Xəbər lenti
20/10/2019 [19:47]:
"Avropa İttifaqının bəyanatında onlarla insanın saxlanması barədə verilən məlumat yalandır"
20/10/2019 [19:44]:
Hafiz Hacıyevə ağır itki üz verib
20/10/2019 [19:17]:
Ağdaşda su kanalında batan 34 yaşlı şəxsin meyiti tapılıb
20/10/2019 [19:12]:
Azərbaycan türkləri, ruslar, talışlar, ləzgilər, kürdlər və s. qardaş kimi yaşayıblar
20/10/2019 [18:58]:
Azərbaycanlı Rusiyada sevgilisini ağır yaralayıb, rəfiqəsini öldürüb
20/10/2019 [18:55]:
Gədəbəydə 21 yaşlı hamilə qadın intihara cəhd etdi
20/10/2019 [18:53]:
Bakıda bir qrup qadın zorakılığına qarşı aksiya keçirib
20/10/2019 [18:37]:
Ən bahalı transfer sıradan çıxdı
20/10/2019 [18:14]:
YDM-nin operatoruna saxta “yüzlük” verən şəxsi polis axtarır
20/10/2019 [17:52]:
Nüfuzlu admiral prezidentə qarşı qiyama çağırdı
20/10/2019 [17:48]:
Gəncədə iki minik avtomobili toqquşub, sürücülər xəsarət alıb
20/10/2019 [17:44]:
Başına 300 min qoyulan PKK-çılar təslim oldu
20/10/2019 [17:29]:
Balayevin səhvi həm özünə, həm də komandasına baha başa gəldi - VİDEO
20/10/2019 [17:11]:
Bu günkü “Artsax”ı yox edə blmədik - ermənilər “Sabahkı Artsax”ı   qurdu...-FOTOLAR
20/10/2019 [17:04]:
ABŞ-da dronlardan istifadə edərək məhsulların çatdırılmasına başlayıblar
20/10/2019 [16:58]:
Dəmlədikləri çay sonları oldu - DƏHŞƏT...
20/10/2019 [16:50]:
Ərdoğanla Conson Makron və Merkellə görüş planını müzakirə ediblər
20/10/2019 [16:45]:
Çirkli hava baxın nəyə səbəb olur - QORXUNC ARAŞDIRMA
20/10/2019 [16:24]:
İtkin düşdükdən 22 il sonra cəsədi tapıldı - MARAQLI
20/10/2019 [16:23]:
Filippin yenə silkələndi
20/10/2019 [16:08]:
Azərbaycanlı jurnalist XXI Dünya Rus Media Konqresində iştirak edəcək
20/10/2019 [16:05]:
İki nüvə dövləti Kəşmirdə toqquşdu: 13 əsgər öldü
20/10/2019 [16:03]:
Ermənistanla sərhəddə ildırım çobanı və onlarla qoyunu öldürdü
20/10/2019 [16:00]:
Əli Əhmədov: “Dövlət və onun müvafiq orqanları ölkədəki sabitliyi qorumağa qadirdir”
20/10/2019 [15:57]:
İmtahan zamanı şagirdlərin başına karton qutu keçirdilər - MARAQLI SƏBƏB
20/10/2019 [15:11]:
Tramp G7 sammitinin Mayamidə keçirilməsi ideyasından imtina edib
20/10/2019 [15:10]:
“Əmr verilsə, 3 oğlumu da götürüb, Qarabağa döyüşə gedəcəyəm” - Rusiyadakı soydaşımız - FOTOLAR
20/10/2019 [15:09]:
Elnarə Abdullayeva: "Gəlin qayınananın sözünü “yeyə” bilmirsə, çıxıb getsin" - VİDEO
20/10/2019 [15:07]:
“Nəyim vardı səndən ötrü dəyişdi” - Xatirə İslam
20/10/2019 [14:54]:
Meşədə üzərinə budaq düşən Oğuz sakini ölüb
20/10/2019 [14:42]:
YAP Milli Şuranın icazəsiz yürüşü ilə bağlı bəyanat verib
20/10/2019 [14:06]:
Astara sakini ağacdan yıxılaraq xəsarət aldı
20/10/2019 [13:55]:
DİN Hospitalının rəisi böhtan xarakterli iddialara cavab verdi - FOTO/VİDEO
20/10/2019 [13:19]:
"Bununla yenidən bölgəni qeyri müəyyənlik bataqlığına sürükləmək istəyirlər..." - Analitik
20/10/2019 [12:24]:
Aylardır yoxa çıxan cazibədar modelin meyiti tapıldı - FOTOLAR
20/10/2019 [12:07]:
Atəşkəs pozuldu, türk əskəri şəhid oldu - 120 saata səbri çatmayan fitnə...
20/10/2019 [11:32]:
Yunanıstan yaralı miqrantları zorla Türkiyəyə göndərdi - FOTOLAR
20/10/2019 [11:24]:
"Türkiyə diz çökdü" deyənlərə Feyzioğludan GÖZƏL CAVAB...
20/10/2019 [11:18]:
"Bu, Prezidentin həm xarici güclərə, həm daxildəki mafiozlara mesajı idi ki..."
20/10/2019 [11:07]:
“İnsanlar orasını-burasını açan müğənnilər kimi dinləməyib məni...”
20/10/2019 [10:51]:
Cazibədar aparıcının ailəsində üçəm dünyaya gəldi - VİDEO
20/10/2019 [10:46]:
Azərbaycan hökuməti gələn il üçün inflyasiya və manatın məzənnəsinə dair proqnozunu açıqlayıb
20/10/2019 [10:41]:
Qərb hədəfinə çatmadı: PKK/YPG planı baş tutmadı... - Soylu
20/10/2019 [10:37]:
Kuba prezidenti Bakıya səfər edəcək
20/10/2019 [10:35]:
Suriya hökuməti üç vilayətdə neft yataqları üzərində nəzarəti təmin edib
20/10/2019 [10:26]:
Tramp: “Hillari Klinton ağlını itirib”
20/10/2019 [10:11]:
Conson Aİ-dən "Brexit"i yanvarın 31-dək təxirə salmağı xahiş edib
20/10/2019 [09:57]:
"Əli Kərimli DİN-in Hospitalına aparılıb, orada ona tibbi yardım göstərilib və..."
20/10/2019 [09:31]:
Türkiyə və ABŞ razılığa gəldilər – Təhlükəsiz zona yaradılır
20/10/2019 [09:22]:
Rusiyanın “ən təhlükəli” hərbi gəmisi bəlli oldu
20/10/2019 [08:52]:
Tomas de Vaaldan dünyaya mesaj: “Qarabağ hər an partlaya biləcək bir vulkan kimidir”
19/10/2019 [23:46]:
Tanınmış diaspor liderindən Sovet İttifaqı Qəhrəmanı barədə gözəl təşəbbüs - FOTOLAR
19/10/2019 [23:37]:
Büstqalterdən imtina təhlükəlidir - Xüsusən iri sinəli qadınlar bilməlidir ki...
19/10/2019 [23:31]:
Xəstələnmisənsə, yatanda bunu dabanına çək, keçib gedəcək - Rus hərbi həkimindən SİRR...
19/10/2019 [23:28]:
Seksə qarşı allergiya - Həkimlər çıxış yolu kimi qadınlara təklif edir ki...
19/10/2019 [23:12]:
Əməkdar jurnalistin 65 illik yubileyinə həsr olunan tədbir keçirilib - FOTOLAR
19/10/2019 [22:55]:
Ozan Can Kökçü: "Baş məşqçi məndən narazı olmaqda haqlıdır"
19/10/2019 [22:52]:
Mətbuat Şurası jurnalistlərə və hüquq-mühafizə orqanlarına müraciət edib
19/10/2019 [22:50]:
Milli Şuranın icazəsiz mitinqinin qarşısı alınıb - VİDEO
19/10/2019 [21:14]:
Təhlükəli selfi çəkən qadını gəmidən qovdular
19/10/2019 [20:55]:
Yediyi şirniyyatın pulunu ödəməmək üçün baxın nə etdi - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
19/10/2019 [20:44]:
"Qəbələ" - "Qarabağ" matçında qalib müəyyənləşməyib
19/10/2019 [20:27]:
Gəncədə inək 41 yaşlı kişiyə ağır xəsarət yetirdi
19/10/2019 [20:22]:
Səhər idmanını bu cür etsəniz, şəkər və ürək xəstəlikləri riski azalar - ARAŞDIRMA
19/10/2019 [20:21]:
ABŞ-lı qadının yaşadığı ev-avtoqoşqudan 320 siçan çıxdı - MARAQLI
19/10/2019 [20:19]:
Bərdədə avtomobil yolu keçmək istəyən qadını vurdu
19/10/2019 [20:00]:
Oğlundan şikayət edən uşağı xəstəxanalıq etdi - AĞLASIĞMAZ...
19/10/2019 [19:40]:
Azərbaycanlı kişi müğənni: "Ev işləri görməyi çox sevirəm"
19/10/2019 [19:35]:
“Bu, Azərbaycan ordusu üçün sonuncu fürsət ola bilər”
19/10/2019 [19:34]:
Geyindiyi çimərlik paltarı başına bəla oldu - MARAQLI
19/10/2019 [19:29]:
“Əxlaqsız da sənsən, təlxək də” – Sabiq millət vəkilləri canlı efirdə bir birini təhqir etdi -VİDEO
19/10/2019 [19:11]:
Milli Şura Bakının mərkəzində aksiya keçirib - VİDEO
19/10/2019 [19:02]:
Anasının işə gedərkən öpmədiyi uşaq bu cür üsyan etdi - MARAQLI...+ VİDEO
19/10/2019 [18:48]:
Dünyanın ən sürətli qarışqasının şok edici sürəti ortaya çıxdı - MARAQLI
19/10/2019 [18:38]:
Xalq artistinin qızı göz yaşı tökdü: “Şokdayam, yaşananlara inanmıram”
19/10/2019 [18:34]:
Azərbaycanda “Ortaq Türk tarixi” dərsliyi proqrama daxil ediləcək
19/10/2019 [18:31]:
“Trampa da dedim, razılaşma pozulacaqsa, “Barış bulağı” davam edəcək”
19/10/2019 [18:26]:
14 marşrut xəttinin hərəkət sxemi bərpa edildi
19/10/2019 [18:16]:
BŞBPİ: Qanunsuz aksiyada 60 nəfər saxlanılıb, onlardan 42-si xəbərdarlıq edilərək buraxılıb
19/10/2019 [18:14]:
Prezidentin köməkçisi yazdı: "Radikal müxalifətin ikinci oktyabr faciəsi"
Bütün arxiv bir sırada
07/07/2014 [00:57] - Köşə - ( 6675 dəfə baxılıb)

Xalqın mənəviyyatını sehrli çubuqla məhv edirlər...

“Mədəniyyət və təhsil nazirlikləri bir də oyanıb görəcəklər ki, xalqın əksəriyyəti ya vəhabi, ya sələfi olub...”
Ataxan Əbilov

Bundan əvvəlki yazım dinimizin bu güngü vəziyyəti və onun ətrafında baş verən özfəaliyyətə etirazımla bağlı idi. Mövzu necə deyərlər aktual olaraq qalır. Son günlər rayonlarımızın birində ehtiraslı saqqal qırxmaq əməliyyatından tutmuş İraqdan Azərbaycana qədər uzanan beynəlxalq ekstremizm hədyanları kimi hər gün yeni sürprizlərin şahidiyik. Sanki bu proses yüksələn xətlə inkşaf edir. 


Təcrübə göstərir ki, bu və ya digər cəmiyyətdələrdə qeyri-ənənəvi dini cərəyan və sektalara həssaslıq iki amildən yaranır. Onlardan biri sözü gedən cəmiyyətdə maddi nemətlərin bölgüsü və yenidən bölgüsünün ədalətsizliyi və bunun nəticəsində insanlarda sabaha ümidsizliyin formalaşması, digəri isə cəmiyyətin intelektual səviyyəsinin aşağı olması, maarifçiliyin iflası, insanların dini biliklərin məhdudluğu və dünya görüşlərindəki problemlərlə bağlıdır.

Azərbaycan cəmiyyətində maddi nemətlərin bölgüsü və yenidən bölgüsündə vəziyyətin faciəli olmasıyla bağlı çox deyilir, çox yazılır. Məsələnin köklü həllinə nail olmaq o qədər də asan iş olmayacaq. Ümid ikinci faktorla bağlı cəmiyyətin hələ müqaviməti itirməyən hissəsinin gücünü səfərbərliyə alınmasına qalır. Cəmiyyətimizdə maarifçiliyin iflası, insanların dini bilik və dünyagörüşlərindəki problemlərdən çıxış üçün bütün yolları normal vətəndaş yetişdirməsinin və onun bazasında durmalı olan təhsilin üstünə aparır.

 

Bu arada dinlə bağlı Avropa və Azərbaycan təhsilində xırda bir müqayisəli təhlil aparacam. Niderland ibtidai (bazis) məktəbin 7-ci qrup şagirdi olan ailəmizin sonuncusunun məktəbdən aldığı ev tapşırığı bu mənada maraq kəsb edir. Söhbət dindən getdiyindən sözügedən materialın bir hissəsini olduğu kimi təqdim edirəm:

 

"Dinə başqa sözlə Allaha xidmət deyilir... Dünyada əsasən 5 din: xristianlıq, islam, yəhudilik, iudizm və buddizm yayılmışdır.

Xristianlar inanırlar ki, yeri və göyü God (Allaha deyilir) yaradıb, İsa onun oğludur. Xristianların müqəddəs kitabı Bibliyadır. 

İslam dininə sitayiş edənlər müsəlman adlanır. Onların "God"u Allahdır. Məhəmməd (s.ə.s.) onların peygəmbəri və Allahın elçisidir. Müsəlmanların müqəddəs kitabı Qurandır. İldə bir dəfə onlar Ramazan saxlayır. O vaxt müsəlmanlar günçıxandan günbatana qədər heç nə yemirlər.

Yəhudiliyin təxminən 4000 yaşı vardır. O, orta-şərqdə yaranmışdır. Onların vacib kitabı Tövratdır.

İnduistlər allahlarını Brahma adlandırır. O, müxtəlif görkəmdə təzahür edir. İudizm sitayiş edənlərin sayına görə dünyanın üçüncü dinidir.

Buddizimdə Budda adlandırılan insan obrazı sayğılandırılır. Onlar Allaha deyil, həmin obraza sitayiş edirlər. Buddistlər reinkarnasiyaya (ruhun təkrar qayıdışı və bir bədəndən digərinə keçməsi) inanırlar.

Əksər dinlərin yemək, geyim, saç düzümüylə bağlı özünəməxsus qaydaları vardır. Eyni zamanda, hər bir dinin öz sitayış qaydaları və sitayiş evləri vardır. Xristianlar kilsəyə, müsəlmanlar məscidə gedirlər. Yəhudilərin sitayiş evi sinaqoq adlanır. Buddistlər və induistlər isə məbədə gedir".

 

Bundan sonra isə təqdim edilən materialda dünyada din üzündən meydana gələn konfliktlər xatırlanır. Niderlandda 11-12 yaşlıların oturduğu 7-ci qrup şagirdlərindən qeyd edilən məzmunda informasiyanın mənimsənilməsi, ondan xüsusi test vermək şərtilə tələb olunur. Bəs Azərbaycanda bu sahədə vəziyyət necədir?

 

Face sosial şəbəkəsi üzərindən dostlara aşağıdakı məzmunda bir çağırış yolladım: "Azərbaycanda 1-8-ci siniflərin dərsliklərdə dünyada mövcüd olan dinlər haqqında və yaxud məxsusən İslam dini haqqında hansısa informasiya varmı? Əgər varsa, məzmunu nədən ibarətdir? "

 

Orta məktəb müəllimlərin verdiyi reaksiyalardan belə bəlli oldu ki, 2008-ci ilə qədər orta məktəb materiallarında dini mövzularıyla bağlı hər hansı məlumata rast gəlinməyib. Yalnız son 6 ildə orta məktəblərdə "Həyat bilgisi" adlı fənnin tədrisinə başlanılmış və sözü gedən dərslikdə bir neçə mövzu dinə həsr edilmişdir. Orta məktəb müəlliməsi Dilşad xanım Ələkbərlinin fikrinə görə bu sahədə olan məlumat və "biliklər çox azdır. Təbii ki, bununla islam dini və onun özəllikləri haqda məlumat vermək mümkünsüzdür. Uzun illərdir biz müəllimlər Təhsil Nazirliyinə "İslam dininin tarixi və islam əxlaqı" fənninin tədrisini təklif etsək də bu mümkün olmayıb... Bütün inkişaf etmiş ölkələrdə din dərsləri keçilir. Bizdə bu sahədə boşluq olduğu üçün insanlar müxtəlif dinlərə və ya təriqətlərə meyllənirlər".

 

Seyid Talış adlı istifadəçinin reaksiyası da maraq kəsb edir: "Mən 25 il Tarix, Coğrafiya, İnsan və cəmiyyət və s. fənlərdən dərs demişəm. Dinlər haqqında məlumat "xala xətrin qalmasın" deyə çox cüzi idi... Məmurların, yazıçı, şair və incəsənət xadimlərin, televiziya-radio rəhbərlərinin 90 faizi ateist olduqları üçün bu sahədə olan bədbəxtliklər gələcək nəsildə özünü daha eybəcər formada göstərəcəkdir... Mədəniyyət və təhsil nazirlikləri bir də oyanıb görəcəklər ki, xalqın əksəriyyəti vahabi, sələfi və s. olub. Gündəlik həyatdan açıq-aşkar görürük ki, xalqın mənəviyyatını "sehrli çubuqla" məhv edirlər... Suriyada və s. yerlərdə vuruşan azərbaycanlıların olması subut edir ki, Azərbaycan cəmiyyəti dəhşətli depressiyadadır..."

 

Göründüyü kimi qaldırmaq istədiyim məsələnin mahiyyəti və ondan çıxış yolları uzun illər müəllimlik təcrübəsinə malik insanlar tərəfindən çılpaqlığı ilə hələ bir çox illər bundan əvvəl ortaya qoyulub. Təhsilə cavabdeh olanların hərəkətsizliyi isə artıq "bəhrəsini" vermiş kimi görünür...

 

loading...
loading...
Dəmlədikləri çay sonları oldu - DƏHŞƏT...
Çirkli hava baxın nəyə səbəb olur - QORXUNC ARAŞDIRMA
İtkin düşdükdən 22 il sonra cəsədi tapıldı - MARAQLI
İmtahan zamanı şagirdlərin başına karton qutu keçirdilər - MARAQLI SƏBƏB
Büstqalterdən imtina təhlükəlidir - Xüsusən iri sinəli qadınlar bilməlidir ki...
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Hadisə
Cazibədar aparıcının ailəsində üçəm dünyaya gəldi - VİDEO
Maraqlı
Yediyi şirniyyatın pulunu ödəməmək üçün baxın nə etdi - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
Hadisə
Suriya erməniləri Qarabağa getməkdən imtina etdilər və...
Gündəm
“Türkiyə NATO-dan çıxsa, ABŞ və Avropa Avrasiyada bütün rıçaqlarını itirəcək”
Mədəniyyət
“Verdiyim konsertlər müstəqillik bayramımıza bir töhfə idi”
Həftənin ən çox oxunanları
Nə yaraşıq, nə pul,... . Qadınlar kişiləri bu cəhətinə görə seçirmiş.. -FOTO
“Suriya ordusu türk ordusu ilə vuruşmayacaq, çünki...”
“Ayaz Mütəllibovu, Elçibəyi necə yıxmışdılarsa, İlham Əliyevi də eləcə yıxmaq istəyirlər...”
“Paşinyan İlham Əliyevlə razılığa gəlib ki, Dağlıq Qarabağ...”
"Maşın" şouda böyük rüşvət qalmaqalı - Rəqsanə inanılmaz VİDEO paylaşdı
Bakıda oteldə qadının başı kəsildi - Cinsi əlaqəyə girmədiyi üçün - VİDEO
Türk F-16-ları Suriyanı bombaladı, Ermənistan təlaşa düşdü...
Səudiyyə kralına hədiyyə etdiyi Kamçatka qızılquşu Putini utandırdı - VİDEO
Vilayət Eyvazova ağır itki üz verdi
Avtomobili olanlara şad xəbər - Azərbaycanda YENİLİK
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247