Xəbər lenti
20/11/2019 [18:50]:
Ukrayna Rusiyanı ittiham etdi: Gəmilərimizin unitazlarını oğurlayıblar
20/11/2019 [18:34]:
"Süni mayalandırma üzrə mütəxəssislər çatışmır"
20/11/2019 [18:31]:
Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Rusiyada rəsmi səfərdədir - FOTO
20/11/2019 [18:30]:
Mingəçevirdə polis bıçaqlandı
20/11/2019 [18:28]:
Prezident onlara fəxri adlar verdi - SİYAHI
20/11/2019 [18:22]:
Ermənistanın siyasi sistemi zooparka bənzədildi: "Bugünlərdə qoca fil hamını “Vernavandak”a toplayıb"
20/11/2019 [18:20]:
Bu şəxslər “Azərbaycan Respublikası Prezidentinin fəxri diplomu” ilə təltif edildi - SƏRƏNCAM
20/11/2019 [18:19]:
İranda etirazlar: helikopterdən atəş açıldı - VİDEO
20/11/2019 [18:18]:
İlham Əliyev Sumqayıtın inkişafında xidmətləri olan şəxsləri təltif etdi
20/11/2019 [18:13]:
Milli Qəhrəmana “Cümhuriyyətin 100 illik yubileyi” medalı verildi - FOTO
20/11/2019 [18:10]:
Qarakənd faciəsinin şahidi necə öldürüldü? - Sensasion faktlar
20/11/2019 [17:47]:
Cinsi istismar səhnəsi gündəm oldu - VİDEO
20/11/2019 [17:46]:
Şəhid adından istifadə edən dələduz pul yığır - FOTO+VİDEO
20/11/2019 [17:42]:
Bakıda avtomobillərin parklanması PULSUZDUR - BNA-dan AÇIQLAMA
20/11/2019 [17:41]:
Bu il Azərbaycanda 72 üçəm, 4 dördəm doğulub
20/11/2019 [17:37]:
Murad Dadaşovun obyektində ölüm hadisəsi
20/11/2019 [17:33]:
Pərviz Bülbüləni bəyənməyən Aytac: “Zövqləri korlayır” -VİDEO
20/11/2019 [17:31]:
Anjey Kaspşik və Ermənistanın müdafiə naziri təmas xəttindəki vəziyyəti müzakirə ediblər
20/11/2019 [17:30]:
ABŞ səfiri Azərbaycan və Ermənistan dini liderlərinin görüşməsini təklif edib
20/11/2019 [17:22]:
"ABŞ böyük ölkədir, ümumi maraqlarımız var" - Putin
20/11/2019 [17:16]:
Tanınmış din xadimi QAT-a üzv oldu
20/11/2019 [17:13]:
2019-cu il Azərbaycanda gəlmə turizmi üzrə rekord il olacaq
20/11/2019 [17:11]:
Azərbaycan terrorizm baxımından regionun ən təhlükəsiz ölkəsidir
20/11/2019 [17:11]:
“Njdenin qəhrəman kimi təqdimatı birbaşa faşizmə xidmətdir”
20/11/2019 [17:07]:
İqtisadiyyat naziri MDB vergi xidmətləri rəhbərlərinin Əlaqələndirmə Şurasının sədri seçilib - FOTO
20/11/2019 [17:03]:
Quranı yandıran İslam əleyhinə hərəkatın liderinə hücum oldu - VİDEO
20/11/2019 [17:00]:
Fransa ilə əmək, məşğulluq, sosial müdafiə sahəsində gələcək əməkdaşlığa dair fikir mübadiləsi aparılıb
20/11/2019 [16:56]:
Kabel oğurlayan şəxslər saxlanıldı
20/11/2019 [16:52]:
Lavrov: “Türkiyə bizə yeni bir əməliyyata başlamayacağını dedi...”
20/11/2019 [16:43]:
"Azərbaycanda 2000-dən artıq məhkuma elektron qolbaq tətbig edilib"
20/11/2019 [16:40]:
Bələdiyyə üzvlüyünə namizədlərin sənədlərini DSK-lara təqdim etməsi üçün verilən müddət başa çatır
20/11/2019 [16:38]:
ADPU-da Akademik Həmid Araslının anadan olmasının 110 illik yubileyinə həsr olunmuş elmi konfransı - FOTO
20/11/2019 [16:35]:
83 yaşlı deputat Zeynəb Xanlarovanın yeni görüntüsü - VİDEO
20/11/2019 [16:32]:
Türkiyəli həkimlər Oqtay Gülalıyevi əməliyyat etdilər - Beyninə “trubka”qoyuldu
20/11/2019 [16:29]:
“Bundan sonra da Tacirlə toya gedərəm” - VİDEO
20/11/2019 [16:16]:
QAT rəhbərliyi 20 noyabr şəhidlərini andı
20/11/2019 [16:14]:
Bakıda gəlin maşını yandı - VİDEO
20/11/2019 [16:10]:
Prezidentdən Sabunçu rayonu ilə bağlı mühüm - SƏRƏNCAM
20/11/2019 [15:56]:
Paşinyanın yumşaq manevri və ya məqbul həllin məchulu
20/11/2019 [15:50]:
"Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradılması Azərbaycanın müstəqillik tarixinin mühüm səhifəsidir"
20/11/2019 [15:36]:
Baş Prokurorluq açıqlama yaydı
20/11/2019 [15:32]:
Azərbaycandan dünyaya “Təbiət və həyat naminə birləşmək” ali mesajı
20/11/2019 [15:27]:
“Həqiqətlərin hamısı üzə çıxmayıb, bunlar bilinməlidir və xalq öz tarixinə bu dərəcədə biganə olmamalıdır...”
20/11/2019 [15:23]:
STM Prezidentin fəaliyyəti barədə ictimai rəyi araşdırıb - VİDEO
20/11/2019 [15:14]:
İqtisadiyyat nazirinin müavini Göyçayda vətəndaşları qəbul edəcək
20/11/2019 [15:09]:
Şəhid ailələrinə, Qarabağ müharibəsi və 20 Yanvar əlillərinə mənzil verildi - FOTO
20/11/2019 [15:04]:
“Hər bir yeniyetmə yaşadığı yerin tarixini öyrənsə, həm vətənpərvərliyi artar, həm də...”
20/11/2019 [15:02]:
Cəlil Məmmədquluzadənin nəslinin davamçıları Azərbaycanda olmuşlar
20/11/2019 [14:59]:
Mehriban Əliyeva Dmitri Medvedev ilə görüşəcək
20/11/2019 [14:57]:
Yeni Azərbaycan Partiyası niyə və necə yarandı?
20/11/2019 [14:47]:
Qazaxıstan prezidenti Beynəlxalq Türk Akademiyasının işinə qiymət verdi
20/11/2019 [14:46]:
Quba rayonunda 6 kənddə 948 fərdi evə qaz verildi - FOTO
20/11/2019 [14:42]:
ATU-da aralıq qiymətləndirmə davam edir - FOTO
20/11/2019 [14:33]:
ADAU-da əcnəbi tələbələrlə görüş keçirilib - FOTO
20/11/2019 [14:26]:
ATU-da dosent Nadir Adilovla tələbələrin görüşü olub - FOTO
20/11/2019 [14:22]:
"Dəfələrlə icra başçısının qəbulunda olmuşuq, ancaq..." - Donan körpənin anası
20/11/2019 [14:06]:
Şəmkir, Gədəbəy və Daşkəsən rayonlarından olan vətəndaşların qəbulu keçirilib - FOTO
20/11/2019 [13:56]:
Türk ordusu gəlməsəydi, bu siniflər hələ də şagidlərə deyil, “Katyuşa”lara qucaq açacaqdı…
20/11/2019 [13:54]:
Ağcabədiyə yeni icra başçısı təyin edilib - FOTO
20/11/2019 [13:49]:
Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı vəzifəsindən azad edilib
20/11/2019 [13:47]:
Şahin Məmmədov Ağcabədinin icra başçısı vəzifəsindən azad edilib
20/11/2019 [13:47]:
Sərkisyan etiraf etdi: "Paşinyana dedim ki..."
20/11/2019 [13:42]:
Azərbaycanda onlayn tətbiqlə bağlı yeni qurğular fəaliyyətə başlayır
20/11/2019 [13:36]:
Sabah sulu qar, qar yağacaq, güclü külək əsəcək
20/11/2019 [13:30]:
AQTA Bakıda bazarda reyd keçirib, kiloqramı 5 manat 50 qəpiyə satılan ət aşkarlanıb -FOTO
20/11/2019 [13:19]:
Azərbaycanda bu telekanalın yayımı birdəfəlik dayandırıldı
20/11/2019 [13:16]:
Balakəndə narkotacir saxlanılıb - FOTO
20/11/2019 [13:15]:
Şahin Mustafayev: "2015-ci ildən bəri Azərbaycanla Çin arasında ticarət dövriyyəsi 2,5 dəfə artıb"
20/11/2019 [13:08]:
Azərbaycanın regionlarından Bakıya internetlə avtobus bileti almaq mümkün olacaq
20/11/2019 [13:06]:
Usubov Moskvada TŞ katiblərinin görüşündə...
20/11/2019 [13:04]:
Dünyada ilk dəfə Azərbaycanda İctimai İşlərə Nəzarət Qurğusu istifadəyə verilib
20/11/2019 [13:03]:
Baş nazirdən rus jurnalistlərə şok: "Niyə Qaregin Njdeni ittiham edirsiz, Molotovu yox?"
20/11/2019 [13:01]:
“Xalqıma inanıram, onlar biləcək ki, Əli musiqinin keşiyində dayanmış insandı...”
20/11/2019 [13:00]:
Mikayıl Cabbarova daha bir vəzifə verildi
20/11/2019 [12:56]:
Qadına qarşı quldurluq edən şəxs saxlanılıb
20/11/2019 [12:56]:
Müşfiq Abbasovun evini əlindən necə aldılar? - Detallar
20/11/2019 [12:49]:
Sumqayıt Dövlət Dram Teatrı son illər öz zəngin repertuarı ilə diqqət mərkəzindədir
20/11/2019 [12:48]:
Əfqan Abdullayev Təhsil Nazirliyində yeni vəzifəyə təyin edilib
20/11/2019 [12:48]:
“İki vertolyot qəzasından sağ çıxsa da, üçüncüdən qurtula bilmədi”
20/11/2019 [12:46]:
Deputat İsa Həbibbəyli Mirzə Cəlilin nəticələri ilə bağlı qalmaqaldan danışdı
Bütün arxiv bir sırada
16/07/2014 [08:46] - Köşə - ( 6437 dəfə baxılıb)

Niderlandın bənzərsiz təhsil sistemi...

Azərbaycan təhsili və beynəlxalq təcrübə...
Ataxan Əbilov

Niderlandda yaşayan beynəlxalq hüquq üzrə tanınmış mütəxəssis  Ataxan Əbilov Azərbaycan təhsil sisteminin çatışmazlıqları və yaşadığı ölkənin unikal təhsil sistemiylə bağlı silsilə yazmaq niyyətini Moderator.az-a ifadə edib və saytımız bu təklifi məmnunluqla qarşılayıb. İndi A. Əbilovun birinci yazısını təqdim edirik:

“İslamın hazırkı vəziyyətindən doğan narahatçılıqla bağlı əvvəlki yazımda "çıxış üçün bütün yollar təhsilə aparır" nəticəsi hasil olmuşdu. Məlumdur ki, təhsil hər bir cəmiyyətin sabahının necəliyini müəyyən edən əsas faktordur. Bu sahədə Azərbaycanda işlərin heç də ürəkaçan olmaması bəllidir. Təhsilin necəliyində forma-məzmun kateqoriyasının düzgün uzlaşması mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Azərbaycanda təhsil sisteminin forması keçmiş SSRİ-dən qalan ənənələr üzərində qurulsa da, onun məzmununda əndrabadi gəlişmələr baş verib. Heç kəsə sirr deyil ki, ölkəmizdə qəribə ənənələr hökm sürür: təhsil sahəsindəki məmurun əvəzedilməz "pedaqoq"luğu, təhsil nazirinin dərsliklər müəllifi olması, əlahəzrətin ən böyük dahi kimi qələmə verilməsi, rütbəlilərin mütləq dahi istedad olması (ifadə Xəlil Rzanındır)... ənənələri. 

Təhsilimiz sınaqdan çıxan təcrübələrlə deyil, əlahəzrətlərin istəklərinə uyğun yönləndirilir. Müstəqilliyin ilk illərində ali məktəblərə qəbul imtahanlarıyla bağlı müəyyən edilən test üsulunu nəzərə almasaq təhsildə mahiyyət kəsb edən heç bir islahata rast gəlinməyib. Islahat adıyla görülən işlərin əksəriyyəti "məcbüri məktəbli formasının müəyyən edilməsi" kimi təhsilə heç bir aidiyyəti olmayan məsələlərlə bağlı olub. Nəticədə özfəaliyyət kursları olmadan təhsildə ardıcıllığın təminatı qeyri-mümkün olub. Ali məktəbə daxil olmaq üçün orta məktəblərdəki dərslər kifayət etmir, mütləq xüsusi hazırlıq kurslarına yazılmalı, əlavə olaraq müəllim yanına təşrif buyurmalısan. Pillələrarası uyğunsuzluq, uzlaşmanın olmaması Azərbaycanda təhsilə kompleks yanaşmadan danışmağı istisna edir. Kompleks yanaşma təhsilin maddi texniki bazasından (normal məktəb binası, onun lazımi avadanlıqla təchizatı, müvafiq kitab-dərslik və ləvazimatların mövcüdluğu və s.) tutmuş, professional kadr ehtiyatı da daxil olmaqla təhsilin sağlam planlaşdırılmasına qədər bütün elementləri əhatə edir. Dünyanın inkşaf etmiş ölkələrin təhsil sistemlərinə, onlardan hansısa formada yararlanmaq üçün baş vurma, onların təcrübəsini öyrənmə bu mənada cəlbedici görünür. 

Qeyd edilənlərdən irəli gələrək Niderland təhsil sistemi, pillələri, onun forma və məzmunu, habelə təhsilin inzibati idarəçiliyi barədə Moderator.az-ın oxucularını məlumatlandırmaq istəyirəm.

Niderlandda sanki Məhəmməd (s.ə.s.) peyğəmbərin "beşikdən qəbrə qədər öyrən" kəlamını əsas tutan bir təhsil sistemi mövcüddür. Burada mövcüd olan dörd pilləli təhsil sistemini aşağıdakı sistem üzrə xarakterizə edilir: 

1) ibtidai (əsas) təhsil; 

2) orta təhsil: 
peşə təhsilə hazırlıq;
ali təhsilə hazırlıq;
elmi təhsilə hazırlıq;

3) peşə təhsili;
 
4) ali təhsil:
ali peşə təhsili;
universitet təhsili.

İbtidai (əsas) təhsil. Niderland Krallığında ibtidai (əsas) təhsil 4 yaşdan başlayır. 4-cü doğum günün səhərisi uşaq məktəbə gedə bilər. 5-ci doğum gününü qeyd edən uşağın isə "məcburi təhsil alma" vəzifəsi yaranır. İbtidai təhsil 8 il davam edir. Buna müvafiq olaraq ibtidai təhsildə 8 qrup ("sinif" anlayışına uyğun gəlir) mövcüddür. Birinci iki il alt ibtidai təhsil, 3-5-ci illər orta ibtidai təhsil, 6-8-ci illər üst ibtidai təhsil illəri adlanır. 

Şagirdin əməyi ildə 3 dəfə hesabat formasında qiymətləndirilir. Hər bir qiymətləndirmə valideynlə fərdi müzakirəyə çıxarılır və rəsmiləşdirilir. Qiymətləndirmə 5 və 10 (100) ballıq sistemlə aparılır. Hər bir hesabat 8 bölümdən ibarət olur. Uşağın sosial-emossional inkişafı (1), dil aktivliyi (2), oxu (3), yazı (4), hesab (5), dünyagörüş (6), creativ (yaradıcılıq) inkişaf (7), fiziki inkişaf (8) qiymətləndirmə bölümləridir. Hər bir bölüm bir neçə element üzrə dəyərləndirilir. Məsələn, dünyagörüş bölümü coğrafiya, tarix, biologiya, yol hərəkəti, informatika fənlərini əhatə edir. 

Uşaqlar aşağı siniflərdə ev tapşırığı almırlar. Dərslər bütün qruplar (siniflər) üçün eyni vaxtda başlayır, eyni vaxtda qurtarır. Şagird həftədə 5 gün olmaqla, gündə beş saat aktiv və planlı şəkildə məktəbdə işləyir. Bütün dərsliklər və dərs ləvazimatları məktəb hesabına təmin edilir. Yuxarı siniflərdə ev tapşırığı materialları istisna olmaqla dərsliklər istifadə üçün evə verilmir, şagird onlardan yalnız məktəbdə olduğu müddətdə istifadə edir. Müsbət hesabatlar şagirdin qrupdan-qrupa (sinifdən-sinfə) keçməsi üçün əsasdır. Mənfi hesabat alan şagird qrupda qalır, və yaxud əqli zəif inkişaf etmiş uşaqlar üşün nəzərdə tutulan xüsusi məktəblərə keçirilir.

İbtidai məktəblərin ictimai, əlahiddə və xüsusi növləri mövcüddür. İctimai ibtidai məktəblər hər uşaq üçün əlçatandır. Əlahiddə məktəblərdə uşağa hansısa din və onun fəlsəfi inancları tədris olunur. Burada təhsil din və etiqad əsasında aparılır. Xüsusi məktəblərdə təhsil özünəməxsus xüsusi metodlarla aparılır. Nümunə kimi Montessori məktəbləri göstərmək olar. 

İbtidai təhsil tamamilə pulsuzdur. Məktəblər yalnız əlavə tədbirlər üçün (məsələn, qrup şəklində səyahət etmək, bayramı bir yerdə qeyd etmək və s.) valideynlərdən kömək istəyə bilər. Belə aksiya hər bir halda könüllülük prinspinə əsaslanır.

Məktəb binaları, onların tədris və təlim prosesinə uyğun olmasına cavabedehlik bələdiyyələrin üzərindədir. Məktəb binasının təmiz və formada (təmiz hava şəraiti) saxlanılması məsuliyyətini isə məktəbin idarə orqanı daşıyır. Buna görə hər bir məktəbin büdcəsi hökümət tərəfindən müəyyən edilir.

İbtidai məktəblər keyfiyyətli təhsili təmin etməlidir. Buna Təhsil Müfəttişliyi nəzarət edir. Təhsilin keyfiyyətinin qaldırılmasında hökümət çox maraqlıdır və bu istiqamətdə xüsusi investisiyalar ayırır.

Şagirdlər il boyu 5 dəfə (payız, yeni il (kerst), yaz, may və yay) tətilə buraxılır. Yay tətili cəmi 42 gün (bir ay 12 gün) davam edir.

Qısa şəkildə də olsa, Niderlandda ibtidai (əsas) təhsili xarakterizə etməyə cəhd göstərdim. Növbəti yazım isə orta təhsil haqqında olacaq.

Ardı var...


loading...
loading...
"Mən Komitə sədrliyinə nabələd gəlməmişdim, bu barədə kifayət qədər məlumatlarım var idi"
Hitlerin evində polis bölməsi yerləşdiriləcək
Cinsi istəyinin qarşısını ala bilməyən qadınlar: Səbəbləri, əlamətləri, müalicəsi...
BDU-nun rektorundan imkansız tələbələrə jest - FOTO
Böyük alim ona hörmətsizlik edən həyat yoldaşını niyə cəzalandırmırdı?..
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Siyasət
Paşinyanın yumşaq manevri və ya məqbul həllin məchulu
Cəmiyyət
“Həqiqətlərin hamısı üzə çıxmayıb, bunlar bilinməlidir və xalq öz tarixinə bu dərəcədə biganə olmamalıdır...”
Gündəm
Baş nazirdən rus jurnalistlərə şok: "Niyə Qaregin Njdeni ittiham edirsiz, Molotovu yox?"
Şou-biznes
“Xalqıma inanıram, onlar biləcək ki, Əli musiqinin keşiyində dayanmış insandı...”
Cəmiyyət
“Bizim bir düşmənimiz var və o da mənfur ermənilərdir ki, torpaqlarımızı işğal edib...”
Həftənin ən çox oxunanları
Qadında intim münasibətin qaydasında olmadığını göstərən 8 ƏLAMƏT...
Aygün Kazımova məhbəsdə ölüm ayağında olan qardaşına baş çəkdi - FOTO
"Ölkədə bütün danaları kəssən, 10 şadlıq evinin tələbatını ancaq ödəyər, ancaq it və eşşək əti..."
"Sən dediyin kimi "mama roza" olsaydım, ən birinci xalan qızı Könül Əzizi çıxardardım..."
Suraxanının yeni icra hakimiyyəti başçısından anoloqu olmayan kadr islahatı...
Cinsi istəyinin qarşısını ala bilməyən qadınlar: Səbəbləri, əlamətləri, müalicəsi...
"Türkiyə bundan sonra Qarabağda lövbər salmış "PKK"-nın üzərinə getməlidir..."
"Ərimi məcbur edirdim ki, mənimlə cinsi əlaqəyə girsin"
Tərtərin icra hakimiyyəti başçısının başı dərddə... - Barəsində video yayıldı + VİDEO
“Bu məsələ açılsa, Rusiya üçün görünməmiş biabırçılıq olacaq...”
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247