Xəbər lenti
05/06/2020 [15:47]:
Təhsil Nazirliyindən yay imtahanlarının ləğvi ilə bağlı AÇIQLAMA
05/06/2020 [15:45]:
Ərdoğan küçəyə çıxma qadağasını LƏĞV ETDİ
05/06/2020 [15:43]:
“Sosial məsafəni gözləməklə, “imtahan verənin sağlamlıq bəyannaməsi” təqdim edən bütün şagird və abituryentlərin imtahan vermələrinə şərait yaradılmalıdır”
05/06/2020 [15:41]:
“Google”: “Trampa Çindən, rəqibinə isə İrandan olan hakerlər hücum edib”
05/06/2020 [15:36]:
Deputat Rabitə Nazirliyini “VURDU”
05/06/2020 [15:20]:
Çimərliklərə getməyin! - XƏBƏRDARLIQ
05/06/2020 [15:20]:
“Ümumiyyətlə, istirahət mərkəzlərinə peyğəmbərimiz və onun səhabələrinin adını vermək haramdır...”
05/06/2020 [15:17]:
"Utanmırsınız, səhər məni 10 dəqiqəlik efirə çağırırsınız?" - Rəhim Rəhimli
05/06/2020 [15:11]:
“Vətəndaşı narazı salan hakim məsuliyyətə cəlb edilməlidir” - Siyavuş Novruzov
05/06/2020 [15:09]:
Sabir Rüstəmxanlı Neftçalanın su problemini gündəmə gətirdi
05/06/2020 [15:06]:
Qarabağ münaqişəsinə aid məxfiliyi götürülmüş yeni sənədlər dərc edilib
05/06/2020 [15:01]:
Cozef Baydenə xəbərdarlıq - Polisin səsini itirə bilər...
05/06/2020 [15:01]:
Azay Quliyev Milli Məclisdə seçicilərinin problemlərini qaldırıb
05/06/2020 [15:00]:
ABŞ-ın baş prokuroru ittiham etdi, Rusiyadan cavab gəldi
05/06/2020 [14:57]:
Yay imtahan sessiyasının ləğvi ilə bağlı rəsmi açıqlama
05/06/2020 [14:50]:
“Sumqayıt kimi şəhərdə bir dənə Şəhidlər Xiyabanına nəzarət edə bilmirlər...”
05/06/2020 [14:46]:
"Azəriqaz"dan smart-kart sayğacları olanlara xəbərdarlıq - Qazsız qala bilərsiniz
05/06/2020 [14:42]:
Qənirə Paşayevadan etiraz: “Burada hansısa şəffaflıqdan danışa bilmərik”
05/06/2020 [14:41]:
Tələbələrin təhsil haqqı ilə bağlı müraciətlərinə nə vaxt cavab veriləcək? - Nazirlikdən açıqlama
05/06/2020 [14:41]:
"Azərsu" həftəsonu xüsusi rejimdə işləyəcək
05/06/2020 [14:40]:
Deputatdan Şamaxıda kənd adının dəyişdirilməsinə ETİRAZ: “O kənd türk adıdır”
05/06/2020 [14:40]:
Siyavuş Novruzovdan həmkarlarına: “Ayrılan pullar xərclənib, bitib, gedib”
05/06/2020 [14:39]:
Deputat uşaqpulunun bərpasını İSTƏDİ
05/06/2020 [14:38]:
Deputat parlamentdə su problemini qaldırdı: “Taxıl zəmisi susuzluqdan yandı”
05/06/2020 [14:34]:
Avropa Komissiyası Aİ ölkələrindən sərhəd nəzarətinin ləğvini istəyir
05/06/2020 [14:33]:
İranın yük gəmisi İraq sularında batdı: Ölənlər var
05/06/2020 [14:25]:
“Hərbçilərimizin Qələbə paradında iştirakı xalqımızın bu tarixi zəfərdəki rolundan xəbər verir”
05/06/2020 [14:23]:
DSX Ermənistan Müdafiə Nazirliyinə cavab verdi
05/06/2020 [14:22]:
Təhsil Nazirliyi tədris ilinin sonunu qarışdıranlara aydınlıq gətirdi
05/06/2020 [14:22]:
IWF prezidenti Azərbaycanın yarım milyonunu mənimsəyib
05/06/2020 [14:21]:
Ali məktəblərə sənəd verən abituriyentlərin sayı AÇIQLANDI
05/06/2020 [14:21]:
“Biz Qərbi Azərbaycan Ordusunun komandanını gözləyirik” – BƏDRƏDDİN QULİYEV
05/06/2020 [14:16]:
Azərbaycanda təhqiqatçılara yeni səlahiyyətlər verilir
05/06/2020 [14:15]:
“Prezidentin maskadan istifadə etməsi, hər kəs üçün nümunə olmalıdır” - Spiker
05/06/2020 [14:13]:
Səfir: “Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həllinə dair əla söhbətimiz oldu” - FOTO
05/06/2020 [14:07]:
Nikol Paşinyanın reytinqi kəskin düşüb
05/06/2020 [14:05]:
Azərbaycanda prokurorların səlahiyyəti artırılır
05/06/2020 [14:04]:
Azərbaycanda bir sıra dövlət qurumlarının fəaliyyətinə fasilə verildi
05/06/2020 [14:03]:
Azərbaycan Texniki Universiteti Azərbaycan UNESCO klubları şəbəkəsinə üzv oldu
05/06/2020 [14:03]:
Milli Məclisin növbəti iclasının vaxtı açıqlanıb
05/06/2020 [14:02]:
Azərbaycanın səbri tükənməz deyil - Bakıdan Yerevana CAVAB
05/06/2020 [14:01]:
Cinayət-Prosessual Məcəlləsinə bu dəyişikliklər edilir - SİYAHI
05/06/2020 [13:54]:
ABŞ daxilində “Vyetnam savaşı” ? - Son ümid “yaşıl beretlilər”ə qaldı...
05/06/2020 [13:51]:
Həftəsonu iki günlük qadağada zibil də atmaq olmaz - RƏSMİ
05/06/2020 [13:47]:
“Gərək yumşalmadan bir gün sonra sərtləşdirmə yenidən tətbiq olunaydı, çünki...”
05/06/2020 [13:24]:
ÜST-ün hiyləgər planı və Çinin nüfuzlu kommunistlərlə əlaqələri - VİDEO
05/06/2020 [13:19]:
Qüdsdə 2,5 aydan sonra ilk cümə namazı başladı… –VİDEO- CANLI
05/06/2020 [13:19]:
Diaspor fəallarımız arasında koronavirusdan ölənlər var - RƏSMİ
05/06/2020 [13:15]:
Deputat Eldar Mahmudovun Britaniyadakı mülklərindən danışdı: “Geri qaytarılmalıdır”
05/06/2020 [12:59]:
Kürdəxanıda film kimi oğurluq - Qarovulçunu öldürüb 51 min pul apardılar...
05/06/2020 [12:47]:
DİM buraxılış imtahanının iştirakçılarına müraciət etdi
05/06/2020 [12:45]:
At çapması ilə fenomenə çevrilən Gülaydan üzücü xəbər - VİDEO
05/06/2020 [12:39]:
Bakıda 18 mərtəbəli binada yanğın
05/06/2020 [12:36]:
Narıncı yarış maşını...
05/06/2020 [12:33]:
Bakıda tələbə qız özünü 18-ci mərtəbədən bu səbəbə görə atıbmış
05/06/2020 [12:25]:
İcaze.e-gov.az portalı yenidən aktivləşdirildi - RƏSMİ + VİDEO
05/06/2020 [12:17]:
"Azərişıq" gücləndirilmiş iş rejiminə keçdi
05/06/2020 [12:15]:
“SOCAR Polymer” tibbi maskalar üçün 600 ton polimer istehsal edib
05/06/2020 [12:13]:
Bakıda xəstəxanada daha iki ölüm - Koronavirus şübhəsi
05/06/2020 [12:11]:
Milli Məclis büdcənin icrası haqqında qanun layihəsini müzakirə edir
05/06/2020 [12:10]:
Poçt şöbələrinin fəaliyyəti məhdudlaşdırılır
05/06/2020 [12:05]:
Tahir Mirkişili: “Bank sektorunda sağlamlaşma prosesi bu gün də davam edir”
05/06/2020 [12:04]:
Müəllimlərin sertifikasiyadan keçirilməsinin vaxtı açıqlandı
05/06/2020 [12:03]:
Əli Hüseynli: "Qiyamı törədənlərlə qiyamın qarşısını almağa çalışan qüvvələr eyni cinayəti törədib"
05/06/2020 [12:01]:
Azərbaycanın oğurlanan xalq mahnısı ilə bağlı "Youtube"a müraciət edildi
05/06/2020 [12:00]:
Rusiyada koronavirusdan ölənlərin sayı 5,5 mini ötdü
05/06/2020 [11:58]:
“Həyatımda düşmənimə belə bu xəstəliyi arzu etmirəm...”- Əməkdar artistin səhhəti qəfil pisləşdi...
05/06/2020 [11:57]:
ASCO Kurık-Ələt istiqamətində yükdaşıma qiymətlərinə dəyişiklik edib
05/06/2020 [11:56]:
İcra başçısı həbs edilən rayonun polis rəisi işdən çıxarıldı
05/06/2020 [11:39]:
Şuşanın yaranmasının 270 illiyi ilə bağlı tədbir keçirilməsi təklif olunur
05/06/2020 [11:38]:
TƏBİB alış-veriş edənlərə müraciət etdi
05/06/2020 [11:37]:
Siyavuş Novruzov: “Surət Hüseynov dar ağacları qurmuşdu ki, Əli Kərimli və İsa Qəmbəri assın”
05/06/2020 [11:36]:
Bu şəxslər Korrupsiyaya qarşı mübarizə üzrə Komissiyanın üzvləri təyin edildi - SİYAHI
05/06/2020 [11:34]:
Spiker deputatlara xəbərdarlıq etdi
05/06/2020 [11:29]:
İran gəmisi batdı, 5 nəfər itkin düşdü
05/06/2020 [11:28]:
Prezident Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinə 3,1 milyon manat ayırıb
05/06/2020 [11:28]:
Azərbaycanda yoluxanların sayı niyə artır? – ÜST rəsmisindən CAVAB
05/06/2020 [11:27]:
Pandemiya dövründə bəzi xəstəliklər azalıb - Həkim səbəbləri AÇIQLADI
05/06/2020 [11:26]:
ADY ətraf mühitin qorunması istiqamətində fəaliyyətini genişləndirir
05/06/2020 [11:23]:
Ünvanlı sosial yardımlarla bağlı yeniliklər AÇIQLANDI
Bütün arxiv bir sırada
05/02/2018 [12:34] - Köşə - ( 4694 dəfə baxılıb)

Yeməkdən zövq alan şair...

Etibar Əliyev


Uzun illərdir ki, böyük sənətkarların, alimlərin bioqrafiyasını toplamaqla məşğulam. Təxminən iki mindən çox bioqrafiya var kitabxanamda. Onların böyük əksəriyyətini oxumuşam. Nəhəng şəxsiyyətlərin böyük əksəriyyətində istedad nişanələri gənc yaşlarından üzə çıxıb. Çoxlarında spontan olaraq. Bəziləri heç məktəb belə oxumayıblar. Sezdiyim maraqlı məqam ondan ibarətdir ki, bunların heç biri özünü öyməyib. “Mən nəyisə digərlərindən yaxşı etmişəm” fikrinə rast gəlmək olmur onlarda.

Bizdə isə gənclik qəribə sindroma düçar olub. Bir-iki şeir, yaxud hekayə cızmaqaralayanlar göz deşirlər. Adam iyrənir. Özlərini yazıçı və şair adlandıranlar bu yükün ağırlığını dərk etmirlər. Ağızlarına nə gəlir danışırlar. Yazdıqları cızma-qaraları oxuyan tapılmayanda isə cəmiyyəti topa tuturlar. Bu nə qədər əxlaqlıdır?

Bu yaxınlarda özünü istedadlı adlandıran şairlərdən birinin müsahibəsini oxudum. Adam deyir:. “Zövq alacağım üç şey var – səyahət, yaxşı içkilər və seks”. Bəli, açıq və birbaşa deyəcəyəm. İstedadsızlığa baxın. Məsələn, siz “seksdən xoşlanmıram” deyəcək adam tanıyırsınızmı? Adamlar dilə gətirmirsə, o demək deyil ki, bu, yalnız şairlərin xoşladığı şeydir. Məni qınamayın, desə ki, o filan cür seksi sevir, burada informasiya yükü, özəllik, fərqlilik, yaşam, mətn və ya düşüncə elementi görmək olardı bəlkə. Elə bil adam deyir ki, yeməyi sevir. Yenə desən ki, xaşı sevirəm, burada sözün niyə deyildiyini anlamaq olar.

Bəs onda bunu niyə deməlidir insan, niyə seksi xoşladığını bağırmalıdır. Nəyisə pərdələmək üçünmü, yaxud daxilindəki mənəvi dustaqlığa “yox, mən azadam, hamının danışmadığını söyləyirəm” demək üçünmü. Gülməlidir, qadağa yoxdursa, qadağa düşünüb onu pozmaqla, fərqli, etirazçı, şairənə olmaq nəyin imitasiyasıdır?

Anlamaq olmur. Sən demə, görünməmiş bir şey olub, adam seksdən zövq alır.

Bu arada Şəhriyar del Geranini ARB kanalında Rövşanənin verilişində gördüm. Yenə danışırdı. Bu dəfə deyirdi: “Mən Səməd Vurğundan böyük şairəm. Səməd Vurğunun yazdığı mətn deyil, folklordur”. Savadsızlığa diqqət edin: Folklor mətn deyilmiş...Həmin verilişdə heç kimi danışmağa qoymurdu. Deyirdi, o ciddi ədəbiyyatçıdır, ədəbiyyatı dərindən bilir. O zaman danış ədəbiyyatdan, görsünlər ki, bilirsən ədəbiyyatı. Bu natamamlıq necə boy atıb? Bəlkə ədəbi tənqid olmadığına görə istənilən “cızmaqaraçı” özünü dahi hesab edir. Azərbaycanda ədəbi tənqid ədəbi tərifçiliklə əvəzlənib. Bunu ədəbiyyata Nizami Cəfərov gətirib. Buna görə ona akademik elmi adı verilib. Deməli, problemin kökləri çox dərin və çox əhatəlidir. Nitşenin “boşluq genişlənir” ifadəsi daha da aktuallaşır.

Böyük Peru yazıçısı, Nobel mükafatı laureatı Mario Varqas Lyosanın “Gənc romançıya məktub” adlı maraqlı bir əsəri var. O, bu kitabda yazır: “Ötən əsrin 60-cı illərində Parisdə mənim rəssam və kinoşünas cavan bir ispan dostum var idi. O, solityorun (insanın bədənində yaşayan yastı qurd) əlindən zara gəlmişdi. Məsələ burasındadir ki, onun bədəninə düşən bu qurd onun hesabına yaşayır, güclənirdi. Onu bədəndən uzaqlaşdırmaq çox çətin idi. Xose Mariya arıqlayırdı. Lakin bu qurdun könlünü almaq üçün həm də yaxşı yeyib-içirdi. Yeyib-içdiyi ona heç bir məmnunluq gətirmirdi. Bir dəfə onunla söhbətdə dəhşətli bir etiraf etdi: «Biz birlikdə xeyli vaxt keçiririk. Kinoya və sərgiyə gedirik, kitab mağazalarına baş çəkirik, siyasətdən, ədəbiyyatdan danışırıq. Sən bütün bunları şəxsi məmnunluğun naminə edirsən. Mən isə yox. Mən isə onun üçün - solityor üçün edirəm. Məndə belə bir duyğu yaranıb ki, mən artıq özüm üçün yox, içimdə oturan və məni yeyən birisi üçün yaşayıram»”.

Maraqlı söhbətdir. Məsələ Səməd Vurğunu tənqiddə deyil. Hətta özünütərif kimi müştəbehlikdə də deyil. Məsələ ondadır ki, biz böyük Azərbaycan sənətkarlarının əsərlərinin hesabına poeziyanın və romanın nə olduğunu bilmişik. Onlar bizə dünya ədəbiyyatı üçün qapılar açıblar. Biz yenilikçi, emosional, amma istedadlı gənclik gözləsək də, onların ruhu bizimlədir. İndi Lyosanın təsvir etdiyi solityorlar həmən ruhu gəmirirlər. Və yalnız bunu edirlər.

Etibar Əliyev, təhsil eksperti

Yaşlıların köməyinə çatan tennisçi könülləri fəth etdi - MARAQLI...+ FOTOLAR
Bələdiyyə sədrinin köməkçisi mətbuat konfransında ayaq əzələlərini göstərdi - FOTO
Sevgilisinin evlənmək istəmədiyi aparıcı intihar etdi - FOTOLAR + VİDEO
Millət vəkilləri Atatürkün imzası olan maskaları zibil qutusuna atdılar - FOTO + VİDEO
Hamilə fili bu şəkildə öldürdülər - İnsanlığın bitdiyi an...
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika

Cəmiyyət
ABŞ-ın baş prokuroru ittiham etdi, Rusiyadan cavab gəldi
Cəmiyyət
“Sumqayıt kimi şəhərdə bir dənə Şəhidlər Xiyabanına nəzarət edə bilmirlər...”
Cəmiyyət
Kürdəxanıda film kimi oğurluq - Qarovulçunu öldürüb 51 min pul apardılar...
Cəmiyyət
Mikayıl Müşfiq sovet rejiminə qarşı...
Gündəm
“İrəvan məsələsi təbliğat maşınımızın, hücum diplomatiyamızın tərkib hissəsi olmalıdır”
Yazar
Seymur Verdizadə
"Donuza güllə atan adamın başını donuz kimi kola soxub, şalvarını əynindən çıxarırdılar..."
Sultan Laçın
“Elə bildim, qaçqınlar “Qaçqınkom”un qarşısında  Qarabağın azadlığı tələbilə aksiya keçirir...”
Həftənin ən çox oxunanları
Elçibəyin Klintona Kəlbəcərlə bağlı yazdığı məxfi məktub: Prezident amerikalı həmkarından nə istəyib?
"Əli Nağıyev istədiyinin 10 faizini hələ həyata keçirə bilməyib, çünki..."
Niyə Əbülfəs Qarayevin işdən qovulmasına ən çox sevinən Bərdə camaatıdır...?
“Əvvəllər Yaşarla bağlı etiraf məsələsinə gələndə hardasa əsəbiləşirdim, amma indi..”
Rusiyaya səs salan azərbaycanlı müğənni: “Gəncədə dörd manata ofisiant işləyirdim” - VİDEO
“İyunun 2-də Pənah Hüseynə bildirmişəm ki, bunu etmək olmaz, nəticəsi sizin üçün pis olacaq”
"Qarayevin qonağı olan Jerar Depardye gördüklərindən o qədər heyrətə gəlmişdi ki..."
“Qarabağ probleminin həlli sazişi imzalanmışdı, lakin Gəncə qiyamını eşidən ermənilər dedilər ki...”
ABŞ-dakı etirazçılardan türk dünyasına töhfə: Fərqində olmadan elə bir şey etdilər ki...
“Səhiyyə sistemimiz artıq çökməkdədir-  sutkada 697 yoluxma!..”- PAŞİNYAN DALANA DİRƏNDİ......-VİDEO
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2020
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247