Xəbər lenti
22/11/2019 [00:05]:
İzləyiciləri Təranənin yeni imicindən məmnun qaldılar... - FOTO
21/11/2019 [23:25]:
Qənirə Paşayeva Qarabağ əlilləri və əhalinin sağlamlığı ilə bağlı yeni təkliflərlə çıxış etdi...
21/11/2019 [23:20]:
Səni sevməmək günahdır, sən eşqin fövqündə duran insnsan...
21/11/2019 [23:17]:
Timoşenko əvvəlki saç düzümünə qayıtdı - İnqilab gözlənilir?
21/11/2019 [23:10]:
Qadın aldığı xəsarətdən komaya düşdü
21/11/2019 [23:05]:
"Rusiyadan ölkəmizə gələn turistlərin sayı artır, ötən il 900 min rusiyalı Azərbaycanda olub"
21/11/2019 [22:09]:
“Putin zəng elədi, dedim ki...” - VİDEO
21/11/2019 [22:01]:
Sumqayıtda “CinemaPlus” şəbəkəsinin “Nizami” kinoteatrının yeni binasının açılışı olub - VİDEO - YENİLƏNİB
21/11/2019 [21:57]:
Bakıda 12 yaşlı qızı maşın vurdu
21/11/2019 [21:27]:
Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva Rusiya Hökumətinin sədri Dmitri Medvedevlə görüşüb
21/11/2019 [21:22]:
Bitkoin istehsalçısı səhmlərinin satışından 90 milyon dollar qazanıb
21/11/2019 [21:03]:
İlham Əliyev: “Sumqayıtda qazlaşdırmanın səviyyəsi 100%-ə çatıb”
21/11/2019 [21:01]:
"1992-ci ildə hakimiyyəti qanunsuz yollarla zəbt etmiş antimilli dəstə Azərbaycanı uçuruma aparırdı"
21/11/2019 [20:56]:
Dövlət başçısı: "Tam məsuliyyətlə deyirəm ki, Sumqayıt hadisələrini törədən erməni millətçiləridir və erməni dəstələridir"
21/11/2019 [20:53]:
Prezident Sumqayıtın 70 illiyinə həsr olunan tədbirdə iştirak edib - YENİLƏNİB
21/11/2019 [20:40]:
Hulusi Akar: "15 iyul dövlət çevrilişi cəhdindən sonra 18 minədək hərbçi vəzifədən azad edilib"
21/11/2019 [20:38]:
Özü qürbətdə yaşasa da ürəyi vətənlə döyünür...
21/11/2019 [20:36]:
"Belə çıxır ki, İldırımzadələr bir gənc qızı bədbəxt etməyə qərar veriblər" - ŞİKAYƏT
21/11/2019 [20:28]:
Soçi erməniləri Kəlbəcərdə buğlanır, biz buralarda qaz dərdi çəkirik...
21/11/2019 [20:23]:
“Eybi yox, olsun, Paşinyan hər gün yuxuya gedəndə...”
21/11/2019 [20:19]:
Milli qəhrəmanımızın xatirəsinə həsr olunmuş “Alı zirvəsi" filminin təqdimatı keçirildi
21/11/2019 [20:19]:
"Sumqayıt bulvarının salınması mənim çoxdankı arzum idi"
21/11/2019 [20:14]:
Türk konsul amerikalı diplomatı kürsüdən endirdi - VİDEO
21/11/2019 [20:06]:
"Formula 1" mühəndisləri dünyanın ən sürətli traktorunu hazırlayıblar - VİDEO
21/11/2019 [19:57]:
Ermənistan Futbol Federasiyasının prezidenti istefa verdi
21/11/2019 [19:46]:
Rusiya Ankaraya şərtini açıqladı: Su-35 almaq üçün...
21/11/2019 [19:45]:
Ağcabədidə toy karvanında qəza olub, 1 ölü, 6 yaralı -FOTO
21/11/2019 [19:38]:
Yevda Abramov xəstəxanaya yerləşdirildi
21/11/2019 [19:34]:
Mehriban Əliyeva Vladimir Putinlə görüşəcək
21/11/2019 [19:18]:
Canlı yayımda rəzalət - 74 yaşlı ərini duşda aldatdı...
21/11/2019 [19:17]:
Azərbaycan XİN Nikol Paşinyanın Milandakı çıxışına münasibət bildirib
21/11/2019 [19:16]:
Ədliyyə Nazirliyinin əməkdaşları təltif olunub - SƏRƏNCAM
21/11/2019 [19:06]:
Kliniki Tibbi Mərkəzdə YAP ın yaradılmasının 27ci ildönümünə həsr olunmuş tədbir keçirildi
21/11/2019 [18:57]:
Timsahlara edilən masaj sosial mediada maraqla qarşılandı - MARAQLI...+ VİDEO
21/11/2019 [18:51]:
YAP-ın 27-ci ildönümündə ADNSU-nun 60 tələbəsi partiyaya üzv olub
21/11/2019 [18:50]:
Tək bədəndə yaşayan siam əkizləri - Daxili orqanları cütdür...
21/11/2019 [18:45]:
Cazibədar aktrisa "Badam göz"lü oldu - Pərvin Abıyevadan daha bir əməliyyat...+ FOTO
21/11/2019 [18:45]:
“Vahid Mustafayevin 20 Noyabr vertolyot faciəsi haqda  verdiyi məlumat yanlışdır...” 
21/11/2019 [18:44]:
Smartfonların kameralarını bağlamaq zamanı gəldi - DİQQƏTLİ OLUN
21/11/2019 [18:42]:
Əgər insan belə olsaydı, avtoqəzalarda sağ qalardı - Alimlərdən qəzaya davamlı icad...
21/11/2019 [18:42]:
Elmira Süleymanova: "Məlumatlıyam, rahat olun"
21/11/2019 [18:40]:
Milli Məclis yeni Ombudsman seçəcək
21/11/2019 [18:39]:
Mahir Aslanov 2-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif edilib
21/11/2019 [18:38]:
Mariya Zaxarova: "Azərbaycanlı qaçqınların Qarabağa qayıtmaq hüququ var"
21/11/2019 [18:14]:
1 saata möcüzələr yaradan sənətkarı siz də tanıyın - MARAQLI...+ FOTOLAR
21/11/2019 [17:54]:
Bu ölkədə "təmiz hava" satılır - MARAQLI
21/11/2019 [17:51]:
“Nar”ın “Canlı kitab” layihəsi davam edir
21/11/2019 [17:41]:
“Bu silah üçün nə “doğma”, nə də “yad” anlayışı var” – “O, hamıya ölüm bəxş edir!”
21/11/2019 [17:32]:
BSU-da YAP-ın yaradılmasının 27-ci ildönümünə həsr olunmuş tədbir keçirilib
21/11/2019 [17:26]:
Təhsil nazirinin müavini Rusiyaya gedib
21/11/2019 [17:24]:
“Tramp və Putin mənim prezident olmağımı istəmirlər...”
21/11/2019 [17:20]:
İranda internet bərpa olunur
21/11/2019 [17:20]:
“Azərbaycan dövləti və hakimiyyəti o günə qalmayıb ki, Ata Abdullayev kimi şəxsi..."
21/11/2019 [17:17]:
Baş həkim: “Zəhərlənən tələbələrin huşları özlərinə gəlib”
21/11/2019 [17:15]:
İcra başçısının özünə 250 minlik avtomobil alması xəbəri yalan çıxdı: "Bədxahların işidir..."
21/11/2019 [17:12]:
BDU-dan ölən və zəhərlənən tələbələrlə bağlı AÇIQLAMA
21/11/2019 [17:12]:
İlham Əliyev Bolqarıstanın Daxili İşlər nazirini qəbul edib
21/11/2019 [17:10]:
BDU tələbələrinin zəhərlənməsi ilə bağlı Bakı Şəhər Prokurorluğunda cinayət işi başlanılıb
21/11/2019 [17:08]:
Sosial şəbəkə 400 min nəfəri bloka atdı - SƏBƏB
21/11/2019 [17:06]:
Sumqayıt şəhər stadionunun yenidən qurulması üçün 5 milyon manat ayrılıb
21/11/2019 [17:04]:
Sumqayıt Şəhər İcra Hakimiyyətinə 6 milyon manat ayrılıb
21/11/2019 [17:02]:
Rusiya Federasiya Şurasının sədri: "Azərbaycanda da, Ermənistanda da insanlar sülh istəyir"
21/11/2019 [16:57]:
Sumqayıtda bir qrup şəxsə Prezidentin fərdi təqaüdü təyin olunub
21/11/2019 [16:55]:
Gələn ay SOCAR Gürcüstanda yeni yanacaqdoldurma məntəqəsi açacaq
21/11/2019 [16:45]:
Zəhərlənən tələbələrin - FOTOLARI
21/11/2019 [16:34]:
Gömrük Komitəsindən eks deputatın ittihamlarına cavab: "Öz tərbiyə standartları ilə..."
21/11/2019 [16:26]:
“Allah verdiyi ömürdü, yaşayıram, görək hara kimi gedib çıxacağıq...”
21/11/2019 [16:23]:
Sumqayıtda “ASAN xidmət” tikiləcək
21/11/2019 [16:20]:
İlham Əliyev Təhsil Nazirliyinə iki milyon manat ayırdı
21/11/2019 [16:19]:
"Yaxın gələcəkdə xaricdəki iş adamlarımızın bir forumunun keçirilməsini planlayırıq"
21/11/2019 [16:18]:
Zakir Fərəcov 1-ci dərəcəli “Vətənə xidmətə görə” ordeni ilə təltif edildi
21/11/2019 [16:08]:
“Bu, onların şakəridir və biz onların bu cür yalanlarına öyrəşmişik...”
21/11/2019 [16:08]:
“Bərdədə gah qaz, gah işıq, gah da internet kəsilir- əsəbsiz yaşamaq mümkün deyil...”
21/11/2019 [16:01]:
“Bir günün şöhrəti həyatımı alt-üst etdi”
21/11/2019 [15:55]:
Parlamentlərarası dostluq qrupunun rəhbəri istefa verdi
21/11/2019 [15:51]:
Zelenski Rusiyanın qaytardığı gəmiləri belə qarşıladı -FOTOLAR
21/11/2019 [15:50]:
Bu dəfə “Tik-Tok”la gündəmdə - VİDEO
21/11/2019 [15:41]:
Mehriban Əliyeva Moskvada naməlum əsgərin məzarını ziyarət etdi
21/11/2019 [15:37]:
“Azərbaycanlı məşqçilərə it dəyib ki, gedib əcnəbi gətirirlər?” - Aqil Abbas
21/11/2019 [15:37]:
Səma cismlərinin tərkibindən şəkər çıxdı
Bütün arxiv bir sırada
22/01/2018 [21:21] - Köşə - ( 1718 dəfə baxılıb)

Mədəniyyətimiz gödəldiyi üçün "Mədəniyyət" sözü qısaldılsın !!!

Elxan Mehdiyev

Məncə, Dilçilik İnstitutu təklif etdiyi islahatı belə izah etsəydi, mübahisə yaranmazdı

“Dünyanın heç bir yerində görünməyib””¦ “İkinci belə millət tapmazsınız””¦ “Analoqu yoxdur” kimi ifadələrin əleyhdarıyam. İstər xeyrimizə, istər ziyanımıza. Bu keçəl dünyada görünməmiş, tapılmayan, analoqsuq heç nə qalmayıb. Amma indi, ən azı, sual şəklində təkrarlamağa məcburam:«görəsən, kainatın hansısa bizə məlum olan, ya olmayan nöqtəsində bir əsrdə dörd dəfə əlifbasını dəyişmiş başqa bir xalq yaşayırmı? «Dörd dəfə» deyəndə, mən yerli-dibli qrafika dəyişikliyini nəzərdə tuturam, aradakı modifikasiyaları saymıram.

Niyə belə olur?

Axı hər şeyin məntiqi var! Bütün hadisələr qanunauyğunluqlar əsasında baş verir. Hətta təsadüflər də qanunauyğunluqlara tabedir: onlar olmasa ”“ nəyin təbii, nəyin təsadüfi olduğunu necə müəyyənləşdirəcəkdik?

Bəs onda niyə belə olur? ”“ özüm-özümə bir daha eyni sualı verirəm. Niyə beş-on ildən bir dilçilərimiz dingildəyir? Gah əlifbamızı, gah da hərflərimizi, sözlərimizi dəyişməyi təklif edirlər? Özü də, inkişafın nəticəsi kimi yeni sözlər yaratmağı, alınma ifadələrin qarşılığını tapmağı yox, məhz köhnə sözlərin yazılışını dəyişməyi vacib sayırlar!!! İlahi, dilin, dil elminin inkişafı haqqında təsəvvür yaratmaq üçün bundan da yanlış yol seçmək olarmı? Beş il əvvəl akademiyanın Dilçilik institutu «ə»-dən, «ü»-dən, «ö»-dən, «ı»-dan şikayət edirdi:«elə hərflərimiz var ki, onları xaricdə başa düşə bilmirlər». İnstitutun direktoru milləti inandırırdı ki, «hərf ”“ simvolik xarakter daşıyır, onu dəyişməklə dilə xələl yetirmərik!» Təzə direktor əsas problemi onlarda yox, qoşa «ss» ilə qoşa «yy»-da görür. Əla tapıntıdır! Hər cümlədə iki-üç hərfə qənaət etməklə, gör ömrümüz boyu nə qədər boş-boş artıq söz danışıb-yaza bilərik! Ancaq «əbədiyyəti» qısaltmaqla, «mədəniyyəti» gödəltməklə dilimizimi uzadırıq??? Kimin yanında? Hansı həyat zərurəti, hansı böyük ehtiyac bizim elmi axtarışlarımızın və islahatlarımızın ağzını sonu dalana dirənən bu yola salır?

Mən, doğrudan da, işin məntiqini, məsələnin məğzini tutmaq, prosesin kökünü görmək istəyirəm! Və orada ”“ kökdə! ”“ gözümə dəyənlərdən qorxuya düşürəm. Birdən-birə anlayıram ki, iqtisadiyyatmızda, siyasətimizdə, mədəniyyətimizdə, elmimizdə, mediamızda nə baş verirsə, dilçiliyimizdə də eyni xaotik proses gedir.

Bizim, deyəsən, başımız xarab olub”¦ Bəlkə də, çoxdan”¦ Gürcülər, ermənilər özlərinə əlifba yaradıb onu güclü kənar təzyiqlərdən qoruyan vaxtlardan. Ona görə də kənar təzyiq hiss etməyəndə öz əlimiz dinc durmur, sözlərlə oynayırıq, qaşınmayan yerdən hərf çıxardırıq. Nədənsə, gürcü-erməni alimlərini narahat etmir ki, onların üst-üstə yetmişdən çox hərfinin heç birini xaricilər başa düşmürlər. Ya, fransızlar, ingilislər dörd yazılı hərfin yerinə bir səs çıxardıqlarına görə sözlərini «sünnət» eləmirlər.

Amma bizim beyinlərimiz çönsə də, təbiət dəngəsini itirmir. Təsadüflər yalnız qanunauyğunluqların törəməsi olaraq qalır.

Məsəl var, bir dəli gölə daş atdı, yüz ağıllı onu çıxarda bilmədi. Niyə? (Yenə bu sual mənə dinclik vermir!) Çünki ağıllılar dərhal daşı unudurlar, onun uçma sürəti, trayektoriyası, gölün səthində doğurduğu dalğaların tezliyi barədə mübahisələrlə başlarını qatirlar.

Məntiq? Dəlinin atdığı daşı yalnız dəli çıxara bilər!

loading...
loading...
"Rusiyadan ölkəmizə gələn turistlərin sayı artır, ötən il 900 min rusiyalı Azərbaycanda olub"
"Belə çıxır ki, İldırımzadələr bir gənc qızı bədbəxt etməyə qərar veriblər" - ŞİKAYƏT
Canlı yayımda rəzalət - 74 yaşlı ərini duşda aldatdı...
Timsahlara edilən masaj sosial mediada maraqla qarşılandı - MARAQLI...+ VİDEO
Smartfonların kameralarını bağlamaq zamanı gəldi - DİQQƏTLİ OLUN
Loading...
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Cəmiyyət
“Allah verdiyi ömürdü, yaşayıram, görək hara kimi gedib çıxacağıq...”
Siyasət
“Bu, onların şakəridir və biz onların bu cür yalanlarına öyrəşmişik...”
Gündəm
“Türkiyə təkbaşına da olsa, öz məqsədinə çatacaq: Buna kimsənin şübhəsi olmasın!"
Müsahibə
“Böyük qanlar tökülməməsi üçün daha təmkinli olmağa ehtiyac var...”
Cəmiyyət
“Aşıq Müsabiqəsinin keçirilməsi müəyyən səbəblərdən gecikir, amma...”
Həftənin ən çox oxunanları
Qadında intim münasibətin qaydasında olmadığını göstərən 8 ƏLAMƏT...
Aygün Kazımova məhbəsdə ölüm ayağında olan qardaşına baş çəkdi - FOTO
"Ölkədə bütün danaları kəssən, 10 şadlıq evinin tələbatını ancaq ödəyər, ancaq it və eşşək əti..."
Cinsi istəyinin qarşısını ala bilməyən qadınlar: Səbəbləri, əlamətləri, müalicəsi...
"Sən dediyin kimi "mama roza" olsaydım, ən birinci xalan qızı Könül Əzizi çıxardardım..."
Suraxanının yeni icra hakimiyyəti başçısından anoloqu olmayan kadr islahatı...
"Cəmiyyətin 30 faizi itinə də toy edir, 70 faizsə özünə toy edə bilmir, hər məmur sevgilisinə bir veriliş açıb"
"Səhərə kimi Kərimin kişi sevgilisinin yanından evə qayıtmasını gözləyirdim" - VİDEO
Tərtərin icra hakimiyyəti başçısının başı dərddə... - Barəsində video yayıldı + VİDEO
Narkotik satmaq istəyən Şəkiyə gəlsin: Rayon əhalisi də şokda, polis-prokurorluq da...
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247