Xəbər lenti
21/10/2020 [17:21]:
"Görsənir ki, quldur Nikolun başı tam əzilməyincə yerində sakit oturmayacaq..."
21/10/2020 [17:20]:
Erməni general Qarabağdan xəstəlik adı ilə qaçıb
21/10/2020 [17:17]:
Qarabağa görə başına yaylıq bağlayan şair...
21/10/2020 [17:14]:
Qarabağda məhv edilən erməni hərbçilərin rəsmi sayı 842-yə ÇATDI
21/10/2020 [17:12]:
Həbsə atdılar, başını dibdən qırxdılar, dəlixanaya salıb Müşfiqi unutdurdular – Dilbərin məşəqqətli həyatı
21/10/2020 [17:12]:
Şuşada QARABAĞ Universiteti - Dünyanın güclü ali təhsil ocağı yaradıla bilər
21/10/2020 [17:10]:
Erməni əslli rusiyalı kinorejissordan Qarabağla bağlı İrəvana od qoyan etiraflar - VİDEO
21/10/2020 [17:07]:
Baş Prokuror İƏT-in Ombudsmanlar Assosiasiyasının prezidenti ilə görüşüb
21/10/2020 [17:06]:
Azərbaycanda icbari tibbi sığorta üzrə fərdi uçotun aparılması qaydası müəyyənləşib
21/10/2020 [17:05]:
DİN vətəndaşlara xəbərdarlıq edib
21/10/2020 [17:04]:
Ombudsman: "Sentyabrın 27-dən ermənilərin atəşi nəticəsində 8 uşaq həlak olub, 32 uşaq isə yaralanıb"
21/10/2020 [17:03]:
Bakı Dövlət Universiteti Silahlı Qüvvələrə Yardım Fonduna ümumilikdə 473 656 manat vəsait köçürüb
21/10/2020 [17:01]:
Qarnına təpik vurulan Tovuz sakini xəstəxanada öldü
21/10/2020 [16:49]:
"İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə BMT-nin qətnamələrinin icrasını özü yerinə yetirməyə başlayıb"
21/10/2020 [16:47]:
“Evimizin divarını öpdüm, qapısını açarladım, uşağlığımı orda dəfn edib gəldim”- FOTOLAR
21/10/2020 [16:42]:
“Döyüş meydanında şərtlər bizim lehimizədir və bu bizim diplomatik masada da əlimizi ciddi şəkildə gücləndirir...”
21/10/2020 [16:37]:
Deputatlar Dağlıq Qarabağ münaqişəsini beynəlxalq ictimaiyyətə çatdıran çarx hazırlayıblar - VİDEO
21/10/2020 [16:36]:
Ermənistana məxsus daha üç PUA məhv edildi - RƏSMİ
21/10/2020 [16:24]:
“Onlar bir ailənin deyil, bütün xalqın şəhididir” - MDTF-nin kampaniyasına dəstək...
21/10/2020 [16:04]:
"İşğaldan azad edilən kəndlərdən birinə "Bayraktar" adı verilsin..." - Maraqlı təklif
21/10/2020 [16:00]:
Fransada müsəlman qadınları bıçaqladılar
21/10/2020 [15:59]:
ABŞ iqtisadiyyatına son 20 il ərzində irqçilik səbəbindən dəyən zərər hesablandı
21/10/2020 [15:48]:
Elman Rüstəmov: “Şokların iqtisadiyyata təsir kanalları məhdudlaşdırılıb”
21/10/2020 [15:45]:
Sergey Lavrov Azərbaycan və Ermənistan XİN başçıları ilə görüşüb
21/10/2020 [15:44]:
TANAP “İlin Layihəsi” oldu - FOTO
21/10/2020 [15:29]:
Koronaviruslu xəstələri müalicə edən həkim rəqsi ilə gündəm oldu - VİDEO
21/10/2020 [15:21]:
Mərkəzi Bankın 200 milyon manat həcmində hərracı keçirilib
21/10/2020 [15:19]:
Azərbaycanda sutka ərzində daha yeddi nəfər koronavirusdan öldü: Yeni yoluxma rekordu - FOTO
21/10/2020 [15:17]:
Koronavirus pandemiyası ilə mübarizə çərçivəsində məcburi köçkünlərə yardım göstərilib
21/10/2020 [15:12]:
“Şəhidlərimizin xatirəsini işğaldan azad edilən torpaqlarımızda da yaşadacağıq...” -Şəhid atası...
21/10/2020 [15:06]:
Fəzail Ağamalıdan dünyanın bir çox siyasi partiyalarına və beynəlxalq təşkilatlara məktub
21/10/2020 [15:04]:
Azərbaycan ordusu 24 günə Ermənistana illik büdcəsi qədər ziyan vurub
21/10/2020 [15:02]:
Düşmənin atıb-qaçdığı, məhv edilən hərbi texnikalarının görüntülərini yayıldı - VİDEO
21/10/2020 [14:39]:
“Azərbaycan-İran sərhəddinin tam bərpa edilməsi düşmənə növbəti mesajdır”
21/10/2020 [14:18]:
“Azərbaycanda Türkiyənin hərbi bazası yerləşdirilməlidir” -Vahid Əhmədov
21/10/2020 [14:18]:
MDTF “Şəhid ailələrinə dəstək” ianə kampaniyasına başlayır
21/10/2020 [14:17]:
"Mən Hindistandan xam maddə alanda Azərbaycan adını eşidib təəccüblənmişdilər..."
21/10/2020 [14:07]:
Vur, oğlum...
21/10/2020 [13:50]:
Fuad Muradov Azərbaycan diasporuna müraciət etdi
21/10/2020 [13:49]:
Erməni qadınların ordu təlimləri gülüş doğurdu - VİDEO
21/10/2020 [13:44]:
Azərbaycan ət idxalını 10% azaldıb
21/10/2020 [13:37]:
Ordu 4 rayon istiqamətində hücum edir - AÇIQLAMA
21/10/2020 [13:33]:
Pakistanın konsulluğunun qarşısında sıxlıqdan 12 nəfər ölüb, 12 nəfər yaralanıb
21/10/2020 [13:32]:
“Qarabağ”ın oyunu gələn ilə təxirə salındı
21/10/2020 [13:30]:
Ermənistanda bir gündə rekord sayda insan COVID-19-dan ölüb
21/10/2020 [13:28]:
Azərbaycan düyü idxalını 28% artırıb
21/10/2020 [13:25]:
Azərbaycan və Ermənistan liderləri Moskvada görüşəcək? - AÇIQLAMA
21/10/2020 [13:21]:
İran Ordusunun komandanı Xudafərinə gəldi
21/10/2020 [13:16]:
Yardım pulunu əsgərə göndərən altı yaşlı Aynur - FOTO
21/10/2020 [13:12]:
Türk Şurasından Azərbaycana dəstək
21/10/2020 [13:11]:
“Cəbrayıl işğaldan azad olunandan sonra dizin-dizin şəhid oğlumun məzarı başına gedib dedim ki...”
21/10/2020 [13:07]:
Azərbaycanın işğaldan azad edilən rayonlarında elektrik enerjisi infrastrukturunun qurulmasına başlanılıb
21/10/2020 [13:05]:
Ermənistanın növbəti PUA-sı məhv edildi - RƏSMİ
21/10/2020 [12:47]:
“Ermənistanın qeyri-qanuni hərbi texnikasına rəğmən Azərbaycan ordusu qələbə qazanır”
21/10/2020 [12:35]:
Ağalar Vəliyev: "Azərbaycanın gücü qarşısında işğalçı Ermənistan acizdir"
21/10/2020 [12:32]:
"Azərbaycanın zəfər yürüşünün qarşısını alacaq ikinci bir qüvvə yoxdur"
21/10/2020 [12:31]:
"Kəlbəcəri, Şuşanı və Xocalını döyüşlə aldıqdan sonra xarici təzyiqlər çox güclü olarsa..."
21/10/2020 [12:30]:
Qırğızıstanın Baş prokuroru da istefa verdi
21/10/2020 [12:29]:
“Torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi iqtisadi inkişaf tempinin artmasına səbəb olacaq”
21/10/2020 [12:27]:
"Azərbaycan-Türkiyə qardaşlığı böyük bir coğrafiyaya sülh, sabitlik və inkişaf vəd edir"
21/10/2020 [12:23]:
DİN: Emin Şəkinski xəstəxanada vəfat edib
21/10/2020 [12:21]:
Vasif Talıbovdan yüksək vəzifəyə TƏYİNAT
21/10/2020 [12:19]:
Füzulidən olan 82 yaşlı şair: “Evim dağılıbsa, kolun dibində yaşayaram”
21/10/2020 [12:14]:
“Üç dəqiqə nəfəs ala bilmədim” – Zəngilanlı yazarlar qələbə sevincini bölüşür
21/10/2020 [12:11]:
Türk Şurasının Baş katibi Gəncəyə gəlib
21/10/2020 [12:01]:
İrandan 22 həkim könüllü olaraq döyüş bölgələrində fəaliyyət göstərmək üçün Azərbaycana müraciət edib
21/10/2020 [11:58]:
Azərbaycanın XİN başçısı Moskvaya gedib
21/10/2020 [11:49]:
“Sarkisyan indi özünü mələk kimi göstərməyə çalışır”
21/10/2020 [11:48]:
Ermənilər 25 günə 63 mülkimizi öldürüb - 292 yaralı
21/10/2020 [11:45]:
Cəbrayılın işğaldan azad olunan Çərəkən kəndi - VİDEO
21/10/2020 [11:44]:
“Həzrəti Məhəmmədə qarşı təhqiramiz məzmunlu cizgi filmləri ölkədə göstərilə bilər...” -Fransa daxili işlər naziri...
21/10/2020 [11:43]:
Hərbi komandiri də daxil olmaqla Ermənistanın daha 4 zabiti məhv edildi
21/10/2020 [11:37]:
“Azərbaycan Ordusu böyük bir hərb mədəniyyəti göstərir və çox gözəl film çəkir...”
21/10/2020 [11:35]:
Ermənilərdən daha bir PKK taktikasi - Cəbhə bölgəsinə rus bayraqları sancdılar - FOTO
21/10/2020 [11:19]:
Tramp İrana nüvə silahsız güclü ölkə olmasını dilədi
21/10/2020 [11:17]:
“Ermənilərə cavab olaraq Azərbaycan  Zəngəzurun müstəqilliyini tanımalıdır...”
21/10/2020 [11:13]:
Ermənilərin döyüşdən imtina edən alay komandiri işdən qovuldu: İşğalçılara cinayət işi açıldı - RƏSMİ
21/10/2020 [11:08]:
Düşmən alayının taboru məhv edildi - RƏSMİ
21/10/2020 [10:52]:
"Uzaqda olmayan bu möhtəşəm qələbənin memarı Ali Baş Komandan İlham Əliyevdir"
21/10/2020 [10:45]:
Nazirlik artilleriya atışlarının görüntülərini yaydı - VİDEO
Bütün arxiv bir sırada
07/01/2019 [16:57] - Ədəbiyyat - ( 1267 dəfə baxılıb)

"...Günəşi düyün vuraram gecənin hörüklərinə" - Sevinc Qərib deyir



Mənim düşüncə tərzimə görə, şeir elə əslində ulu sevginin ənənəvi mədəniyyətidi. Çünki o, milli mədəniyyət sisteminin özünə məxsusluğunu özündə ehtiva edən milli yaddaşın arxetipi sütunlarının üzərində dayanır. Poeziya hər zaman olduğu kimi günümüzdə də milli məfkurənin formalaşmasına birbaşa təsir edən daimi funksional-mədəni fenomendir. Ki, məndə bu fenomenol yurdun mərifəti və iffəti ilə seçilən şairlərindən birinin sözə müqəddəs münasibətindən, hadisələrə baxışından səf tutduğu misralarının yükü haqqında deyinəcəm...


Bir halda ki, haqqında söz açacağım xanım şair gecənin hörüklərinə günəşi düyün vurur , onda mən də o, düyünləri çözməyə çalışacam. 
Xanım şairin adı “hardasa o uzaqlardan” ta günümüzə qədər Sevinc Qəribmiş...
Yurd həsrətindən gecələri uyuyamayan Sevinc gecələrin misra-misra saçını hörərək asta-asta asiliyinin rəsmini belə çəkir:

Gecəyə saç hörürəm
zülmətin əlləriylə.
Uzanar gecənin
qaranlıq saçları
sabaha qədər.
Günəşi düyün vuraram
gecənin hörüklərinə.

(əbədi dərdlər, əbədi sevgilər və onların bükümünün açıqlanması yalnız şeirlə mümkündür) Çünki şeir həm dərdin, həm də sevincin qərami dilidi. Ruhu, sevgisi və kəndi rəngi olan sözün də öz sözü var ki, onun adına şeir deyirik.
O şeir ki, yuxusu qaçan adama da oxunur:

Kipriyini duyğularla qovuşdur,
Yuxu gözlərinə şeir oxusun.
Ürəyini sahmana sal, yığışdır
Düşüncən ruhuna yuxu toxusun.

...fikrimcə şeir müəllifinin yaddaşının ömrüdür, çünki o yaddaş ömrünü gerçək anlamda şair dışında deyil, içində yaşayır, yaşayır qalaq-qalaq qalaqlanan duyğularla. Gətirilən cümlələr Sevinc Qəribin bu konudakı mövqeyini ortalığa qoyur:

Qalaqlanan duyğular
düşər ruhun bətninə.
Ruh bədəni çalxalar,
dar qəfəsdə boğulmaz.
Sarar ruhu ağrılar,
fikirlər əzab çəkər.
Ruh hamilə qalmasa,
yeni şeir doğulmaz.

"...Günəşi düyün vuraram gecənin hörüklərinə"


Mənə görə Sevin Qəribin kitabının vərəqlərini təqvim yarpağı kimi hər çevirən oxucu fərqinə varar ki, bu şeirlər yalnız dalıb gedən gözlərdə, nur saçan üzlərdə deyil, duyğunun coşa gətirdiyi könüllərdə yaşayacaq qədər məsumdu... Çünki müəllifi axınla ədəbiyyata gələn bir nəslin ələnib, seçilən istedadlı nümayəndəsidi. Şeir o zaman gözəldi k, o öz tutum yükü ilə oxucunun zövqünü oxşamaqla həp estetik səviyyəsindən söz etdirir.
... Hər yazılan poeziya nümunəsinin içəriyi şairin könlündə sultan olan qəhrəmanlıq qırmancının ucundakı ədəbi həqiqətdir. 

Kölgəsiz otların çəməni kimi,
qəm döyüb saraldıb ömür bağımı.
İtən xəyalların dünəni kimi
geri vərəqləyib sənli çağımı.

Hərb tarixi qılınc zəfərləri ilə doludur, kultur və mədəniyyət tarixi isə qəlbin zəfəridir ki, bu müqəddəs missiyanın bələdçisi ədəbiyyatdır.
Şeir ədəbiyyatın milli iftixar nizamnaməsi olduğundan onun özündə epoxallıq ana xətt kimi nəfəs alır, yürüyüb gedir. 
Sevinc Qəribin şeirində muxtariyyət yoxdu, o tüm insanlığın adından, odundan danışır:

Tanrı ətəyində bir daşa dönəm,
Dolam göy üzünün bulud bətninə.
Daş ağrısı çəkə bulud, tərpənəm,
Doğulam daş kimi mən, yer üzünə.

Sevinc Qəribin şeirlərinin taleyinə köçəmən quş timsalı köçkünlük düşüb. Heç təsadüfi deyil ki, onun şeirlərinin misralarında gecələyən qəmin mayası hardasa o, uzaqlarda yaradanın insafsızlığına, həyatın amansızlığından və bir də taleyin qəddarlığına “çalasını” alır.

Hardasa o uzaqlarda 
bir qərib
vətənsizlikdən üşüyür.
Əynində isti paltarı,
evinin istisinə isti çatmaz,
yenə üşüyür...
üşüyür qışın qar dodaqlarının 
buza dönmüş öpüşü kimi
üşüyür son közü sönmüüş 
ocağın üşüyən ümidləri kimi.
Üşüyür...
Əyninə geyməyə Vətəni yoxdu..

Bu yazımla mən Sevinc Qəribin “hardasa o uzaqlarda” eşidilən şeirləri haqqında araşdırma aparmaq, orijinal fikir və mülahizələr barədə çözümləmə yapmaqdan daha çox onun yaradıcılığı barədə ümumi təsəvvür yaratmaq fikrindəyəm. Xanım şairin şeirlərinin özülündə Sevincin bəşəri qəmi gözükür... yoxsa niyə desin ki...

Qubardı, nisgildi ürəyim onsuz,
sən də qoşularsan dərd karvanıma.
Bu tale yöndəmsiz, bu qismət yönsüz,
get, dərdim önündə, dön sarvanına.

Sevinc Qərib istedadına, təvazökarlıq ortaqlıq etdiyi üçün onun şeirləri səmimidi və bundan dolayıdır ki, onları anlamaq, yön tutduğu hədəfi çözmək zaman məsrəfinə izdivac verir. Oxucunu düşündürmək şairin söz qüdrətinin dəyərini ortaya qoyur. Və onun bir şeirlik çimir almaq üçün yuxuya nə qədər rica etdiyində belə görünür.
Kipriyimə qonan gecə
yuxuları qısqandırma.
Çox demirəm, bircə gecə, 
heç olmasa bircə gecə
yerini ver yuxulara...
Gözlərimi yoran gecə
burax yuxuma dalım.
Yatım demirəm, eləcə
bir şeirlik çimir allm...

Şair xanımın hissləri elə səmimi, elə təbii dillə qələmə alınıb ki, onları oxuduqdan sonra, sonunda çox nöqtələr qoyulmuş acı bir təəssüf çəkməmək mümkün deyil.
...Sevincdə sevdaya olan eşq ilə vətənə olan sevgi əkizdi...
Mənim düşüncə tərzimə görə şairdə əsl olan qəlb tərbiyəsidir ki, o da Sevinc Qəribdə özünü hər məqam göstərir... Mənə belə gəlir ki, şeirin imanın kamala ərməsinə xidmət etməsini xanım şair çoxdan əxz etmiş... ki, bəlkə də... yoxsa... necə ağlına gətirə bilərdi ki...

Alasan əlinə mürəkkəbini
Düşəsən yolların ağ izlərinə.
Çəkəsən sınağa şair təbini, 
Sərəsən ruhunu kəhrizlərinə.

Və ya... Atasan özünü dəlisov çaya, 
Çəkə ürəyindən çıxara səni. 
Elə rast gətirə bir özgə taya, 
Özün tapmayasan özündə səni.

Günəş buludun arxasına keçəndə yay tənəffüs edib, nəfəsini dərdiyi kimi mən də şair xanımın şeirlərini oxuyanda ruhum tənəffüs edir:

Ruhum pərvaz-pərvaz, 
göyün üzü buludlu
Qorxuram...
qorxuram göylər 
ruhumu bəyənməyə, 
buluda dəyib düşəm yerə...
Ruhum avaz-avaz, 
sevdalar kar qulaqlı... 
Qorxuram... 
qorxuram duyan olmaz 
nəğmələr susar bu yaz...

Tam səmimiyyətlə deyirəm ki, Sevincin ruhunun sürgün yeri şeirləridi. Kölgə, kölgə sahibinə möhtac olduğu kimi ümumbəşəri poeziyada hürr qələm adamının blövlü zəkasına möhtacdı. Ədəbiyyatda qismət anlamı hər vaxt bir sonrakı sırada dayanır. Mənim düşüncəmə görə qismət fəhimsiz adamlara allahın fitrəsidir Sevincin şeirlərində qismətsə olur düşüncə forması yox dərəcəsində...Bəlkə də...yollar geri gələr,gətirər deyib özü-özüylə yolçuluğa çıxır...

Tutub özümün əlindən
gedəcəyəm buralardan. 
Qoy bu şəhər mənsiz
qalsın. 
Bir az ağlasın arxamca, 
bir az darıxsın. 
Yerim görünsün 
o tanış küçədə. 
İz qoyduğum o yollar da,
yaşadığım məhəllə də
həsrətimi çəksin bir az.

Son dönəmlər ürəksiz yazdığım yazılar heç gözümə dəymir... ürəklə yazdığım yazıların da bəzi bölümlərindən küsdüyüm anlar olmur desəm, doğru olmaz. Amma Sevinc Qəribin “Hardasa o uzaqlarda” şeirlər kitabı haqqında yazdığım bu nübarçalığı ruhumun diqtəsi ilə yazdım...
Yazdım ki, Sevinc Qəribin yaradıcılığı səs-küydən, ritorikadan uzaq, ruh və sevginin dolandığı Vətəndi...
Dilərəm “hardasa o uzaqlarda” qoyub gəldiyin uğur sənə yetişsin... Tutasan özünün əlindən.


Xaqani Abbasəli Öztürk,
AYB-nin üzvü, şair-publisist

loading...
"Görsənir ki, quldur Nikolun başı tam əzilməyincə yerində sakit oturmayacaq..."
Düşmənin atıb-qaçdığı, məhv edilən hərbi texnikalarının görüntülərini yayıldı - VİDEO
"Uzaqda olmayan bu möhtəşəm qələbənin memarı Ali Baş Komandan İlham Əliyevdir"
Düşmənin mövqeləri ələ keçirildi, çoxlu sayda silah və sursat qənimət götürüldü - RƏSMİ
"Azərbaycanın Laçın da daxil olmaqla suverenliyini bərpa etməsinə mane olacaq bir qüvvə yoxdur..."
Aqro İnvest və İstehsalat MMC
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
“Döyüş meydanında şərtlər bizim lehimizədir və bu bizim diplomatik masada da əlimizi ciddi şəkildə gücləndirir...”
Cəmiyyət
“Şəhidlərimizin xatirəsini işğaldan azad edilən torpaqlarımızda da yaşadacağıq...” -Şəhid atası...
Cəmiyyət
“Azərbaycan Ordusu böyük bir hərb mədəniyyəti göstərir və çox gözəl film çəkir...”
Dünya
Ermənilərdən daha bir PKK taktikasi - Cəbhə bölgəsinə rus bayraqları sancdılar - FOTO
Siyasət
"Ədalət mövcuddur, ancaq ayaqları yoxdur, onu biz gedib çiyinlərimizdə gətirməliyik"

Yazar
İlham İsmayıl
"Meymun təkamül prosesi keçirib adam ola bilər, amma erməni..."
Sultan Laçın
“BMT TŞ niyə 4 qətnaməsinin Ermənistan tərəfindən icra olunmamasını müzakirə etmədi?..” 
Həftənin ən çox oxunanları
Prezident fransız aparıcının “Nə qədər türk dronunuz var?” sualına gülərək cavab verdi: “Kifayət qədərdi...”
“Sərsəng su anbarı uğrunda gedən döyüşlərdə ölümcül yaralanmışdım...” - Xalq artisti
“Bakı Ermənistana zərbə vursa belə, Rusiya İrəvanı müdafiə etməyəcək”- Perenciyev
"Serj Sarkisyan, indi “Qarabağ Azərbaycandır”, əgər şərəfin varsa intihar et..."
Ermənilərə qan udduran 3 generalımız Türkiyə mətbuatının da diqqətini çəkdi - FOTO
30 illik işğala son qoymaq üçün savaşan Şanlı Ordumuza 30 tonluq tibbi yardım... - FOTOLAR
Atası azərbaycanlı olan xain separatçı generalın doğulduğu kənd də azad edildi...
Ermənilər hazırkı hərbi itkilərinə görə Xocalı qatilinin yaxasından yapışdı...
Azərbaycan Ordusu Gəncənin qisasını belə aldı - VİDEO
“Babam əsir düşməmək üçün özünü partlatdı, nənəmi vəhşicəsinə öldürdülər...”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247