"Səhər oyanan kimi etməməli olduğunuz vərdişlər: ürək və beyin üçün gizli risklər" - Mütəxəssislər xəbərdarlıq edir

"Günün ilk dəqiqələri sağlamlıq üçün həlledicidir..."

Bir çox insan səhər oyanan kimi avtomatik olaraq telefona əl atır- xəbərləri yoxlayır, mesajlara baxır və ya sosial şəbəkələrə daxil olur. Bu isə zərərsiz vərdiş kimi görünsə də, əslində həm ürək, həm də ümumi sağlamlıq üçün ciddi risklər yarada bilər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "The Mirror" nəşri yazıb.

Səhərin "səssiz təhlükəsi" - telefon və streslə başlamaq

Kardioloqlar bildirir ki, günə bu cür "reaktiv" başlamaq simpatik sinir sistemini dərhal aktivləşdirir. Nəticədə orqanizmdə kortizol və digər stres hormonlarının səviyyəsi artır, qan təzyiqi yüksəlir və ürək döyüntüsü sürətlənir. Bu proses zamanla hipertoniya, damar iltihabı və daha ağır ürək-damar problemlərinə səbəb ola bilər.

Eyni zamanda, səhər saatları orqanizm üçün onsuz da həssas dövrdür. Bu vaxt təbii olaraq təzyiq və nəbz artır, stress hormonları yüksəlir. Məhz buna görə infarkt və insult halları daha çox səhərlər baş verir. Əgər bu həssas mərhələdə əlavə stres - məsələn, telefon, emosional gərginlik və ya kofein daxil olarsa, risk daha da artır.

Beyin və metabolizmə təsiri: görünməyən, amma real problemlər

Mütəxəssislər qeyd edir ki, səhər telefon istifadə etmək təkcə ürəyə deyil, həm də beyinə və metabolizmə təsir göstərir. Həkim-naturopat Ceyn Bourinqin sözlərinə görə, oyanan kimi telefona baxmaq dopamin səviyyəsini süni şəkildə artırır və sinir sistemini həddindən artıq stimullaşdırır.

Bu isə bir neçə problem - metabolizmin zəifləməsi, gün ərzində enerji çatışmazlığı, baş ağrıları, diqqət dağınıqlığı və əsəbilik yarada bilər. Telefon ekranından yayılan mavi işıq da əlavə risk yaradır. Bu işıq beyinə "artıq gün başlayıb" siqnalı verərək bioloji ritmləri poza bilər. Nəticədə orqanizmin təbii oyanma prosesi pozulur.

Psixoloq Cey Ray isə bu prosesi daha dərindən izah edir. Onun sözlərinə görə, oyanış zamanı beyin mərhələli şəkildə delta, teta və alfa dalğaları arasında keçid edir. Bu mərhələlər zehni sabitlik və fokus üçün vacibdir. Əgər insan bu prosesi telefona baxmaqla "kəsərsə", beyin informasiyanı düzgün emal edə bilmir və gün boyu diqqət problemi yaranır.

Sağlam səhər rutini: ürək və zehin üçün düzgün başlanğıc

Mütəxəssislər stresli səhər vərdişlərini daha sağlam alternativlərlə əvəz etməyi tövsiyə edir. Sadə dəyişikliklər belə ciddi fərq yarada bilər. Tövsiyə olunan səhər rutini: oyanan kimi bir stəkan su içmək (orqanizmi susuzluqdan çıxarmaq və qan dövranını yaxşılaşdırmaq üçün), yüngül fiziki aktivlik - gəzinti və ya dartınma hərəkətləri, nəfəs məşqləri və ya meditasiya ilə stresi azaltmaq, liflə zəngin səhər yeməyi (məsələn, yulaf, qoz və giləmeyvə), təmiz havada qısa gəzinti.

Bu cür sakit və balanslı başlanğıc həm ürək-damar sistemini qoruyur, həm də gün ərzində daha stabil enerji və diqqət təmin edir. Nəticə etibarilə, səhərin ilk saatı sadəcə günün başlanğıcı deyil - o, sağlamlığın istiqamətini müəyyən edən ən kritik mərhələlərdən biridir. Burada edilən kiçik səhvlər uzunmüddətli problemlərə çevrilə bilər, düzgün seçimlər isə əksinə, orqanizmi qoruyur.