşməsi məsələləri üzrə beynəlxalq və həm konkret ölkələr müstəvisində razllaşmalar, konvensiyalar, qanunlar qəbul olunur və onlar hər zaman təkmilləşdirilir. 20 ildən çoxdur ki, Azərbaycan Sovetlərin qapalı təcrid sistemindən tam qurtulmaqla, müstəqillik əldə etməklə geniş dünyaya qədəm qoyub. Bu dövrdə ölkəmiz ən nüfuzlu beynəlxalq təşkilatların üzvünə cevrilib, əksər dövlətlərlə diplomatik əlaqələr qurub, beynəlxalq iqtisadi, mədəni, idman, təhlükəsizlik yönlü müxtəlif proyekt və birliklərin iştirakçısıdır. Eyni zamanda, Azərbaycan vətəndaşları da bu imkanlarından yararlanıb, fərd olaraq azad dünyaya inteqrasiya edir, öz işlərini, təhsillərini, səfərlərini, həyat istiqamətlərini qururlar. Bu saat coxlu sayda, hətta milyonlarla Azərbaycan vətəndaşı dünyanın müxtəlif ölkələrində müxtəlif yaşam statusu formasında həyat sürür. Indi yaşadığı başqa ölkənin vətəndaşlığını almış soydaşlarımız da az deyil. Ancaq həmin şəxslərin bir çoxunun eyni zamanda Azərbaycan vətəndaşı kimi qalması halı müəyyən mübahisələr və problemlər yaradır. Bu məsələnin tənzimi Azərbaycan Konstitusiyası və qanunlarında təsbit olunub. Bununla belə burada müəyyən boşluqlar mövcuddur. Konstitusiyamız ikili vətəndaşlığı nəzərdə tutmur, lakin, burada ikili vətəndaşlığı olan şəxslərin Azərbaycan vətəndaşlığını itirməsini də nəzərdə tutmur. 2014-cü ilədək vətəndaşlığın tənziminə aid olan qanunlarımızda da bu cür qeyri-müəyyənlik vardı: ikili vətəndaşlığa icazə yoxdur, ancaq qadağa da yoxdur! Belə halda, Azərbaycan vətəndaşlarının eyni zamanda başqa bir ölkənin vətəndaşı olması dövlət üçün təbii ki, müəyyən problemlər yarada bilirdi. Həmin ölkə ilə Azərbaycan arasında ikili vətəndaşlıq müqaviləsi yoxdursa və bu məsələ qarşılıqlı tənzimlənmirsə, vətəndaşın digər dövlətdə üzərinə öhdəliklər götürməsi, həmin ölkənin tutaq ki, mühüm dövlət strukturunda, eləcə də hərbi və xüsusi xidmət orqanlarında qulluq etməsi təhlükəli hal vəziyyətinə gətirib çıxara bilər. Sabah həmin ölkə ilə Azərbaycan arasında ziddiyyətlər yaransa, tutaq ki, müharibə olsa, bizim vətəndaş hansı mövqeni tutacaq? Yaxud, cinayət məsuliyyəti daşınması məsələsini götürək. İkili vətəndaşın iki ölkədən birisində cinayət törətməsi halında, onun ekstradisiyası məsələsi problemə cevrilir. Odur ki, Vətəndaşlıq haqqında Avropa Konvensiyası ikili vətəndaşlığa şərait yaradılmasını tövsiyə etmir. Cünki bu hal daim ölkələr arasında mübahisə vəziyyəti yarada bilir. Qeyd edim ki, bir sıra sivil dövlətlər vətəndaşlığa qəbul etməzdən əvvəl həmin şəxsə öz dövlətindəki vətəndaşlıqdan çıxmagı şərt kimi qoyurlar. Məsələn Almaniya qanunvericiliyinə görə vətəndaşlığa qəbul olunan şəxs bunun üçün bütün şərtləri ehtiva edən sənədləri verir, xüsusi imtahan və müsahibədən keçir. Müsbət olsa, sənədlər qəbul edilib həmin şəxsə şərti vətəndaşlıq hüququ verilir, amma bir şərtlə ki, öz dövlətinin vətəndaşlığından çıxmaq üçün rəsmi müraciət etsin. Müraciət 2 il ərzində cavablandırılmazsa və ya əsassız, siyasi, ya qərəzli motivlə imtina olunarsa, həmin şəxs avtomatik olaraq tam vətəndaşlıq hüququ alır. Rusiya kimi tam inkişaf tapmamış ölkələrdə isə, bu məsələ qarışıqdır. Bu ölkədə ikili vətəndaşlığa icazə olduğu üçün və qanundakı bir sıra boşluqlara görə, həm də bir sıra geosiyasi səbəblərdən vətəndaşlığa qəbul edılən şəxsin əvvəlki dövlətindəki statusu maraq kəsb etmir. Xüsusilə də, son Ukrayna hadisələri fonunda yaranan siyasi maraqlara uygun olaraq 2014-cü ildə Rusiya dövləti miqrasiya, yəni vətəndaşlıq məsələsini asanlaşdırmaqla qonşuları üçün böyük problemlər yaratdı. Məhz bu səbəbdən 2014-cü ildə Milli Məclis "Vətəndaşlıq haqqında" qanuna dəyişliklik tədbirləri gördü. Qanunun 10-cu maddəsindəki dəyişikliyə görə, başqa dövlətin vətəndaşlığını qəbul etmiş şəxs bu barədə ay ərzində Azərbaycan dövlət orqanlarını rəsmi xəbərdar etməlidir, əks halda cinayət məsuliyyəti daşıyır. Zənnimcə, bu elə də ziddiyyətli məqam olmamalıdır. Çünki vicdanlı, qanunsevər insan üçün cətin deyil ki, bu barədə öncəki dövlətinə məlumat verib, onun mənafeyinin əleyhinə getməsin. Ancaq həmin qanunun 18-ci maddəsindəki dəyişikliyə görə başqa bir dövlətin vətəndaşı olması ilə Azərbaycan vətəndaşlığının itirilməsi maddəsi Konstitusiya ilə ziddiyyət təşkil edir. Konstitusiyada göstərilir ki, Azərbaycan vətəndaşı heç bir halda vətəndaşlıqdan məhrum edilə bilməz. Düzdür, bəzi səlahiyyətlilər bunu başqa dövlətin vətəndaşı olmaqla, həmin şəxsin könüllü surətdə Azərbaycan vətəndaşlığından imtinası kimi əsaslandırırlar. Ancaq qanun könül yox, hüquq müstəvisində həll olunur. Yeni qanun dəyişikliklərində ali qanunumuz Konstitusiyamıza və insan təməl hüquqlarına toxuna bilən bir sıra başqa hallar da yox deyil. Bütün bu ziddiyyət və böşluqlar göstərir ki, Azərbaycanda konkret olaraq ikili vətəndaşlığa aydınlıq gətirilməli və bu məsələ ilə bağlı konkret siyasi mövqe ortaya qoyulmalıdır. Bunun üçün konstitusiya və qanunlarımızda müvafiq dəyişikliklər olmalıdır. Təbii ki, bu dəyişikliklər həm vətəndaşlarımızın beynəlxalq inteqrasiyası və təməl hüquqlarının, həm də dövlət və milli maraqların qorunmasına uygun keyfiyyətdə olmalıdır.

 

İlqar Altay

İctimai Tədqiqatlar Mərkəzinin rəhbəri

Müstəqil araşdırmaçı, hüquqşünas və politoloq

loading...
loading...
“Bir çox insanlar islahatı qəbul edə bilmir və müqavimət göstərirlər..." - VİDEO
30 yaşından sonra bu qidaları yeməyin - HƏKİMLƏRDƏN XƏBƏRDARLIQ...
İstədiyi dərmanı yazmadığı üçün həkimin boğazını kəsdi
Şagirdlərinə göstərdiyi şey sosial mediada virus kimi yayıldı - MARAQLI
Yüz illik ağacı kəsdi, 300 min funt-sterlinq cərimə olundu - MARAQLI
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
“Azərbaycanda olan mal ətlərinin təhlükəsizliyi bu nöqteyi-nəzərdən təyin edilmir...”- Ekspert...
Cəmiyyət
“Bizim istinad nöqtəmiz Azərbycan dövlətinin müstəqilliyidir, istiqlalıdır...”
Ədəbiyyat
Qarabağın işğal etdirilməsi haqda çox təsirli bir meyxana yayıldı...-Vaqif Fəda-VİDEO
Maraqlı
Müsəlman oğlan əlil rus gözəlinə görə qızmar Afrikadan Sibirə köçdü...- FOTO+VİDEO
Hadisə
PKK-nın qış bazasına zərbə endirildi - 118 terrorçu zərərsizləşdirildi + FOTOLAR
Həftənin ən çox oxunanları
Türk ordusunun əsir aldığı terrorçular... - Heç yerdə görmədiyiniz görüntülər - VİDEO
Nə yaraşıq, nə pul,... . Qadınlar kişiləri bu cəhətinə görə seçirmiş.. -FOTO
“Suriya ordusu türk ordusu ilə vuruşmayacaq, çünki...”
YPG-PKK komandirləri Türk ordusunun qarşısında ağlayırlar – VİDEO
"Maşın" şouda böyük rüşvət qalmaqalı - Rəqsanə inanılmaz VİDEO paylaşdı
Bakıda oteldə qadının başı kəsildi - Cinsi əlaqəyə girmədiyi üçün - VİDEO
Türk F-16-ları Suriyanı bombaladı, Ermənistan təlaşa düşdü...
Masonlardan Türkiyənin əməliyyatı ilə bağlı - Bəyanat
Paşinyanın Aşqabad fiaskosu – Putin Nikolu necə aşağıladı – FOTO/VİDEO
“Paşinyan İlham Əliyevlə razılığa gəlib ki, Dağlıq Qarabağ...”
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247