Xəbər lenti
08/08/2020 [22:38]:
Səngərdə Vaqifin şeirlərini oxudu, məşhur filmə onun əvəzinə erməni aktyoru çəkdilər...
08/08/2020 [22:30]:
ABŞ-ın Çini çökdürmək planına ƏKS HƏMLƏ
08/08/2020 [22:28]:
“Silahın hansı yolla Ermənistana satılması aydınlaşdırılmalıdır” - Cavanşir Feyziyev
08/08/2020 [22:24]:
Salyanda kişi intihar edib
08/08/2020 [22:22]:
“Yuventus”un yeni baş məşqçisi Pirlo oldu
08/08/2020 [22:00]:
Prezidentin təltif etdiyi alim Muradov kimdir?
08/08/2020 [21:57]:
Livanın baş naziri erkən parlament seçkiləri keçirməyi təklif etdi
08/08/2020 [21:37]:
Beyrutda nümayişçilər daha bir nazirlik binasına girdilər, yaralıların sayı artıb
08/08/2020 [21:37]:
Tanınmış şair Cəlal Qurbanov: “Sənin önündə əyilirəm, Xanlar əmim”
08/08/2020 [21:12]:
“Lənkəranskini o biri dünyaya göndərdim” deyən “qanuni oğru” 8 il tez azadlığa buraxıldı - FOTO
08/08/2020 [21:02]:
“Yuventus” Sarrini qovdu
08/08/2020 [21:00]:
"Qələbə üçün əlavə fədakarlıq lazım gələcək" - Elxan Məmmədov
08/08/2020 [20:59]:
"İdarəetmə sistemində təkmilləşmə iqtisadi inkişafın dayanıqlılığının açarıdır" -Vüqar Rəhimzadə
08/08/2020 [20:36]:
Beyrutdan nümayişçilər XİN binasına girdilər, 100 nəfərdən çox yaralı var
08/08/2020 [20:24]:
Livanlılar küçələrə axışdı: Ya Ərdoğan... - Video
08/08/2020 [20:22]:
Azərbaycan vətəndaşı girov götürülüb - ona işgəncə verərək ailəsindən pul tələb edirlər - FOTO/VİDEO
08/08/2020 [20:11]:
Baş Nazir: “Fəaliyyətinə icazə verilmiş sahələrdə yoluxmalara görə məsuliyyət sahibkarların üzərinə düşəcək”
08/08/2020 [19:39]:
Prezidenti oğurlamağı planlaşdıran amerikalı hərbçilərə AĞIR CƏZA
08/08/2020 [19:36]:
Beyrutda baş verən partlayışda ölən və yaralananların sayı artıb
08/08/2020 [19:16]:
Pandemiya dövründə mehmanxanaların fəaliyyəti açıqlandı
08/08/2020 [19:15]:
Azərbaycan XİN: “Ermənistan bütün qanunsuz əməllərinə görə cavab verəcək”
08/08/2020 [19:14]:
Baş nazirdən magistratura və rezidentura ilə bağlı mühüm qərar
08/08/2020 [19:03]:
Əli Əsədov nazirləri topladı: Nəzarət gücləndirilir - FOTO
08/08/2020 [18:55]:
Samuxda “Mercedes” aşdı, sürücü xəstəxanalıq oldu
08/08/2020 [18:54]:
Müdafiə Sənayesi Nazirliyinin kollegiyasının tərkibi təsdiqlənib - SİYAHI
08/08/2020 [18:52]:
“Türkiyənin göstərişi ilə ölkəyə girən pakistanlılar Ermənistanı daxildən dağıdacaq”
08/08/2020 [18:24]:
"Erməni dövlətinin müvafiq qurumları diaspora liderlərimizə qarşı terror aksiyası həyata keçirmək ehtimalı var"
08/08/2020 [18:05]:
AQTA 70 obyektdə pozuntular aşkarladı
08/08/2020 [18:04]:
Məcburi köçkünlərin yaşadığı ərazidə sürüşmə baş verib
08/08/2020 [17:54]:
Messi anti-koronavirus döşəkdə yatır
08/08/2020 [17:48]:
Qəzaya uğrayan “Boeing 737”nin “qara qutu”su tapıldı
08/08/2020 [17:39]:
Cəlilabadda yeddi hektar sahə yandı - YENİLƏNİB
08/08/2020 [17:27]:
“Ukraynanın Türk Şurasına gəlişi hər iki tərəfin marağına uyğundur”
08/08/2020 [17:25]:
Zərdabda kafedə ad günü məclisi təşkil edən şəxslər saxlanılıblar
08/08/2020 [17:23]:
Gürcülərin 12 il əvvəlki müharibəsi və biz Stepanakerti geri ala bilərikmi?
08/08/2020 [17:06]:
Azərbaycanda koronavirusdan sağalanların sayı 30 mini keçib
08/08/2020 [16:57]:
Tacikistanda varis planı vaxtından əvvəl işə salınır – Rəhmon iki aya gedir?
08/08/2020 [16:56]:
“Ümid edirəm ki, məhz bu xarakter bir çox narahatçılıqları aradan qaldıracaq...”
08/08/2020 [16:53]:
Naxçıvan Qarnizonu Qoşunlarında hərbi andiçmə mərasimləri keçirilib
08/08/2020 [16:51]:
Bakı polisi çimərliklərdə nəzarət-profilaktik tədbirlər keçirir
08/08/2020 [16:46]:
Aİ Şurasının Prezidenti Beyrutda səfərdədir
08/08/2020 [16:45]:
Ermənistan ordusuna 40 yaşlı muzdlular cəlb edilir
08/08/2020 [16:43]:
ABŞ-da son sutkada COVID-19-dan 1 243 nəfər ölüb
08/08/2020 [16:42]:
Fransa prezidenti Livan rəsmilərini hədələyib
08/08/2020 [16:22]:
Azərbaycan Türk fəlsəfi fikir xəzinəsinə möhtəşəm töhfə...
08/08/2020 [16:20]:
"Bir icra başçısının məhkəmə qərarını saymaması Azərbaycan dövlətinə qarşı hörmətsizlikdir"
08/08/2020 [16:02]:
Sumqayıt sakini 2-ci mərtəbədən yıxılaraq ölüb
08/08/2020 [15:57]:
Karantinə rəğmən kafedə ad günü keçirmək baha başa gəldi - FOTO
08/08/2020 [15:56]:
''Space'' TV-nin əməkdaşı vəfat edib - FOTO
08/08/2020 [15:48]:
Prezident İlham Əliyev sinqapurlu həmkarını təbrik edib
08/08/2020 [15:44]:
Silahı Rusiyadan yox, Kabildən alırıq - Taliban
08/08/2020 [15:34]:
Səfirin həyat yoldaşı partlayış nəticəsində vəfat etdi
08/08/2020 [15:32]:
Azərbaycanda aylar sonra yoluxanların sayı 105-ə düşdü
08/08/2020 [15:31]:
"BNA Azərbaycanda ən fəal agentliklərdən biridir ki, bu sahədə fəaliyyət göstərir"
08/08/2020 [15:14]:
İsmət Qayıbovun müavini olmuş rus prokuror Qarabağdan danışdı...
08/08/2020 [14:58]:
Mühacirət və doğumun azalması: Ermənilər Qarabağda əsgər çatışmazlığı ilə üzləşib
08/08/2020 [14:55]:
Şahbaz Muradov Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu ilə təltif olunub
08/08/2020 [14:41]:
"Dənizdə boğulanların əksəriyyəti havanın küləkli olduğu vaxtda çimərliyə gedənlər olub"
08/08/2020 [14:40]:
Bakı-Sumqayıt yolunda yanğın
08/08/2020 [14:28]:
Qafqaz barıt çəlləyinə dönə bilərdi, qoymadıq - Dmitri Medvedyev
08/08/2020 [14:25]:
Parlamentin iclasına mini ətəkdə qatılan deputat sərt tənqidə tuş gəldi
08/08/2020 [14:11]:
“Onlar şeytanın belə tapa bilməyəcəyi üsullar fikirləşiblər, lakin unudurlar ki, DTX...”
08/08/2020 [14:09]:
Beyrutdakı partlayışın daha bir görüntüsü yayıldı - VİDEO
08/08/2020 [14:01]:
Rüstəmbəyovun alınmayan filmi – Sevda Sultanova “Dağlarda döyüş”ü tənqid edir...
08/08/2020 [13:59]:
Sarqsyanın keçmiş müşaviri ifadə verib
08/08/2020 [13:54]:
Azərbaycanda assosiasiya prezidenti koronavirusdan öldü - YENİLƏNİB
08/08/2020 [13:52]:
Beyrutdakı partlayışdan sonra 60-dan çox insan itkin düşüb
08/08/2020 [13:49]:
Dövlət qulluğu üzrə müsahibədə indiyədək 252 nəfər uğur qazanıb
08/08/2020 [13:45]:
Romantik evlilik təklifi evi kül etdi - FOTOLAR
08/08/2020 [13:36]:
Quraşdırılması nəzərdə tutulan modul tipli məktəblərin - SİYAHISI
08/08/2020 [13:21]:
İlham Əliyev Təhsil Nazirliyinə yeddi milyon manat ayırdı - SƏRƏNCAM
08/08/2020 [13:20]:
“Lukaşenkoya hörmət edirik, amma…” – Rusiyadan şok qərar
08/08/2020 [13:18]:
Maskasız müştəri ona xəbərdarlıq edən qadına yumruq atdı - VİDEO
08/08/2020 [13:12]:
Prezidentin köməkçisindən məscidlərin açılması ilə bağlı AÇIQLAMA
08/08/2020 [13:05]:
Türkiyənin vitse-prezidenti və Xarici İşlər naziri Livana səfər edib
08/08/2020 [13:02]:
Azərbaycanda assosiasiya prezidenti vəfat etdi
08/08/2020 [13:00]:
Burunsuz doğulan oğlağı "Tanrı" olaraq qəbul etdilər - FOTO
08/08/2020 [13:00]:
Sumqayıtda kişi hamilə arvadını dənizdə boğaraq öldürdü - TƏFƏRRÜAT
08/08/2020 [12:49]:
"Biz elə edə bilərdik ki, o kəndlinin 190 manata ehtiyacı olmasın”
08/08/2020 [12:38]:
Azərbaycan iyulda gündəlik 554,1 min barrel xam neft hasil edib
Bütün arxiv bir sırada
26/03/2020 [18:17] - Cəmiyyət - ( 1486 dəfə baxılıb)

Bir şeirdən doğan hisslər...



Çağdaş Azərbaycan ədəbiyyatının bəlkə bu gün özünün də fərqində olmadığı nümunələrini yaradan söz sənətkarları içində E.Məmmədov xüsusi dəsti - xətti olan simalardandır. Vətənə ,torpağa ,xalqa qəlbən bağlı olan bu insanın yaradıcığının ana xəttini də sadaladığlarımız müqəddəsliklərə məhəbbət təşkil edir. 
Tarixən yazılan bütün ədəbiyyat nümunələri yarandığı dövrdə deyil , çox- çox sonralar layiqli qiymətini almış , bədii ədəbiyyat nümunələri kimi ədəbiyyat tariximizə yazılmışdır.
Hər dövrün özünəməxsus hadisələri , məişəti , insanları , faciələri xalqın içindən çıxan insanlar tərəfindən qələmə alınmış və tarixin həmin mərhələsini öyrənmək baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb etmişdir.
Özünü bütünlükdə Vətənin və xalqın ağrı - acısına qurban vermiş sənətkarlar bu yaşamları dilə gətirməklə əbədi olaraq adlarını onun tarixinə yazanlardır.
E. Məmmədov da torpaqlarının 30 faizdən çoxu işğal olunmuş , hər parçası bir qonşusunda əsir qalmış Azərbaycan adlı məmləkətin oğludur. Elə bir məmləkətin ki , onun varlığı üçün hər canından və qanından keçərək müqəddəs Şəhidlik zirvəsinə yüksələn övladları var. Elə bir məmləkətin ki , süfrəsini açdığı insanlar onun yağısına çevrilib.Elə bir məmləkətin ki , dünyaya yalnız barış carçısı kimi çıxış edir.  Qəhrəmanlıq simvoluna çevrilmiş Şəhidlərimizə E.Məmmədovun ithaf etdiyi " Şəhid " şeiri bu mövzuda yazılmış ən yaxşı nümunələrdəndir. Bu şeir yox , elegiyadır , əsərdir. Elə bir əsər ki , onun yalnız qiymətini tarix verə bilər.Elə bir əsər ki , tarixin şanlı səifəsini öz qanlarıyla yazan igidlərin dəyərinin ölçüyəsığmaz olduğunu göstərir.
 Hər şeydən əvvəl onu qeyd edim ki , içindən ağrını yaşamayan biri heç vaxt bu acını dilə gətirə bilməz. Məhz  bu ağrının gücü onu dilləndirir , beyin düşüncələrini misralara köçürməyə sövq edir. Həmin ağrının şiddətindən isə yeni söz və ifadələr yaranır. Məhz Elçinin şeirində olduğu kimi: 
" Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bir yurdun alnına yazılan yazı
Şəhid "
" Bu yurdun alnına yazılan yazını " qələmə alan insanın iç dünyası bu ağrıya gömüldüyü üçün hayqırtı edir , bu taleyə üsyan qaldırır.
E.Məmmədovun Vətən sevgisi , torpağ məhəbbəti tam fərqli bir səpkidədir. Torpağı və yurdu Elçin kimi sevmək üçün onun gözü ilə , onun qəlbi ilə bu torpağa baxmaq lazım. 
Şeirin hər bəndində sənətkarın müqəddəsliklərə qürür hissi ilə yanaşı, bu yurdun başına gətirilənlərə nifrət və qəzəb duyulmaqdadır. 
Şeirin bütün bəndlərinin ayrı - ayrılıqda təhlili bunu deməyə əsas verir. 
Bədii sözün qüvvəsinin ən təsirli bəndlərindən olan "
Qanın asimana qalxan buxarı ,
Tanrıdan yuxarı , göydən yixarı " - bəndi yoxluğun vara çevrilməsinin bədii inkasıdır.Bu isə şairin sözünün gücünün və qüvvəsinin əksidir.
Qanın asimana buxarlanması - həm elmi , həm də bədii baxımdan təhlilə ehtiyacı olan misra. Bilirik ki , qan formalı elementlər və plazmadan ibarətdir. Formalı elementlər isə - trombosit, leykosit , eritrositdən ibarədir. Plazma isə su , qeyri - üzvi və üzvi maddələrdən ibarətdir. Bu maddələr parçalanmasa bixarlanma ola bilməz. Sənətkar da şəhid qanının heç vaxt parçaıanmayb , " buxarlanaraq" Vətən göylərinə əbədi hopmasını və bu hopmanın da tanrıdan və göydən də uca məqamda toplandığını bədii ifadə ilə qələmə alır. 
Şəhidin ölməzliyi və  əbədiliyinin ifadəsi üçün isə bundan gözəl söz seçilə bilməzdi. Təkcə bu beyt ədəbiyyatda romantizm və realizmin bir vəhdətdə borləşmək gücünə malik olmasını verən ən gözəl poetik ifadədir.
Şeirdə reallığın gücünü və əzəmətini özündə əks etdirən poetik ifadələr çoxdur. 
"Atılan güllənin ətdən məzarı" ,  "Səmadan aslı qalan göz yaşı " , " Gəlməyən sabahın itkin günəşi " və b. 
Bu misraların hər birinin ayrı -ayrılıqda təhlil uzun zaman apara bilər. 
Şeirin insan qəlbinə və beyninə hakim kəsilən ən təsirli bəndi isə 
" Batan bir günəşin can verən bərqi , 
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi ,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi ,
Şəhid " - bəndidir
Müqəddəs canlarını fəda etmiş Şəhidlərin ucalığını bayrağın dördüncü rəngi kimi səciyyələndirmək - bu əzəmətin təhlilini vermək üçün söz seçə bilmədim. Elçin artıq bu əzəməti vermiş və ondan sonra deyiləcək və yazılacaq hər hansı söz bu müqəddəsliyi ifadə üçün çox zəif olardı. 
Dövlətin rəmzlıri onun dövlət olduğunu sübut edən ən qiymətli amillərdir. Ölkənin varlığı , ayaqda qalması və yaşaması üçün öz canlarını fəda edənlər onun əbədilik rəmzinə çevrilir , həmin dövlət , həmin xalq yaşadıqca onlar da əbədiyaşarlıq qazanırlar. 
Torpağı həyatından üstün tutanlar məhz bu bayrağa bükülürək , canlarından çox sevdikləri torpağına qovuşar. Və bu bayrağa gözəllik və özəllik verənlər də Şəhidlərdir. Və dövlətçilik tarixi yaşadıqca onlar da əbədi yaşayacaq



Bir yanan ocağın qaralan közü,
Bir bəxtsiz atanın bükülən dizi,
Bu yurdun alnına yazılan yazı-
Şəhid!

Qanın asimana qalxan buxarı,
Tanrıdan yuxarı, göydən yuxarı,
Atılan güllənin ətdən məzarı-
Şəhid!

Haqsız divanların qurulan vaxtı,
Yerin göy üzünə burulan vaxtı,
Tanrının kar olan, kor olan vaxtı...
Şəhid.

Üstünə yükləsən parçalar dağı,
Nə var e çiynində bu dərddən ağır?
Kasıb qapısında qurulan çadır-
Şəhid!

Ümidsiz gözlərin çatılan qaşı,
Və ömrün bitməyən soyuğu, qışı,
Səmadan asılı qalan göz yaşı-
Şəhid!

Heç vaxt əriməyən zirvənin qarı,
Arzusu yarımçıq, ümidi yarım,
Mərmidən deşilmiş əsgər paltarı-
Şəhid!

Gəlməyən sabahın itkin günəşi,
Yarımçıq bir bəxtin yarım gərdişi,
Sinədən açılan yaylım atəşi-
Şəhid!

Batan bir günəşin can verən bərqi,
Torpağa qan ilə çəkilən sərgi,
Üçrəngli bayrağın dördüncü rəngi-
Şəhid!

Elçin Məmmədov

Mehriban Sadıqova, tədqiqatçı

loading...
Səngərdə Vaqifin şeirlərini oxudu, məşhur filmə onun əvəzinə erməni aktyoru çəkdilər...
"Bir icra başçısının məhkəmə qərarını saymaması Azərbaycan dövlətinə qarşı hörmətsizlikdir"
Beyrutdakı partlayışın daha bir görüntüsü yayıldı - VİDEO
Romantik evlilik təklifi evi kül etdi - FOTOLAR
Maskasız müştəri ona xəbərdarlıq edən qadına yumruq atdı - VİDEO
Clean City Company
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
“Lənkəranskini o biri dünyaya göndərdim” deyən “qanuni oğru” 8 il tez azadlığa buraxıldı - FOTO
Cəmiyyət
“Ümid edirəm ki, məhz bu xarakter bir çox narahatçılıqları aradan qaldıracaq...”
Cəmiyyət
"Dənizdə boğulanların əksəriyyəti havanın küləkli olduğu vaxtda çimərliyə gedənlər olub"
Cəmiyyət
“Ölkəmizdə hələ də maskadan istifadənin önəminə şübhə ilə yanaşan xeyli insan var”
Cəmiyyət
Azərbaycanda karantin rejimi yenidən yumşaldıldı: Bir sıra məhdudiyyətlər ləğv edildi

Yazar
İlham İsmayıl
"İsti iyul bitdi, amma Qarabağın işğaldan azad edilməsinin isti günləri qarşımızda..."
Həftənin ən çox oxunanları
Gürcüstan Rusiyadan Ermənistana göndərilən partlayıcı dolu yük maşınlarını saxladı...
Kafe və restoranlar açılacaq – Baş nazirdən AÇIQLAMA
Gərginlik artır, Türkiyə hərəkətə keçməlidir - Rusiya
"Biz həmişə Ermənistanın yanındayıq..."
Ermənilər Lavrova babalarının qəbrini göstərdi - VİDEO
"Görünür, ermənilər son hadisələrdə Rusiyanın bir qədər neytral qalmasından narahat olublar"
İranda haqqında deyirlər: "Professor İsmayılovu Rusiyadan bizə Allah göndərib..."
“Onlar burunlarını hər yerə soxurlar – Qafqaza da, Orta Asiyaya da, Ukraynaya da...”
"Vaxtilə onun qarşısında ikiqat əyilənlər, əlini öpənlər bu gün danışmağa başlayıb..."
Bakıda özəl klinikada dəhşət: Qarabağ əlilini səhv müalicə ilə bu hala saldılar və...
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247