Xəbər lenti
22/10/2020 [09:37]:
İşğaldan azad olunmuş ərazilərdə yeraltı sərvətlər yenidən qiymətləndiriləcək
22/10/2020 [09:37]:
"Ümid edək ki, Moskva və Vaşinqton görüşləri ordumuzun zəfər yürüşünə maneçilik törətməyəcək"
22/10/2020 [09:36]:
Bədənin koronavirusa qarşı qorunmasının qarşısını alan amil açıqlandı
22/10/2020 [09:31]:
Koronavirusla bağlı SON STATİSTİKA
22/10/2020 [09:22]:
Ermənilərin yüksək rütbəli hərbçiləri məhv edilib
22/10/2020 [09:20]:
Düşmən vacib yüksəklik və mövqelərdən geri çəkilib - Cəbhədə son vəziyyət
22/10/2020 [08:45]:
Qorxaq Saakyan və Qukasyan bu gecə başını itirmiş Paşinyana yenə yalvardı ki... 
22/10/2020 [08:15]:
Odessa azərbaycanlılarından Azərbaycan ordusuna dəstək!
22/10/2020 [08:07]:
“Rusiya Ermənistanı qorumaq üçün Qarabağda desant əməliyyatı keçirə bilər...”-Boşboğazlıq...
22/10/2020 [07:28]:
Fransada iki müsəlman qadın bıçaqlandı... - FOTOLAR
22/10/2020 [07:23]:
"İşğaldan azad edilmiş Azərbaycan torpaqlarında azan verilib" - Ərəb saytları...
22/10/2020 [07:15]:
"İslamı müharibə  dini kimi qiymətləndirmək əsassızdır..."
22/10/2020 [01:05]:
Nurməhəmmədov və Qetji arasında “baxışların döyüşü” - VİDEO
22/10/2020 [00:57]:
Türkiyədə son sutkada koronavirusdan 68 nəfər ölüb
22/10/2020 [00:39]:
Prezidentin köməkçisi: “PKK terrorçuları əsasən Ermənistan ordusunun ilk müdafiə xəttində yer alır”
21/10/2020 [23:41]:
TİKA-dan cəbhə bölgəsinə 2 min ailəyə çatdırılacaq 40 ton ərzaq dəstəyi...
21/10/2020 [23:26]:
Rəsmi Bakı istəsə, Türkiyə Azərbaycana qoşun göndərməyə hazırdır...
21/10/2020 [23:24]:
Azərbaycan da, Ermənistan da 25 ildən artıq müddətdir ki, NATO-nun dəyərli ortaqlarıdır”
21/10/2020 [23:23]:
“Dərman var, sadəcə onu görmək lazımdır...”
21/10/2020 [23:20]:
Diabet, xərçəng, ürək, artritə qarşı ƏVƏZOLUNMAZ NEMƏT...
21/10/2020 [23:15]:
"Bunu sözlə izah edə bilmərəm, o qədər sevinmişdim ki, göz yaşlarımı saxlaya bilmədim"
21/10/2020 [23:07]:
Gürcüstanda hakim “Gürcü arzusu” Partiyasının ofisində atışma: yaralılar var
21/10/2020 [23:06]:
Gürcüstanda bankda girov götürülənlər xilas edildi: Cinayətkar saxlanıldı
21/10/2020 [21:58]:
Braziliyanın Səhiyyə naziri COVID-19-a yoluxdu
21/10/2020 [21:55]:
Yaşayan, yaşadan tarix...
21/10/2020 [21:51]:
"Qarabağ savaşının dayandırılması üçün başqa bir dövlət münaqişəyə müdaxilə etməməlidir”
21/10/2020 [21:46]:
Azərbaycanlı ekspertlərin İngiltərə mətbuatında Qarabağ həqiqətləri barədə məqaləsi dərc edilib
21/10/2020 [21:44]:
“Valideynlərim evi tərk edəndə yaddan çıxıb məni kənddə unudublar, daha sonra isə...”
21/10/2020 [21:38]:
"1 milyon 200 min facebook istifadəçsinə məlumat çadırdıq"
21/10/2020 [21:34]:
Cəhənnəmə xoş gəldin, Paşinyan!
21/10/2020 [21:31]:
Polad Bülbüloğlu: “Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin görüşü üçün şərait hələ yetişməyib”
21/10/2020 [21:30]:
Azərbaycan əsgərinin türk dronları ilə erməni ordusuna çəkdiyi dağ: İrəvan NATO-ya yalvarır
21/10/2020 [21:19]:
Pakistan səfiri ordumuzun uğurları münasibətilə Azərbaycan xalqını təbrik edib
21/10/2020 [21:08]:
Ceyhun Bayramovla Mövlud Çavuşoğlu arasında telefon danışığı olub
21/10/2020 [20:55]:
İbrahim Kalın Paşinyanın açıqlamasına münasibət bildirdi
21/10/2020 [20:48]:
Britaniya Azərbaycanlıları Assosiasiyası ordumuza yardım etdi
21/10/2020 [20:39]:
“Zəngilandan atamın "Kamaz"ı ilə çıxmışdıq, əlimizə keçəni götürdük” - ATV-nin aparıcısı
21/10/2020 [20:34]:
"Azərbaycan Ordusu 30 ildən artıqdır ki, kağız üzərində qalan BMT qətnamələrinin icrasını yerinə yetirir"
21/10/2020 [20:23]:
Daha 22 kəndimiz erməni tapdağından qurtuldu: İlham Əliyevdən yeni qələbə xəbəri...
21/10/2020 [19:51]:
Xəstəxana dəhlizləri cəsədlə doldu QORXUNC GÖRÜNTÜ...+ VİDEO
21/10/2020 [19:36]:
"Bizim Qarabağ üçün duetimiz həmişə hazırdır..."
21/10/2020 [19:14]:
2 min məhkum həbsxanadan qaçdı, komendant saatı elan edildi...
21/10/2020 [18:51]:
Baş nazir canlı yayımda qorxu dolu anlar yaşadı - VİDEO
21/10/2020 [18:47]:
Fikrət Məmmədov dünya prokurorlarına müraciət etdi
21/10/2020 [18:43]:
Birinci vitse-prezidentin köməkçisi: “Mədəni irsə əhəmiyyət verilmir” - FOTO
21/10/2020 [18:35]:
Sevgilisi ilə yaxalanan qadın oğlunu öldürdü - DƏHŞƏT...
21/10/2020 [18:31]:
Ermənistan hökuməti Türkiyə istehsalı olan məhsulların ölkəyə gətirilməsini qadağan edib
21/10/2020 [18:03]:
BQXK Ermənistana 1500 hərbçinin meyitini təhvil verib
21/10/2020 [18:00]:
Aleksandr Lukaşenko ilə görüşən müxalifətçilərdən biri onun üstünə qışqırıb
21/10/2020 [17:59]:
İlham Əliyev Yaponiya qəzetinə müsahibə verdi
21/10/2020 [17:58]:
Baş İdarənin rəisi QHT Koalisiyası ilə görüşdü
21/10/2020 [17:44]:
“Zəngilanın azadlığı, Xudafərində dövlət sərhəddimizin bərpası misilsiz hadisələrdir...”
21/10/2020 [17:32]:
Paşinyan Qarabağla bağlı yenidən SƏRSƏMLƏDİ
21/10/2020 [17:21]:
"Görsənir ki, quldur Nikolun başı tam əzilməyincə yerində sakit oturmayacaq..."
21/10/2020 [17:20]:
Erməni general Qarabağdan xəstəlik adı ilə qaçıb
21/10/2020 [17:17]:
Qarabağa görə başına yaylıq bağlayan şair...
21/10/2020 [17:14]:
Qarabağda məhv edilən erməni hərbçilərin rəsmi sayı 842-yə ÇATDI
21/10/2020 [17:12]:
Həbsə atdılar, başını dibdən qırxdılar, dəlixanaya salıb Müşfiqi unutdurdular...
21/10/2020 [17:12]:
Şuşada QARABAĞ Universiteti - Dünyanın güclü ali təhsil ocağı yaradıla bilər
21/10/2020 [17:10]:
Erməni əslli rusiyalı kinorejissordan Qarabağla bağlı İrəvana od qoyan etiraflar - VİDEO
21/10/2020 [17:07]:
Baş Prokuror İƏT-in Ombudsmanlar Assosiasiyasının prezidenti ilə görüşüb
21/10/2020 [17:06]:
Azərbaycanda icbari tibbi sığorta üzrə fərdi uçotun aparılması qaydası müəyyənləşib
21/10/2020 [17:05]:
DİN vətəndaşlara xəbərdarlıq edib
21/10/2020 [17:04]:
Ombudsman: "Sentyabrın 27-dən ermənilərin atəşi nəticəsində 8 uşaq həlak olub, 32 uşaq isə yaralanıb"
21/10/2020 [17:03]:
Bakı Dövlət Universiteti Silahlı Qüvvələrə Yardım Fonduna ümumilikdə 473 656 manat vəsait köçürüb
21/10/2020 [17:01]:
Qarnına təpik vurulan Tovuz sakini xəstəxanada öldü
21/10/2020 [16:49]:
"Ümidləri Kardaşyan kimi əxlaqsızlara, xarici havadarlarına qalan Ermənistan çökmək üzrədir"
21/10/2020 [16:47]:
“Evimizin divarını öpdüm, qapısını açarladım, uşağlığımı orda dəfn edib gəldim”- FOTOLAR
21/10/2020 [16:42]:
“Döyüş meydanında şərtlər bizim lehimizədir və bu bizim diplomatik masada da əlimizi ciddi şəkildə gücləndirir...”
21/10/2020 [16:37]:
Deputatlar Dağlıq Qarabağ münaqişəsini beynəlxalq ictimaiyyətə çatdıran çarx hazırlayıblar - VİDEO
21/10/2020 [16:36]:
Ermənistana məxsus daha üç PUA məhv edildi - RƏSMİ
21/10/2020 [16:24]:
“Onlar bir ailənin deyil, bütün xalqın şəhididir” - MDTF-nin kampaniyasına dəstək...
21/10/2020 [16:04]:
"İşğaldan azad edilən kəndlərdən birinə "Bayraktar" adı verilsin..." - Maraqlı təklif
21/10/2020 [16:00]:
Fransada müsəlman qadınları bıçaqladılar
21/10/2020 [15:59]:
ABŞ iqtisadiyyatına son 20 il ərzində irqçilik səbəbindən dəyən zərər hesablandı
21/10/2020 [15:48]:
Elman Rüstəmov: “Şokların iqtisadiyyata təsir kanalları məhdudlaşdırılıb”
21/10/2020 [15:45]:
Sergey Lavrov Azərbaycan və Ermənistan XİN başçıları ilə görüşüb
21/10/2020 [15:44]:
TANAP “İlin Layihəsi” oldu - FOTO
21/10/2020 [15:29]:
Koronaviruslu xəstələri müalicə edən həkim rəqsi ilə gündəm oldu - VİDEO
21/10/2020 [15:21]:
Mərkəzi Bankın 200 milyon manat həcmində hərracı keçirilib
Bütün arxiv bir sırada
01/01/2019 [19:18] - Ədəbiyyat - ( 2643 dəfə baxılıb)

Bir əlyazmasına görə az qala, qatar qəzasına qurban gedən məşhur alim – XATİRƏ





Məşhur alim-ədəbiyyatşünas Salman Mümtazın qızı  Şəhla xanım atası ilə bağlı şahidi olduğu əhvalat haqqında yazırdı: 

Moderator.az məşhur alimin qızının " Ədəbiyyat və incəsənət " qəzetinin  30 noyabr 1974- cü il sayında işıqlanan “Xatirə” adlı məqaləsindən aşağıdakı faktı təqdim edir:

"1920- ci ilin əvvəllərində atama yaxın bir dostu deyib ki, Biləcəridə kimdəsə nadir bir əlyazması var. Atam tələsik evə xəbər verib gedib. O, vağzala gələndə qatar tərpənib. Yüyürüb bir əlilə vaqonun dəstəyindən tutub. İkinci əli dəstəyə çatmayıb və qatar onu sürüyüb. Camaat xəbər tutub qatarı saxlatdırır.

Fayton səsi gələndə darvazaya yaxınlaşdım. Gördüm ki, atamın paltarları cırılıb. Tozun içindədir. Onu faytondan bir neçə nəfər düşürüb evə gətirdi. Bir aydan çox yataqdaqaldı. Sonra çətinliklə gəzdi.

1921-ci ildə yenə Biləcəriyə əlyazmaların dalınca gedəndə isə atam yatalaq xəstəliyinə tutulmuşdu. Bunu eşidən Nəriman Nərimanov bizə gəlmişdi. O, gedəndən sonra atama baxmaq üçün həkim təhkim etdi, evimizdə vanna otağı düzəltdirməklə yanaşı ,telefon da çəkdirdi. Nərimanov işin çoxluğundan atamın yanına gələ bilmirdisə də, hər gün telefonla atamdan xəbər tuturdu. Nəriman Nərimanov atamı " Şərqin ədəbiyyat açarı " adlandırmışdı”.

Salman Mümtaz kimdir?

Əsgərov Salman Məmmədəmin oğlu  1884-cü il mayın 20-də Azərbaycanın Nuxa (indiki Şəki) şəhərində tacir ailəsində doğulub. Kiçik yaşlarında ailəliklə Orta Asiyanın Aşqabad  şəhərinə köçdüklərindən uşaqlıq dövrü burada keçmiş, ibtidai təhsilini də xalxallı Mirzə Əsədullanın məktəbində alıb. 

Ərəb, fars və urdu dillərini mükəmməl öyrənib. Onda klassik Şərq ədəbiyyatını toplayıb nəşr etməyə güclü həvəs oyanıb. O, ticarətlə məşğul olsa da, Zaqafqaziyanın ictimai mədəni həyatı, dövri mətbuatı ilə ciddi maraqlanıb. Burada çıxan qəzet və jurnalların, xüsusən “Molla Nəsrəddin”in Türkistan, Ural və Sibir üzrə müvəkkili olub, gülgü-satirik məcmuənin geniş yayılmasına çalışıb (1905). 
“Molla  Nəsrəddin”, “Zənbur”, “Kəlniyyət”, “Tuti”, “Qardaş köməyi” jurnallarında, “Günəş”, “Səda”, “Tərəqqi”, “İqbal”, “Yeni iqbal”, “Açıq söz” və s. qəzetlərdə onun külli miqdarda satirik şeiri, məqaləsi, məktubu və mənzum felyetonu dərc olunub (1908-1909).  Aşqabaddan Bakıya köçüb (1910).  
Bundan sonra klassik ədəbi irsi toplamağa, nəşr və tədqiq etməyə geniş imkan yaranıb.
Bakı dövri mətbuatı ilə – “Füqəra füyuzatı”,  “Kommunist”, “Maarif və mədəniyyət”, “Azərbaycanı öyrənmə yolu” jurnal və qəzetləri ilə əməkdaşlıq edib (1920-1930). Eyni zamanda Azərbaycan ədəbiyyatı, şifahi xalq ədəbiyyatının nümunələrini toplamaq və tədqiq etməklə ardıcıl məşğul olub. 
“Kommunist” qəzeti redaksiyasında əməkdaşlıq  etdiyi illər “Azərbaycan ədəbiyyatı” seriyasından  “Ağa Məsih Şirvani”, “Molla Pənah Vaqif”, “Nişat Şirvani”, “Qövsi”, “Qasımbəy Zakir”, “Mirzə Şəfi Vazeh” və s. kitablarını nəşr etdirib. Azərbaycan dövlət nəşriyyatında klassik irs şöbəsinin müdiri işlədiyi  zaman “Baba bəy Şakir”, “El şairləri” (iki cilddə), “Aşıq Abdulla”, “Mehdi bəy Şəqaqi”, “Ağa Bağır Şirvani”, “Mirzə Nəsrulla bəy Didə” kitablarını müqəddimə və şərhlərlə nəfis şəkildə çap etdirib (1927-1928).

Azərbaycan Dövlət Muzeyində, SSRİ Elmlər Akademiyasının Azərbaycan filialının Tarix, Dil, Ədəbiyyat İnstitutunun kiçik elmi işçisi, klassik irs şöbəsinin müdiri, elmi işçi vəzifələrində işləyib (1926-1936). Bu dövrdə onun Azərbaycan ədəbiyyatının toplanıb nəşr edilməsi və tədqiqi işində dönüş yaranıb.
“Kommunist” qəzetində “Unudulmuş yarpaqlar” sərlövhəsi altında verilən silsilə məqalələri, tapıntı və araşdırmaları klassik Azərbaycan ədəbiyyatının öyrənilməsinə kömək edib. “Kommunist” nəşriyyatı onun 24 kitabını çapdan buraxıb (1925-1926). O, “Molla Pənah Vaqif”, “Şeirlər” (Sarı aşıq), “El şairləri”, “Sarı aşıq və bayatıları” kitablarını tərtib edib müqəddimə ilə nəşr etdirib (1927-1935). Sovet Yazıçılarının Birinci Ümumittifaq qurultayına nümayəndə seçilib (1934).
    1938-ci ildə cəza tədbirləri dövründə həbs edilib, sürgündə vəfat edib. Respublika Əlyazmaları İnstitutuna onun adı verilib.

Qeyd: Moderator.az tarixi faktın təqdiminə görə tarixçi Elmar Həsənliyə təşəkür edir.

MODERATOR.AZ

loading...
2 min məhkum həbsxanadan qaçdı, komendant saatı elan edildi...
Baş nazir canlı yayımda qorxu dolu anlar yaşadı - VİDEO
Sevgilisi ilə yaxalanan qadın oğlunu öldürdü - DƏHŞƏT...
"Görsənir ki, quldur Nikolun başı tam əzilməyincə yerində sakit oturmayacaq..."
Düşmənin atıb-qaçdığı, məhv edilən hərbi texnikalarının görüntülərini yayıldı - VİDEO
Aqro İnvest və İstehsalat MMC
N.Tusi adına Klinika

Gündəm
Azərbaycan əsgərinin türk dronları ilə erməni ordusuna çəkdiyi dağ: İrəvan NATO-ya yalvarır
Dünya
Xəstəxana dəhlizləri cəsədlə doldu QORXUNC GÖRÜNTÜ...+ VİDEO
Cəmiyyət
"Bizim Qarabağ üçün duetimiz həmişə hazırdır..."
Maraqlı
Həbsə atdılar, başını dibdən qırxdılar, dəlixanaya salıb Müşfiqi unutdurdular...
Cəmiyyət
“Döyüş meydanında şərtlər bizim lehimizədir və bu bizim diplomatik masada da əlimizi ciddi şəkildə gücləndirir...”

Yazar
İlham İsmayıl
"Meymun təkamül prosesi keçirib adam ola bilər, amma erməni..."
Sultan Laçın
“BMT TŞ niyə 4 qətnaməsinin Ermənistan tərəfindən icra olunmamasını müzakirə etmədi?..” 
Həftənin ən çox oxunanları
Prezident fransız aparıcının “Nə qədər türk dronunuz var?” sualına gülərək cavab verdi: “Kifayət qədərdi...”
“Sərsəng su anbarı uğrunda gedən döyüşlərdə ölümcül yaralanmışdım...” - Xalq artisti
"Serj Sarkisyan, indi “Qarabağ Azərbaycandır”, əgər şərəfin varsa intihar et..."
“Bakı Ermənistana zərbə vursa belə, Rusiya İrəvanı müdafiə etməyəcək”- Perenciyev
Ermənilərə qan udduran 3 generalımız Türkiyə mətbuatının da diqqətini çəkdi - FOTO
30 illik işğala son qoymaq üçün savaşan Şanlı Ordumuza 30 tonluq tibbi yardım... - FOTOLAR
Atası azərbaycanlı olan xain separatçı generalın doğulduğu kənd də azad edildi...
Ermənilər hazırkı hərbi itkilərinə görə Xocalı qatilinin yaxasından yapışdı...
Azərbaycan Ordusu Gəncənin qisasını belə aldı - VİDEO
“Babam əsir düşməmək üçün özünü partlatdı, nənəmi vəhşicəsinə öldürdülər...”
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247