Xəbər lenti
25/08/2019 [18:58]:
Azərbaycan cüdoçuları dünya çempionatına məğlubiyyətlə başlayıblar
25/08/2019 [18:58]:
Evdə selfi çəkərkən canından oldu - AĞLASIĞMAZ...
25/08/2019 [18:52]:
Çürük meyvələrin zərərləri: qablaşdırma problemi, sahibkarların səhlənkarlığı
25/08/2019 [18:45]:
Bu cür görüntülər uşaqlarda travmaya yol açır - DİQQƏT...
25/08/2019 [18:36]:
Zərifin təyyarəsi G7 sammitində: Gizli səfər?
25/08/2019 [18:34]:
Putin G7 sammitinə gedir
25/08/2019 [18:30]:
ABŞ məhkəməsi ermənilərin Türkiyəyə qarşı iddialarını rədd etdi
25/08/2019 [18:25]:
“Harada bir uğur, bir zəfər, bir nailiyyət var, orada…”
25/08/2019 [18:23]:
Yüzlərlə kiloqramlıq at havaya uçdu - İNANILMAZ...+ VİDEO
25/08/2019 [18:22]:
Azərbaycan hansı ölkələrə polipropilen və polietilen ixrac edir? - SİYAHI
25/08/2019 [18:21]:
Güclü dolu və leysan yağış Daşkəsəndə fəsadlar yaratdı
25/08/2019 [18:17]:
5 general istefa verdi
25/08/2019 [18:16]:
Məşhur kinorejissorun intiharı - Şövkət Ələkbərovanın əri özünü niyə güllələyib...
25/08/2019 [18:11]:
Malyorkada helikopterlə təyyarə toqquşdu, ən az beş nəfər öldü
25/08/2019 [18:08]:
İsmayıllıda yas zamanı evin döşəməsi çöküb, 6 nəfər xəsarət alıb - VİDEO
25/08/2019 [17:59]:
Hakimlər matça kabab sifariş verdilər - MARAQLI
25/08/2019 [17:30]:
Old Boy! – Qoca Oğlan
25/08/2019 [17:25]:
Asama bir ayda ikinci dəfə püskürdü
25/08/2019 [16:17]:
"Türkiyə o heykəlin götürülməsi ilə bağlı Ermənistana nota verməlidir" - QALMAQAL...
25/08/2019 [16:14]:
"Fənərbaxça"nın altı illik həsrəti sona çatdı
25/08/2019 [16:11]:
Məşhur rejissor faciəvi şəkildə öldü - FOTO
25/08/2019 [15:56]:
Ermənilər Azərbaycan səmasında 3-cü hava festivalı keçirdi – Bu dəfə qırıcılar qaldırılmadı...- FOTOLAR 
25/08/2019 [15:35]:
Qaraçuxurda uşaq bağçasında yanğın - FOTO/VİDEO
25/08/2019 [15:33]:
Krım sözünün yaranması və Krım türklərinin tarixçəsi
25/08/2019 [14:48]:
Erməni vandalizminin gerçək üzü: Heykəlin ayağının altında Talat Paşanın kəsilmiş başı...
25/08/2019 [14:05]:
Tələbə Fondunun yaradılması ilə bağlı Təşəbbüs Qrupu öz işinə başlayır
25/08/2019 [14:02]:
Renat Portuqaliyada debüt etdi
25/08/2019 [13:13]:
“Onlar məni ölkəmin parçalanmasına imza atmaq üçün dilə tutmaq istəyirdilər”
25/08/2019 [13:10]:
“Soruşun ki, yaşamaqdan yorulmamısan, ölmək istəmirsən ki?”
25/08/2019 [13:05]:
İranda soydaşlarımızın yaşadığı vilayətlərdə Azərbaycan dili tədris olunacaq
25/08/2019 [12:57]:
“Həyat prezidentlərdən daha sürətlə dəyişir”
25/08/2019 [12:49]:
65 yaşlı kişidən dəhşətli cinayət: arvadı və qızını güllələdi, sonra...
25/08/2019 [12:45]:
Qabil Hüseynlinin musiqiçi qızı: Mərhum pilot xanımı
25/08/2019 [12:43]:
Bakıda oğlan sevdiyi qıza etdiyi jestə görə döyüldü - VİDEO
25/08/2019 [12:39]:
"Hababam sınıfı"nın aktyoru öldü
25/08/2019 [12:16]:
Dünya futbolunda nadir hallarda rast gəlinəcək foto Türkiyədə çəkildi
25/08/2019 [12:10]:
Rəsmi Kreml Rusiyanın G8-ə dönüşünü şərh etdi
25/08/2019 [11:58]:
Tanınmamış Abxaziya prezidentini seçir
25/08/2019 [11:48]:
ABŞ-da sualtı kitabxana açılıb
25/08/2019 [11:45]:
Samira: "İbrətamiz həyat yaşayıram"
25/08/2019 [11:42]:
“Hər şeydən bezib yorulmuşdum” - Atasını bıçaqlayan 19 yaşlı Günelin dramı
25/08/2019 [11:37]:
"Qardaşımın o avtomobildən çıxması bir möcüzə idi"
25/08/2019 [11:24]:
"Putini gələn dəfə dəvət edəcəyik" - Tramp
25/08/2019 [11:23]:
Mariana Vasileva Beynəlxalq Gimnastika Federasiyası tərəfindən “əməkdar məşqçi” diplomu ilə təltif olunub
25/08/2019 [11:19]:
ABŞ astronavtı kosmik stansiyada bank oğurluğu edib
25/08/2019 [11:17]:
Oğuzda meşə yanğını: FHN təyyarə və iki helikopter göndərdi
25/08/2019 [10:50]:
Qubada dağlıq ərazidə başlayan yanğın məhdudlaşdırılıb
25/08/2019 [10:05]:
Qaxda yol polisi sürücülərə və sərnişinlərə sərin su paylayıb
25/08/2019 [10:02]:
Mövqelərimiz atəşə tutuldu
25/08/2019 [10:00]:
“Arzularınız içinizdə qaldı, ““Mammad Amin Resulzadeh” heç vaxt batmayacaq"
25/08/2019 [09:47]:
“Ciddi problemlərdən biri orta məktəblərin xarici dil tədrisinin heç də yüksək səviyyədə olmamasıdır”
25/08/2019 [09:34]:
Şimali Koreya yeni nəhəng raketi sınadı - FOTO
25/08/2019 [09:33]:
Azərbaycanlı gimnastdan Rusiyada növbəti çempionluq - FOTO
25/08/2019 [09:31]:
Conson sazişsiz “Brexit”ə görə Aİ-ə $ 37 milyard ödəməyəcəyini vəd etdi
25/08/2019 [09:29]:
Rusiyada “An-2”ni əvəz edən yeni təyyarə yaradılacaq
25/08/2019 [09:19]:
Stalinin də yatdığı Bayıl həbsxanası: "ölüm korpusu"ndan qaçış, tualetsiz kameralar...
25/08/2019 [08:48]:
Bakı-Quba yolunda iki avtomobil toqquşub, xəsarət alanlar var
25/08/2019 [08:46]:
Bakıda gənc oğlana iki bıçaq xəsarəti yetirildi
25/08/2019 [07:35]:
Azərbaycan adından texniki yardım və qrant alan qurumlar hesabat verəcək
25/08/2019 [07:33]:
Dövlət İqtisad Universitetinin Nizamnaməsi təsdiq edildi
25/08/2019 [07:11]:
“G7” liderləri Rusiyanın iştirakı ilə “G8”-ə qayıtmağı müzakirə etdilər
25/08/2019 [07:08]:
ABŞ-da ildırımdan 6 nəfər xəsarət aldı
25/08/2019 [07:07]:
İki gündə Braziliyadakı meşə yanğınlarının sayı 1,5 min dəfədən çox artdı
25/08/2019 [07:03]:
“Böyük yeddilik” İranla bağlı qərar verdi
25/08/2019 [00:43]:
“Liverpul” “Arsenal”ı məğlub etdi
25/08/2019 [00:40]:
Sumqayıtda şadlıq sarayında baş vermiş yanğın söndürüldü
25/08/2019 [00:37]:
Azərbaycanlı bloger Rusiyada saxlanıldı
24/08/2019 [23:44]:
27-ci komissar necə sağ qaldı? - "Anastas, bizi bu sirri açmağa məcbur etmə...”
24/08/2019 [23:41]:
81 yaşlı kral ürəyindən əməliyyat olundu
24/08/2019 [23:39]:
Allahverdi Yolçuyev: "Xəstəliyimin müalicəsi Türkiyədədir"
24/08/2019 [22:57]:
“Əcnəbi tələbələrin müharibədən zərər çəkən bölgələrə səfərlərini faydalı hesab edirəm”
24/08/2019 [22:55]:
Oğuzda meşə massivi yanır - Foto/Video
24/08/2019 [22:45]:
Atası yatan körpəyə baxdı, nə baş verdiyini görəndə kameraya çəkdi - MARAQLI + VİDEO
24/08/2019 [22:34]:
Hovuzlu "Ciyar axşamı"nın ilginc təfərrüatları bəlli oldu - VİDEO
24/08/2019 [22:14]:
“Ön xətdə bu cür səfərlər jurnalistlər üçün həm də bir təhsildir”
24/08/2019 [22:13]:
Sumqayıtda şadlıq sarayı yanır - VİDEO
24/08/2019 [22:08]:
Ruhani rialdan 4 sıfırı silmək istəyir
24/08/2019 [21:56]:
Nura Suri təltif edildi - FOTO
24/08/2019 [21:55]:
"AZAL"ın keçmiş prezidenti: “"MiQ 29" təyyarəsinin vurulma ehtimalı var”
24/08/2019 [21:54]:
Restoranların ən çox pul qazandığı rayonlar
Bütün arxiv bir sırada
07/07/2014 [00:57] - Köşə - ( 6635 dəfə baxılıb)

Xalqın mənəviyyatını sehrli çubuqla məhv edirlər...

“Mədəniyyət və təhsil nazirlikləri bir də oyanıb görəcəklər ki, xalqın əksəriyyəti ya vəhabi, ya sələfi olub...”
Ataxan Əbilov

Bundan əvvəlki yazım dinimizin bu güngü vəziyyəti və onun ətrafında baş verən özfəaliyyətə etirazımla bağlı idi. Mövzu necə deyərlər aktual olaraq qalır. Son günlər rayonlarımızın birində ehtiraslı saqqal qırxmaq əməliyyatından tutmuş İraqdan Azərbaycana qədər uzanan beynəlxalq ekstremizm hədyanları kimi hər gün yeni sürprizlərin şahidiyik. Sanki bu proses yüksələn xətlə inkşaf edir. 


Təcrübə göstərir ki, bu və ya digər cəmiyyətdələrdə qeyri-ənənəvi dini cərəyan və sektalara həssaslıq iki amildən yaranır. Onlardan biri sözü gedən cəmiyyətdə maddi nemətlərin bölgüsü və yenidən bölgüsünün ədalətsizliyi və bunun nəticəsində insanlarda sabaha ümidsizliyin formalaşması, digəri isə cəmiyyətin intelektual səviyyəsinin aşağı olması, maarifçiliyin iflası, insanların dini biliklərin məhdudluğu və dünya görüşlərindəki problemlərlə bağlıdır.

Azərbaycan cəmiyyətində maddi nemətlərin bölgüsü və yenidən bölgüsündə vəziyyətin faciəli olmasıyla bağlı çox deyilir, çox yazılır. Məsələnin köklü həllinə nail olmaq o qədər də asan iş olmayacaq. Ümid ikinci faktorla bağlı cəmiyyətin hələ müqaviməti itirməyən hissəsinin gücünü səfərbərliyə alınmasına qalır. Cəmiyyətimizdə maarifçiliyin iflası, insanların dini bilik və dünyagörüşlərindəki problemlərdən çıxış üçün bütün yolları normal vətəndaş yetişdirməsinin və onun bazasında durmalı olan təhsilin üstünə aparır.

 

Bu arada dinlə bağlı Avropa və Azərbaycan təhsilində xırda bir müqayisəli təhlil aparacam. Niderland ibtidai (bazis) məktəbin 7-ci qrup şagirdi olan ailəmizin sonuncusunun məktəbdən aldığı ev tapşırığı bu mənada maraq kəsb edir. Söhbət dindən getdiyindən sözügedən materialın bir hissəsini olduğu kimi təqdim edirəm:

 

"Dinə başqa sözlə Allaha xidmət deyilir... Dünyada əsasən 5 din: xristianlıq, islam, yəhudilik, iudizm və buddizm yayılmışdır.

Xristianlar inanırlar ki, yeri və göyü God (Allaha deyilir) yaradıb, İsa onun oğludur. Xristianların müqəddəs kitabı Bibliyadır. 

İslam dininə sitayiş edənlər müsəlman adlanır. Onların "God"u Allahdır. Məhəmməd (s.ə.s.) onların peygəmbəri və Allahın elçisidir. Müsəlmanların müqəddəs kitabı Qurandır. İldə bir dəfə onlar Ramazan saxlayır. O vaxt müsəlmanlar günçıxandan günbatana qədər heç nə yemirlər.

Yəhudiliyin təxminən 4000 yaşı vardır. O, orta-şərqdə yaranmışdır. Onların vacib kitabı Tövratdır.

İnduistlər allahlarını Brahma adlandırır. O, müxtəlif görkəmdə təzahür edir. İudizm sitayiş edənlərin sayına görə dünyanın üçüncü dinidir.

Buddizimdə Budda adlandırılan insan obrazı sayğılandırılır. Onlar Allaha deyil, həmin obraza sitayiş edirlər. Buddistlər reinkarnasiyaya (ruhun təkrar qayıdışı və bir bədəndən digərinə keçməsi) inanırlar.

Əksər dinlərin yemək, geyim, saç düzümüylə bağlı özünəməxsus qaydaları vardır. Eyni zamanda, hər bir dinin öz sitayış qaydaları və sitayiş evləri vardır. Xristianlar kilsəyə, müsəlmanlar məscidə gedirlər. Yəhudilərin sitayiş evi sinaqoq adlanır. Buddistlər və induistlər isə məbədə gedir".

 

Bundan sonra isə təqdim edilən materialda dünyada din üzündən meydana gələn konfliktlər xatırlanır. Niderlandda 11-12 yaşlıların oturduğu 7-ci qrup şagirdlərindən qeyd edilən məzmunda informasiyanın mənimsənilməsi, ondan xüsusi test vermək şərtilə tələb olunur. Bəs Azərbaycanda bu sahədə vəziyyət necədir?

 

Face sosial şəbəkəsi üzərindən dostlara aşağıdakı məzmunda bir çağırış yolladım: "Azərbaycanda 1-8-ci siniflərin dərsliklərdə dünyada mövcüd olan dinlər haqqında və yaxud məxsusən İslam dini haqqında hansısa informasiya varmı? Əgər varsa, məzmunu nədən ibarətdir? "

 

Orta məktəb müəllimlərin verdiyi reaksiyalardan belə bəlli oldu ki, 2008-ci ilə qədər orta məktəb materiallarında dini mövzularıyla bağlı hər hansı məlumata rast gəlinməyib. Yalnız son 6 ildə orta məktəblərdə "Həyat bilgisi" adlı fənnin tədrisinə başlanılmış və sözü gedən dərslikdə bir neçə mövzu dinə həsr edilmişdir. Orta məktəb müəlliməsi Dilşad xanım Ələkbərlinin fikrinə görə bu sahədə olan məlumat və "biliklər çox azdır. Təbii ki, bununla islam dini və onun özəllikləri haqda məlumat vermək mümkünsüzdür. Uzun illərdir biz müəllimlər Təhsil Nazirliyinə "İslam dininin tarixi və islam əxlaqı" fənninin tədrisini təklif etsək də bu mümkün olmayıb... Bütün inkişaf etmiş ölkələrdə din dərsləri keçilir. Bizdə bu sahədə boşluq olduğu üçün insanlar müxtəlif dinlərə və ya təriqətlərə meyllənirlər".

 

Seyid Talış adlı istifadəçinin reaksiyası da maraq kəsb edir: "Mən 25 il Tarix, Coğrafiya, İnsan və cəmiyyət və s. fənlərdən dərs demişəm. Dinlər haqqında məlumat "xala xətrin qalmasın" deyə çox cüzi idi... Məmurların, yazıçı, şair və incəsənət xadimlərin, televiziya-radio rəhbərlərinin 90 faizi ateist olduqları üçün bu sahədə olan bədbəxtliklər gələcək nəsildə özünü daha eybəcər formada göstərəcəkdir... Mədəniyyət və təhsil nazirlikləri bir də oyanıb görəcəklər ki, xalqın əksəriyyəti vahabi, sələfi və s. olub. Gündəlik həyatdan açıq-aşkar görürük ki, xalqın mənəviyyatını "sehrli çubuqla" məhv edirlər... Suriyada və s. yerlərdə vuruşan azərbaycanlıların olması subut edir ki, Azərbaycan cəmiyyəti dəhşətli depressiyadadır..."

 

Göründüyü kimi qaldırmaq istədiyim məsələnin mahiyyəti və ondan çıxış yolları uzun illər müəllimlik təcrübəsinə malik insanlar tərəfindən çılpaqlığı ilə hələ bir çox illər bundan əvvəl ortaya qoyulub. Təhsilə cavabdeh olanların hərəkətsizliyi isə artıq "bəhrəsini" vermiş kimi görünür...

 

loading...
loading...
Evdə selfi çəkərkən canından oldu - AĞLASIĞMAZ...
Bu cür görüntülər uşaqlarda travmaya yol açır - DİQQƏT...
Yüzlərlə kiloqramlıq at havaya uçdu - İNANILMAZ...+ VİDEO
Hakimlər matça kabab sifariş verdilər - MARAQLI
Stalinin də yatdığı Bayıl həbsxanası: "ölüm korpusu"ndan qaçış, tualetsiz kameralar...
Pulsuz hüquqi xidmət

Nabranda hər cür şəraiti olan 1 otaqlı, 2 otaqlı, 3 otaqlı kotej tipli kirayə evlər. Əlaqə nömrəsi – (050 311 11 64); (055 681 11 64)

Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Dünya
“Onlar məni ölkəmin parçalanmasına imza atmaq üçün dilə tutmaq istəyirdilər”
Hadisə
Atası yatan körpəyə baxdı, nə baş verdiyini görəndə kameraya çəkdi - MARAQLI + VİDEO
Hadisə
Hovuzlu "Ciyar axşamı"nın ilginc təfərrüatları bəlli oldu - VİDEO
Cəmiyyət
Uşağa bu meyvəni 1 ədəddən çox vermək olmaz - Moskvanın baş pediatrından tövsiyyə...
Cəmiyyət
“Dünyanın hər yerində Sabirlə bağlı məlumatları əldə etmək mümkün olacaq...”
Həftənin ən çox oxunanları
“Yekə arvadsan” - Nigar Camal elə bir videosunu yaydı ki…
"Rusiya heyəti Dərbənd şəhərinə yaxınlaşan zaman qırıcının qalıqları tapılıb və..."
İki əmioğlu 24 yaşlı qızı bağ evinə apardılar - Soyundurub 4 saat...
Bakıda fahişəxanadan gizli çəkiliş: Qiymət 50 manat - VIDEO
Müdafiə Nazirliyində həbslər başladı: Külli miqdarda rüşvət və korrupsiyaya görə...
Anasına yataq otağından selfi göndərən qız biabır oldu - İntim aləti yaddan çıxarıb - FOTO
“Göstəriş verdim ki, erməniləri qandallayıb  camaatın gözü qarşısında  piyada gətirsinlər...” 
"Ürəyim sıxılan kimi ərim ilə sevişirəm" deyən model çılpaq halda... -FOTO
"Ağrısı, acısı ürək dağlayan bir ailənin başçısını niyə durmadan təhqir edirsiniz?"
Cazibədar taekvandoçu paylaşımları ilə diqqət mərkəzində - FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və s. işlər üçün əlaqə:
Telefon: 0502711225, 0507440247 (Whatsapp)