Xəbər lenti
17/09/2019 [19:19]:
Ermənilər Dağlıq Qarabağ haqda ABŞ MKİ-dən sızdığı iddia olunan sənədlər yaydı... - FOTOLAR
17/09/2019 [18:54]:
"10 il boyunca mənə uşaqlarımın gözü önündə təcavüz etdi" - AĞLASIĞMAZ...
17/09/2019 [18:39]:
Bu da oldu: Hindistanda "qaz çıxarma" yarışması keçiriləcək...
17/09/2019 [18:32]:
MDTF tərəfindən "Yaxşılıq unudulmur" layihəsi ilə bağlı mükafatlandırma mərasimi keçirilib
17/09/2019 [18:23]:
"Dünyanın ən xoşbəxt kirpisi" fenomenə çevrildi - MARAQLI
17/09/2019 [18:22]:
“Qarabağ uğrunda intellektual, diplomatik və fiziki savaşa hazır olmalıyıq”
17/09/2019 [17:41]:
“ƏDƏBİYYAT QƏZETİ”NİN MÜZAKİRƏ SAATI” KİTAB OLDU
17/09/2019 [17:39]:
Universitet tələbələri sərxoş vəziyyətdə gülünc duruma düşdülər - FOTOLAR
17/09/2019 [17:35]:
Hərəkətdə olan avtomobilin üzərinə ildırım düşdü - QORXUNC... + VİDEO
17/09/2019 [17:29]:
"Ekologiya postu"na yeni rəis təyin olundu - Nazir əmr imzaladı...
17/09/2019 [17:17]:
54 saat dayanmadan üzərək rekord qırdı - MARAQLI
17/09/2019 [17:16]:
Bərpa olunan enerji mənbələrinin inkişaf istiqamətləri müzakirə olunub
17/09/2019 [17:09]:
Azərbaycan Polisinin “Bilik Günü”nə töhfəsi - FOTOLAR
17/09/2019 [17:07]:
Ədliyyə naziri Qəbələdə vətəndaşları qəbul edəcək
17/09/2019 [17:05]:
“Rəngarəng Türk Dünyası” rəsm müsabiqəsi elan olunur
17/09/2019 [17:00]:
FHN-in İdman-sağlamlıq Mərkəzində idmançılarla görüş keçirilib - FOTOLAR
17/09/2019 [16:57]:
“Azərsu” ASC Bakının yağış sularının yığılma təhlükəsi olan qəsəbələrində yeni layihələrin icrasına başlayıb
17/09/2019 [16:06]:
“Övladımız olmadığı üçün ikimizi də boşadılar...” - Əkiz bacıların acı taleyi...
17/09/2019 [15:45]:
UNICEF və BAMF rəhbərliyi Goranboyun icra hakimiyyəti başçısı ilə müzakirələr aparıb
17/09/2019 [15:43]:
Dövlət Komitəsində vətəndaşların növbəti qəbulu keçirilib
17/09/2019 [15:40]:
Arvadını 6 il əvvəl öldürüb, basdıran şəxs hakim qarşısına çıxarılıb
17/09/2019 [15:33]:
“Türk Hava Yolları” “2020-ci ilin beş ulduzlu qlobal hava yolları şirkəti” adına layiq görülüb
17/09/2019 [15:25]:
Türkiyənin şəhid ailələri və qaziləri Qənirə Paşayeva ilə görüşüb - FOTOLAR
17/09/2019 [15:20]:
“Sınıq Körpü” də film kimi olay- 1 MİLYON 700 MİN AVROLUQ DƏRMAN NECƏ SAXLANILDI?
17/09/2019 [15:15]:
Aygün Kazımova: ”Sami Yusufdan başqa kimsəni dinləməmişəm”
17/09/2019 [15:14]:
Sosial sığorta haqlarının yığımı sahəsində görülmüş işlər müzakirə edilib
17/09/2019 [14:41]:
Balıqçı 800 metr dərinlikdən “yadplanetli” tutdu - FOTO
17/09/2019 [14:37]:
“Dədə Süleyman”dan acı xəbər- Gözü tutuldu...
17/09/2019 [14:35]:
“Müdafiədən hücuma!..- Bunu Azərbaycan əvəzinə, həyasız düşmən deyir...-VİDEO
17/09/2019 [14:31]:
Ərdoğan Putin və Ruhanini əncirə qonaq etdi - FOTO
17/09/2019 [14:20]:
Məhkəmə Koçaryanla bağlı qərar verdi
17/09/2019 [14:19]:
Azərbaycanın yeddi klubu 800 manat cərimələndi
17/09/2019 [13:52]:
"Bu gün teatr və aktyor sənəti haqda bilən də, bilməyən də danışır, belə olmaz, ayıbdır"
17/09/2019 [13:47]:
“Qarabağ yalnız iqtidarın problemi deyil” – “Bu, bütün xalqın problemidir”
17/09/2019 [13:34]:
Bakıda qəbiristanlıqda bir nəfər intihara cəhd edib
17/09/2019 [13:31]:
İlham Əliyev gürcüstanlı naziri qəbul edib
17/09/2019 [13:17]:
18 sentyabrda gözlənilən hava şəraiti
17/09/2019 [13:15]:
Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyindən daha bir yeni addım...
17/09/2019 [13:06]:
Ölümlə nəticələnən qəza törədən sürücü həbs edildi
17/09/2019 [12:55]:
Azərbaycanın turizm potensialının tanıdılmasının növbəti ünvanı Pakistandır
17/09/2019 [12:49]:
Şəkidə attraksiondan yıxılan qızla bağlı cinayət işi başlanıb
17/09/2019 [12:46]:
Kulis.az şeir müsabiqəsi elan edir: ŞƏRTLƏR...
17/09/2019 [12:45]:
Hikmət Hacıyev: Ermənistan tərəfi provokativ addımlar atır
17/09/2019 [12:32]:
"Niyə təkcə “Kapital bank", başqa bankların bankomatları yoxdurmu..?"
17/09/2019 [12:17]:
Ucar sakinindən külli miqdarda narkotik götürüldü - FOTOLAR
17/09/2019 [12:14]:
UNEC-in bakalavr və magistr pilləsi üzrə ikili diplom proqramlarının sərgisi keçiriləcək
17/09/2019 [12:12]:
Təhsilin sosial tələbata çevrilməsi zəruri məsələdir
17/09/2019 [12:10]:
DİM dövlət orqanlarında vakant inzibati vəzifələrin tutulması üçün ümumi müsahibə elan etdi
17/09/2019 [12:05]:
DİM dövlət qulluğuna qəbul üçün müsabiqənin müsahibə mərhələsini elan etdi...
17/09/2019 [12:02]:
“Konsertimdə Nəsimiyə müraciət etdim, amma bu gün Afətlə Samini gündəmə gətirmək düzgün deyil...”
17/09/2019 [11:49]:
“Kəfənimi kipriyinlə tikərsən...”
17/09/2019 [11:32]:
Düşmən səfərbərlik elan edir: Bütün rezerv qüvvələr geri çağırılır, həm də təcili...
17/09/2019 [11:26]:
Azərbaycanlı modellər türk dizaynerinin dəfiləsinə qatılıblar - FOTOLAR
17/09/2019 [11:22]:
“Nəvələrimin toyunu görmək üçün Allahdan ömür istəyirəm...”
17/09/2019 [11:14]:
Türkiyənin Təkaltı dağından Ermənistana bayraq mesajı: "Vaxt gələcək, o ərazilər də..."
17/09/2019 [11:07]:
Keçmiş həyat yoldaşını öldürməyə cəhd etməkdə şübhli bilinən şəxs tutuldu
17/09/2019 [10:58]:
Nazirlikdən Balakəndə yayılan naməlum xəstəliklə bağlı - AÇIQLAMA
17/09/2019 [10:55]:
Azərbaycanda genişmiqyaslı təlimlərin ikinci günü - VİDEO
17/09/2019 [10:53]:
ADPU-ya yeni qəbul olunan magistrantlarla görüş keçirilib
17/09/2019 [10:53]:
“Ermənistanın bu günki hakim dairələrindən hər şey gözləmək olar..."
17/09/2019 [10:50]:
“Bütün dünya başını itirdiyi bir zamanda biz başımız uğrunda mübarizədən qalib çıxa bildik”
17/09/2019 [10:47]:
VK rəhbərliyi Türk-AV-ın baş assambleyasının 3-cü zirvə toplantısında iştirak edib
17/09/2019 [10:39]:
Bu yolda hərəkət qismən məhdudlaşdırılacaq
17/09/2019 [10:32]:
İsrail növbədənkənar seçkilərə gedir
17/09/2019 [10:28]:
Vüqar Bayramov: “Hökumət neftin qiymətini 50 dollar götürməliydi”
17/09/2019 [10:23]:
АDU bоş оlаn vəzifələri tutmаq üçün müsаbiqə еlаn еdib- SİYAHI
17/09/2019 [10:19]:
Rəsmi İrəvan təlaşda: “Rusiya bu dəfə əhali üçün də qazın qiymətini qaldıracaq?!.” 
17/09/2019 [10:10]:
“Hindistanla gərginlik yaşayan Pakistanın yanında olmağa borlcuyuq, çünki...”
17/09/2019 [09:38]:
Səudiyyənin neft zavodlarındakı partlayış birjaları da “alovlandırdı”
17/09/2019 [09:34]:
Hər gün yediyimiz bu qidalar xərçəngi yaradır - Araşdırma (Video)
17/09/2019 [09:32]:
“Google”un fəaliyyətində problem yaranıb
17/09/2019 [09:18]:
Gürcüstan Amerikanın tank daşıyan gəmisini ərazi sularına buraxmadı... 
17/09/2019 [09:02]:
Əli Kərimli-İlqar Məmmədov debatı - moderator kim olsun?
17/09/2019 [09:01]:
“Paşinyanın ətrafında elə bir tor qurulur ki...” - politoloq
17/09/2019 [08:59]:
Qabil Hüseynli: “Xarici təhlükələrin içərisində təkcə Azərbaycanda siyasi hakimiyyət məsələsi yox, həm də...”
17/09/2019 [08:57]:
Əliməmməd Nuriyev: "Siyasi məhbus "siyahı"sı bitməyəcək, çünki gəlir mənbəyidir"
17/09/2019 [08:54]:
Hacıqabulda evakuator “Kamaz”a çırpıldı, sərnişinin ayaqları kəsildi
17/09/2019 [08:52]:
“Taxt oyunları” 10 “Emmi” aldı – FOTO
17/09/2019 [08:39]:
Bu gün UEFA Çempionlar Liqasında qrup mərhələsinə start veriləcək - AFİŞA
17/09/2019 [08:38]:
Qəbələdə 37 km uzunluğa malik 2 avtomobil yolu yenidən qurulub
Bütün arxiv bir sırada
07/11/2017 [23:19] - Köşə - ( 3115 dəfə baxılıb)

Səudlarda “update”...

Vüqar Zifəroğlu

Əslində Səudiyyə Ərəbistanında baş verən prosesləri bir daxili “yenilənmə” kimi də qəbul etmək olar. Səudlar bu yenilənməyə getməyə məcbur idilər, bölgədə baş verənlər sadəcə fərqli çıxış yolu qoymurdu. Əslində dəyişikliyin əsası hələ iyun ayında qoyulmuşdu. Həmin zaman Səudiyyə Ərəbistanının kralı Salman bin Əbdül Əziz əl-Səud şahzadə Məhəmməd bin Naifi vəliəhdlikdən uzaqlaşdırıb. Şahzadə bin-Naifin yerinə kral Salman özünün 31 yaşlı oğlu Məhəmməd bin Salmanı təyin etdi. 

Diqqətli oxucularımız xatırlayırsa, elə o zaman da birmənalı şəkildə vurğulamışdıq ki, Vəliəhdin dəyişməsi Səudiyyə Ərəbistanının regionda baş verən proseslərə daha çevik və hətta sərt münasibət bəsləyəcəyinin göstəricisi kimi qiymətləndirilə bilər. 

Məhəmməd bin Salman İrana qarşı daha sərt mövqeyi ilə seçilən bir vəliəhddir. Qətər böhranının davam etdiyi və Səudiyyə Ərəbistanı ilə İranın münasibətlərinin daha kəskin şəkil aldığı bir vaxtda vəliəhdin dəyişməsi sıradan bir hadisə deyildi.Yəni bunu yalnız ailədaxili rəqabət kimi qiymətləndirmək olmazdı. Bu həm də İslam ummasının içində ciddi siyasi və ideoloji gücü və dayaqları olan bir ölkənin xarici siyasətinin dəyişəcəyi ilə bağlı məsələ idi. Bu ilk növbədə İrana münasibətdə özünü göstərəcəkdi. Belə də oldu. Bu barədə hələ qabaqda danışacağıq...

Lakin yeni və regionda itirilmiş mövqelərin qaytarılmasını hədəfləyən sərt xarici siyasət kursunun davamlı və əsaslı olmasını şərtləndirən ən vacib məqam, şübhəsiz ki, daxildə münbit mühitin təmin edilməsidir. Beləliklə də Məhəmməd bin Salmanın “korrupsiya ilə mübarizə kampaniyası” start götürmüş oldu. 10 şahzadə və 12 keçmiş nazir həbs edildi. Həbs edilənlər arasında istər hərbi dairələrdə nüfuzu (Milli Qvardiya naziri, şahzadə Mitəb ibn Abdullah və hərbi dəniz donanmasının komandanı, admiral Abdullah ibn Sultan ibn Muhəmməd əl-Sultan), istərsə də ciddi iqtisadi kapitalı olan (Vəlid bin Talal, Məhəmməd əl-Amudi, Saleh Kamil, Süleyman əl-Rajhi, Bəkr bin Ladi) şahzadələr də, əslində həm də taxta gedən mürəkkəb yolda rəqiblər də var. Hələ bu azmış kimi, vertolyot qəzasında ölən şahzadə (Mənsur bin Muqrin) də var, onu həbs etməyə gələn təhlükəsizlik qüvvələri ilə mühafizəçilər arasında çıxan qarşıdurma zamanı öldüyü bildirilən şahzadə (Əbdüləziz bin Fəhd) də. Və bütün bu olanların fonunda Amerikanın dövlət orqanları, xüsusilə də hərbi və kəşfiyyat strukturlarının hər zaman dəstəyini qazanmış olan məhşur “Vaşinqton Post”da vurğulanır ki, ibn Salman yeni ölkə yaratmaq niyyətindədir. 

Hazırda Səudların daxilində baş verənləri belə xarakterizə etmək olar: Səudiyyə Ərəbistanında ənənəvi idarəetmə sistemi tamamən sırada çıxarılır. Şahzadə ailədəki siyasi rəqiblərini sürətlə zərərsizləşdirərək, icraedici hakimiyyəti ələ keçirir və öz sistemini formalaşdırır. Şübhəsiz ki, bu zaman amerikalıların baş verən dəyişiklikləri dəstəkləməsi də ön plandadır. Tramp vəliəhdi övgü ilə təqdim edir. Amerikalılar qarmaqarışıq Yaxın Şərqə yeni siyasi lider və ölkə hazırlamaqdadırlar. Şahzadə Məhəmməd təqribən 20 gün əvvəl nüfuzlu “The Guardian”a müsahibəsində bildirir ki, Ərəbistan vaxtilə olduğu kimi mülayim, bütün dünyaya və dinlərə açıq olan İslama qayıdır. Əslində şahzadənin ölkənin “mülayim islama keçəcəyi” barədə çıxışı yeni imicin vacib elementidir. Təbii ki, bu imici möhkəmlətmək üçün icraatlar da var: Uzun illərdən sonra qadınlara seçkilərdə iştirak hüququ verilir, qadınların avtomobil sürməsinə icazə verilir və s. 


Şübhəsiz ki, daxildə gedən bu dəyişiklikər istər-istəməz öz xarici təsirlərini də göstərmiş olur. Diqqət edin: Səudların daxilində korrupsiya həbslərinə paralel olaraq İranın dəstəklədiyi Husilər Yəməndən Səudlara ballastik raket “yollayırlar”. Və bütün bunlar isə Livanın baş naziri Saad Hariri isə Səudiyyə Ərəbistanının paytaxtı Ər-Riyadda istefa verdiyini açıqlaması, İranın bölgədəki siyasətini və Livandakı "Hizbullah" hərəkatını ciddi tənqid etməsi, rəsmi Tehranı ərəb ölkələrinin daxili işlərinə qarışmaqda ittiham etməsi fonunda baş verir. Və ən maraqlısı bütün bunlardan sonra, livanlı eks-baş nazir, Qətər böhranından bu yana Yaxın Şərqin az qala “boz kardinalı” funksiyasını yerinə yetirməkdə olan Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə yola düşür. Bu həmin BƏƏ-dir ki, Qətər böhranında da bütün ipləri öz əlində cəmləşdirmişdi və Amerikanın ərəb dünyasında faktki olaraq ciddi strateji müttəfiqi hesab edilir. 

Əslində ilk baxışda “ərəb saçı” kimi qarışıq olan son ərəb hadisələri, regionda yeni siyasi dövrün başlanğıcının göstəriciləridir. Bölgədə mövqelərini gücləndirməyə müvəffəq olmuş İran və eləcə də son manevrləri ilə üstünlüklər əldə etmiş Türkiyəyə alternativ və eləcə də İslam sivilizasiyasında ənənəvi umma rəqabətində ərəb dünyası tərəfindən birmənalı dəstəklənməsi gözlənilən Səudlar yenilənmiş şəkildə meydana çıxmaqdadırlar. Bu həm “şiə inqilabı”nın ixracatçısı olan İrana qarşı ənənəvi sünni cameənin dəstəkləyəcəyi qüvvə olmalıdır. Onlar həm də neo-osmançılıq vurğusana üstünlük verən rəsmi Ankaraya qarşı neo-Xilafət ənənəsini ortaya qoyacaq peyğəmbər əmanətinin “qoruyucularıdır”. Təbii ki, Qərbə də yönəlik mesaj var: mülayim islam.

Bir sözlə müasir proqramçıların dili ilə desək, səudları “update” edirlər, ne deyirik, xeyirli olsun...

loading...
loading...
"10 il boyunca mənə uşaqlarımın gözü önündə təcavüz etdi" - AĞLASIĞMAZ...
Bu da oldu: Hindistanda "qaz çıxarma" yarışması keçiriləcək...
"Dünyanın ən xoşbəxt kirpisi" fenomenə çevrildi - MARAQLI
"Niyə təkcə “Kapital bank", başqa bankların bankomatları yoxdurmu..?"
Azərbaycanlı modellər türk dizaynerinin dəfiləsinə qatılıblar - FOTOLAR
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Gündəm
Ermənilər Dağlıq Qarabağ haqda ABŞ MKİ-dən sızdığı iddia olunan sənədlər yaydı... - FOTOLAR
Cəmiyyət
“Dədə Süleyman”dan acı xəbər- Gözü tutuldu...
Cəmiyyət
"Bu gün teatr və aktyor sənəti haqda bilən də, bilməyən də danışır, belə olmaz, ayıbdır"
Gündəm
Düşmən səfərbərlik elan edir: Bütün rezerv qüvvələr geri çağırılır, həm də təcili...
Cəmiyyət
“Nəvələrimin toyunu görmək üçün Allahdan ömür istəyirəm...”
Həftənin ən çox oxunanları
Fədayə Laçın həbsxanada BELƏ YAŞAYIR - "Peşman deyiləm, cəzamı..." -VİDEO
"Elşad Abdullayev, səninləyəm, hardasan, şərəfin, kişiliyin varsa, öz qadınına cavab ver"
Türkiyə Qarabağ savaşında Azərbaycana niyə kömək etmədi? - Türk generaldan ilginc etiraf...
Prezident İlham Əliyevin sinif yoldaşı dünyasını dəyişdi
"İnanmıram ki, müharibə başlasa, vaxtilə Dəmirəlin sərgilədiyi mövqeni Ərdoğan da təkrarlayar"
"İmam Hüseynin 3 mərasimi günündə etdiyi saymazyanalığa görə Putin üzr istəməlidir"
Əl-ələ tutan skletlərin kimliyi bəlli oldu - FOTO
Bu da Pərviz Bülbülənin özündən hündür qızı - FOTO
"Məlumat gəldi ki, Ayaz Mütəllibovun bir maşın silahı Corat qəbiristanlığında gizlədilib..."
İranda erməni olimpiadasına start verildi: Dağlıq Qarabağ komandası da iştirakçılar arasında...
Moderator.az-ın arxivi
Pulsuz hüquqi xidmət
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və digər işlər üçün əlaqə vasitələri:
Tel: 0502711225, Whatsapp: 0507440247