“Türk dilində danışır, amma “türk” demirdik…”- Akif Nağıdan tariximizə fərqli baxış...
![“Türk dilində danışır, amma “türk” demirdik…”- Akif Nağıdan tariximizə fərqli baxış...](https://moderator.az/cphoto/670x420/2024/04/01/1711982348_qedim-azerbaycan-abide.jpg)
“…Alban tayfalarının türk mənşəli olması ilə bağlı heç bir şübhə qalmamalıdır. Türklüyünə şübhə edilməyən hun tayfalarının da içərisində alban adlı tayfa olmuşdur…”
Moderator.az aktuallığını nəzərə alaraq tarix üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Akif Nağının Azərbaycan tarixinə və onun öyrənilməsinə fərqli baxışlarıyla bağlı silsilə yazılarını oxucuların müzakirəsinə buraxır:
![](http://ssl.moderator.az/file/articles/2024/04/01/1711982369_akif-nai2.jpg)
(Əvvəli burada:)
Türk dilində danışır, amma “türk” demirdik… - XI mövzu
Azərbaycanın iqtisadiyyatı və mədəni-mənəvi dəyərləri (e.ə. IV-y.e. III əsrləri)
Azərbaycan iqtisadiyyatı bu dövrdə klassik struktura malik idi, sənətkarlıq, kənd təsərrüfatı və ticarət bölmələrindən, fəaliyyət sahələrindən ibarət idi. İqtisadiyyatın müxtəlif sahələri Azərbaycanın hər iki hissəsində, həm Adərbayqan (Atropatena), həm də Arran (Albaniya) dövlətlərində uğurla inkişaf edir, müəyyən fərqləri nəzərə almaqla, təxminən eyni xüsusiyyətləri əks etdirir, oxşar vəzifələri yerinə yetirir və qarşılıqlı əlaqələri təmin edirdilər. İqtisadi və siyasi proseslər bir-birini tamamlayır, şərtləndirir və bir-birinin inkişafına, təkmilləşməsinə şərait yaradırdı.
İki Azərbaycan dövlətinin qarşılıqlı əlaqələri bütün sahələri əhatə edirdi. Onların Araz çayı boyunca keçən sərhədləri çox vaxt şərti xarakter daşıyırdı. Müasir Naxçıvan və Zəngəzur ərazilərini əhatə edən Sisakan və ya Sünik vilayəti, həmçinin Kürlə Arazın qovuşduğu əraziləri əhatə edən Balasakan vilayəti müxtəlif dövrlərdə gah Arranın (Albaniyanın), gah da Adərbayqanın tərkibinə daxil olmuşdur [6, s.124]. Bu vəziyyət təxminən II əsrə qədər davam etmiş, III əsrdən isə həmin ərazilər birdəfəlik Arranın (Albaniyanın) tərkibinə daxil edilmişdir. Bu hal həm də bəzi tayfaların, məsələn, kaspi, albanların hər iki dövlətin ərazilərində yaşamaları ilə bağlı idi [8].
![](http://ssl.moderator.az/file/articles/2024/04/01/1711982243_arxeoloji-qazintilar.jpg)
Əldə olan materiallar göstərir ki, Adərbayqanda kənd təsərrüfatı, sənətkarlıq, ticarət, şəhər həyatı yüksək səviyyədə inkişaf edib, özünəməxsus mədəniyyət, yerli dil və yazı mövcud olub. Mənbələrdə daha çox məbəd torpaq sahibliyinin inkişaf etdiyi göstərilir. Əhali əkinçilik, maldarlıqla məşğul olurdu, üzümçülük geniş yayılmışdı. Heyvandarlıq, xüsusilə atçılıq inkişaf etmişdi. Burada dünyada tanınan “Nisa” cinsli atlar yetişdirilirdi. Adərbayqanın müəyyən yerlərində neft də çıxarılır, xarici ölkələrə ixrac olunurdu. Qərb ölkələri onu “Midiya yağı” adlandırırdılar. Qazaka, Fraaspa, Fanaspa kimi şəhərlər sənətkarlıq və ticarət mərkəzləri idi. Hindistan, Çindən başlayaraq ticarət yolu Adərbayqan, Arran (Albaniya) ölkələrindən keçərək Aralıq dənizinə çıxırdı [2, s.20-21].
Arranın (Albaniyanın) çox bərəkətli torpağı var idi, ildə iki və ya üç dəfə məhsul götürmək mümkün idi. Burada su dəyirmanlarından geniş istifadə olunurdu. Şəhərlərdə sənətkarlıq emalatxanaları fəaliyyət göstərirdi. Ən məşhur sənətkarlıq sahələrindən biri metalişləmə idi. Bu sahənin sənətkarları silah, əmək alətləri, məişət əşyaları, bəzək məmulatları düzəldirdilər. Dulusçuluq, şüşə istehsalı, toxuculuq da geniş yayılmışdı [2, s.24-26].
Arran (Alban) və Adərbayqan mədəniyyətinin nadir nümunələri də yaradılırdı. Alban daş heykəlləri xüsusi yer tutur. Ağdam, Bərdə, Tərtər, Ağdərə bölgələrində daşdan yonulmuş 19 insan heykəli, bütlər aşkar edilib [10, s.100-104]. Bu nadir abidələr Azərbaycanın qədim tarixinə işıq salır, həmçinin Mərkəzi Asiyadakı türk abidələri ilə eyniyyət təşkil etməklə türk dünyasının tarixinə dair əlavə sübutlar verir [9, s.85-86].
Qarabağ heykəlləri hörüklü saça malik kişi təsvirlərindən ibarətdir. Qədim Azərbaycan tayfalarından lullubilərin bu cür hörük saxladıqları məlumdur. Saklar (Skiflər), xəzərlər də “hörüklü saç” saxlayırdılar [4, XII fəsil]. Qarabağın Canyataq bölgəsində tapılmış “hörüklü heykəl”lərdən biri vaxtilə Bakıya gətirilmiş və hazırda Qız qalası yaxınlığında açıq havada saxlanılır. Bu heykəllər Azərbaycan xalqının qədim dövrlərdə yüksək mədəniyyətə sahib olduğunu göstərir. Dünyada analoqu olmayan bu abidələrin yaranma tarixi, mahiyyəti, nə məqsədlə yaradıldığına dair geniş tədqiqatların aparılmasına ehtiyac var. Dünya alimləri hələ də bu möhtəşəm abidələrin tədqiq olunmasının yollarını tapa bilmir.
Adərbayqanda da mədəniyyətin müxtəlif sahələri, o cümlədən, şəhərsalma, qala tikililəri, heyvan şəkilli dulusçuluq məmulatları, saxsı qablar üzərində həndəsi fiqur, çiçək rəsmləri, naxışların salınması inkişaf etmişdi. Bu nailiyyətlər burada keramika, saxsı qablar məktəbinin yaradılmasına gətirib çıxarmışdı. Bu incəsənət məktəbi e.ə. III- y.e. II əsrlərini əhatə edirdi [2, s.23-24].
Azərbaycan ərazisi dini etiqad baxımından müxtəlifliyi ilə seçilmişdir. Adərbayqanda bütpərəstlikdən sonra zərdüştlük geniş yayılmışdı. Adərbayqan zərdüştlüyün mərkəzi idi [7]. Burada dinin baş məbədi Adur-Quşnaps yerləşirdi. E.ə. V-IV əsrlərdən başlayaraq islama qədərki dövrdə burada zərdüştlük, atəşpərəstlik, demək olar ki, yeganə din olub. Yeni eranın əvvəllərindən etibarən burada xristian dininin təbliğinə cəhd edilib, amma ciddi nəticəsi olmayıb.
Arranda (Albaniyada) yeni eranın I əsrinə qədər müxtəlif səma cisimlərinə, bir az da oda sitayiş olmuşdur. Yuxarıda qeyd etdiyimiz kişi heykəllərinin də dini ayinlər üçün istifadə olunduğu bildirilir [12]. Burada xristianlıq yeni eranın 54-57-ci illərində apostol (həvari) Müqəddəs Yeliseyin missionerlik fəaliyyəti ilə başlanmışdır [13]. Ona görə də alban kilsələri apostol kilsələri adlandırılır. Müqəddəs Yeliseyin yaratdığı dini icmalar uzun müddət fəaliyyət göstərmiş, xristian dininin təbliği ilə məşğul olmuşlar. M.Yelisey I əsrdə Şəki rayonunun Kiş kəndində Qafqazda ilk kilsənin əsasını qoyub. O, I əsrin 70-ci illərində Şəkidə öldürülüb, şagirdləri onun işini davam etdirib [4, XLVIII fəsil].
![](http://ssl.moderator.az/file/articles/2024/04/01/1711982227_alban-kilse.jpg)
Bu dövrdə ortaq dilimizin inkişafı ilə bağlı da keyfiyyət dəyişiklikləri baş verdi. Ümumiyyətlə, dil daha çox canlı orqanizmə bənzəyir, daim dəyişir, yenilənir, zənginləşir. Ona görə də tariximizin bütün mərhələlərində ümumi danışıq dilinin vəziyyəti diqqətdə saxlanılmalıdır. Məlumdur ki, e.ə. I minilliyin birinci yarısında, klassik dövlətçiliyimizin yarandığı, hakimiyyətdə Manna, Maday, Sak (Skif) sülalələrinin bir-birini əvəz etdiyi dövrdə ümumi ünsiyyət vasitəsi kimi türk dilində danışan Azərbaycan xalqı formalaşmışdı. Baxdığımız dövrdə xalqın və dilin təkmilləşməsi prosesi davam edib.
Azərbaycanın Araz çayından cənuba doğru əraziləri ilə bağlı Adərbayqan (Atropatena) və yaxud azəri, daha çox isə maday (Midiya) dili ifadəsi işlədilir. Çox vaxt bu deyilən dilləri fars dili ilə bağlamağa çalışırlar. Lakin bu iddianı əsaslandırmaq üçün heç bir fakt, ciddi sübut yoxdur. Qədim dövrlərdən bu ərazidə lullubi, kuti, turukki, su, kas, manna, maday, sak (skif), hun, kaspi, maq, kadusi və digər tayfalar yaşayırdı. Bunların hamısı türk tayfaları idi, onların farslara heç bir aidiyyatı yox idi [5, s.388]. Əksinə, madayların nümunəsində gördük ki, onların farslara düşmən və nifrət mövqeyi olmuşdur. Bəzi müəlliflər e.ə. I minillikdə “azəri dili” ifadəsinin işlədildiyini qeyd edir. Daha çox isə “maday dili” ifadəsi işlədilir. Madaylar isə türkdilli tayfalar idi. Türk dilinin mövqeyinin güclənməsi ilə bağlı e.ə. II əsrdə regionda Parfiya amilinin meydana gəlməsi də nəzərə alınmalıdır. Yeni eranın I əsrində yaşamış romalı müəllif Pompey Troq qeyd edir ki, parflar skif əsilli idilər, onların dili skiflərlə madayların (mətndə midiyalıların.- A.N.) dilləri arasında “orta mövqe tutur, hər ikisinin qarışığından ibarət idi” [11]. Aydındır ki, iki müxtəlif dildən başqa birinin yaranması mümkün deyil. Söhbət bir dilin iki ləhcəsindən gedə bilərdi. Parflar türk dilinin maday və sak (skif) ləhcələrinin sintezindən ibarət olan dildə, türk dilində danışırdılar. Onların regionda hakim mövqe tutmaları türk dilinin də mövqeyini gücləndirdi. Deyilənləri belə yekunlaşdırmaq olar ki, e.ə. I minilliyin birinci yarısından etibarən Araz çayından cənuba doğru ərazilərimizdə Adərbayqan (Azərbaycan), qısa desək, azəri dili işlədilmişdir. Azəri dili türk dilinin ilkin formalarından idi [1, s.226]. Həmin dövrdə xalqımız türk dilində danışırdı, amma “türk” ifadəsi hələki işlədilmirdi. Azəri adlı tayfanın olması, onların fars mənşəli “azəri dilində” danışmaları ilə bağlı iddiaların heç bir əsası yoxdur, qərəzli tarixçilərin uydurmasından başqa bir şey deyildir. Azəri adlı, ümumiyyətlə, tayfa heç vaxt mövcud olmayıb [5, s.557].
Araz çayından şimala doğru ərazilərimizdə də eyni proseslər baş verirdi. Yerli türk tayfaları güclənir, yeni türk tayfaları davamlı şəkildə ölkəyə gəlir, yerlilərlə qaynayıb-qarışırdılar. Burada türk dilinin başqa bir ləhcəsi- arran dili inkişaf edirdi. Ərəb müəllifləri bu dillə bağlı Arran dili, M. Kalankatlı, suriyalı müəllif Zaxari Ritor və digərləri isə həm Arran, həm də Alban dili ifadəsini işlədirdi. Z. Ritor həm də “Arran (Albaniya) diyarı” ifadəsindən istifadə edirdi [1, s.217-220].
Burada albanlarla yanaşı aran, qarqar, quqar, uti, kaspi, kəngər, sak, massaget, tərtər, sovde, hun, savar, macar və digər türkmənşəli, eyni zamanda udin, leq, ciqb kimi qafqazdilli, maskut, gel kimi irandilli tayfalar yaşayırdı [8, s.142-189]. Əhalinin əksəriyyətini uzaq keçmişdən burada məskunlaşmış albanlar, qarqarlar, utilər və yeni eranın əvvəllərində ölkəyə gələn qıpçaqlar, oğuzlar, hunlar təşkil edirdi [5, s.352].
Üç məsələyə diqqəti cəlb etmək istəyirik. Birincisi, alban tayfalarının türk mənşəli olması ilə bağlı heç bir şübhə qalmamalıdır. Türklüyünə şübhə edilməyən hun tayfalarının da içərisində alban adlı tayfa olmuşdur [3, s.194]. Azərbaycanın şimallı-cənublu ərazilərinin çox yerində bu gün də alban adında toponimlər qalır. İkincisi, qafqazdilli udinlərlə türkdilli utiləri qarışdırmaq, yanlış fikirlər irəli sürmək olmaz. Onların arasında heç bir əlaqə yoxdur [1, s.149]. Utilər və onların bir qolu olan utiqurlar hun-türk tayfa ittifaqına daxil idilər [5, s.342]. Üçüncüsü, mənbələrə görə Alban hökmdarı Aran Sisakan (sünik), sisakların nəslindən idi. Deməli, Sisakan (Zangəzur, Sünik) əhalisi də Aranın öz tayfasından- aranlılardan (albanlardan) ibarət olmuşdur [5, s.350].
Beləliklə, e.ə. IV- y.e. III əsrləri arasında Azərbaycan iqtisadiyyatı uğurla inkişaf edir, meydana gəlmiş iki dövlətimiz əlaqəli şəkildə fəaliyyət göstərir, vahid ərazi, bir dövlət, ümumi Azərbaycan türk dili, birgə mədəni-mənəvi dəyərlərin formalaşmasına doğru gedir, əvvəlki dövrlərdə əldə olunmuş nəticələri möhkəmləndirirdi…
Ədəbiyyat:
1. Azərbaycan tarixi, I cild (Z. Bünyadov və Y. Yusifovun redaktəsi ilə). Ali məktəblər üçün dərslik. Bakı, Azərbaycan Dövlət Nəşriyyatı, 1994.
2. Azərbaycan tarixi (ən qədim zamanlardan- XXI əsrin ilk onilliklərinədək). Ali məktəblər üçün dərslik. Bakı, “Bakı Universiteti”, 2014.
3. Qeybullayev Q.A. Azərbaycan türklərinin təşəkkülü tarixindən. Bakı, Azərbaycan Dövlət Nəşriyyatı, 1994.
4. Kalankatlı M. Albaniya tarixi, II kitab, XII fəsil. Bakı, “Avrasiya Press”, 2006.5. Kalankatlı M. Albaniya tarixi, II kitab, 48 fəsil. Bakı, “Avrasiya Press”, 2006.
5. Kazımov Q. Azərbaycan dilinin tarixi (ən qədim dövrlərdən XIII əsrə qədər). Bakı, “Təhsil”, 2003.
6. Məmmədova F. Qafqaz Albaniyasının siyasi tarixi və tarixi coğrafiyası. Bakı, “Elm”, 1986.
7. Бартольд В.В. Сочинения. Москва, изд.-тво «Восточная литература», 1963, т.II, часть 1.
8. Гейбуллаев Г.А. К этногенезу азербайджанцев, т.1. Баку, «Элм», 1991.
9. Кубарев В.Д. Древние изваяния Алтая (Оленные камни). Новосибирск, «наука», 1979.
10. Халилов М. Антропоморные каменные изваяния Карабаха.- журнал «Азербайджанская археология», № 1-4, 2004.
11. Трог П. «История Филиппа», 41-я кн. Санкт-Петербург, изд-во Санкт-Петербургского Университета, 2005, гл. 1- symposium.ru/ru/node/79.
12. Юсифов Ю.Б., Бабаев И.А. Кавказская Албания в эллинистическую эпоху. В кн.: Причерноморье в эпоху эллинизма// Мат-лы III Всесоюзн. симпозиума по древней истории Причерноморья. Тбилиси, 1985.
13. Ямпольский З.И. О приосхождении храмовой собственности древнего мира. BDU, 1959, № 4.
![Baş nazir Əli Əsədov seçici hüququndan istifadə edib](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725172330_8adca6d5-3e57-3eb5-9c3d-d98a655d5b3a_850.jpg)
10:31, Bu gün
Baş nazir Əli Əsədov seçici hüququndan istifadə edib
![Kəlbəcərdə avtomobil aşıb, ölən var](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725171970_401b3cfc-85c5-3455-b046-3061f12cb758_850.jpg)
10:25, Bu gün
Kəlbəcərdə avtomobil aşıb, ölən var
![“Google”dan kiberhücumlarla bağlı XƏBƏRDARLIQ: “Milyonlarla insan...](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725171821_1725103966_haker-2.jpg)
10:21, Bu gün
“Google”dan kiberhücumlarla bağlı XƏBƏRDARLIQ: “Milyonlarla insan..."
![“Manatlıq”lar yığışdırıldı, yeni problemlər yarandı (VİDEO)](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725171280_99c0216e7f0cce68536f02387d94f0aes-jpg.jpg)
10:11, Bu gün
“Manatlıq”lar yığışdırıldı, yeni problemlər yarandı (VİDEO)
![Hikmət Hacıyev bu məntəqədə səs verdi - FOTO](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725170608_455115826_1196227438155422_7339496116376670095_n_1725169551-full.jpg)
10:01, Bu gün
Hikmət Hacıyev bu məntəqədə səs verdi - FOTO
![Prezident İlham Əliyev, birinci xanım Mehriban Əliyeva və qızları Leyla Əliyeva səs veriblər](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725170255_409bcfa8-01fe-39b3-b0dd-e1454def929c_850.jpg)
09:55, Bu gün
Prezident İlham Əliyev, birinci xanım Mehriban Əliyeva və qızları Leyla Əliyeva səs veriblər
![Paris-2024: Azərbaycan medal sıralamasında 24-cü pilləyə yüksəlib](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725169662_7190a0ec-2b5c-38a5-aadc-a92dbe408fd4_850-1.webp)
09:49, Bu gün
Paris-2024: Azərbaycan medal sıralamasında 24-cü pilləyə yüksəlib
![Modern.az 15 yaşında...](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725169415_whatsapp-image-2024-09-01-at-09.41.50.jpeg)
09:42, Bu gün
Modern.az 15 yaşında...
![Satılmır, amma ucuzlaşmır da - Mənzil bazarında nə baş verir?](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725168652_1724851263_5368753521828162038.jpg)
09:35, Bu gün
Satılmır, amma ucuzlaşmır da - Mənzil bazarında nə baş verir?
![Şuşada seçicilər səsvermədə fəal iştirak edirlər](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725168519_dd630c0f-fef7-38e5-8e91-2b11681e06ec.jpg)
09:29, Bu gün
Şuşada seçicilər səsvermədə fəal iştirak edirlər
![Yeni tikilən binalarda daxili kreditin müddəti niyə azdır? – Açıqlama (Video)](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725167837_1725166086_yenibina.jpg)
09:25, Bu gün
Yeni tikilən binalarda daxili kreditin müddəti niyə azdır? – Açıqlama (Video)
![Zabuxda seçicilər səsvermə hüququndan istifadə edirlər](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725168203_1720528584_lacin_rayonu_sus_kendi_berpa_islerinden_sonra.jpg)
09:20, Bu gün
Zabuxda seçicilər səsvermə hüququndan istifadə edirlər
![Premyer Liqa:](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725167572_qarabag_16142697021.jpg)
09:10, Bu gün
Premyer Liqa: "Qarabağ" "Zirə"nin qonağı olacaq
![Ömürlük azadlıqdan məhrum edilmiş şəxslər səsvermə hüququndan istifadə edirlər](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725167063_3dac93d4-f25c-39d1-a801-8b9b599787a6_850.jpg)
09:02, Bu gün
Ömürlük azadlıqdan məhrum edilmiş şəxslər səsvermə hüququndan istifadə edirlər
![Stalin SSRİ-də korrupsiyanı necə aradan qaldırdı?- FAKTLAR](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725166724_stalin.jpg)
08:53, Bu gün
Stalin SSRİ-də korrupsiyanı necə aradan qaldırdı?- FAKTLAR
![Azərbaycanda ƏN YÜKSƏK ödənişli ixtisaslar](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725166198_img_5660-750x450.png)
08:48, Bu gün
Azərbaycanda ƏN YÜKSƏK ödənişli ixtisaslar
08:41, Bu gün
Məzahir Pənahov: Heç kim seçicilərin hüquqlarına zidd hansısa addım ata bilməz
![Rusların hesab etdiyimiz soy adları YƏHUDİLƏRİN İMİŞ -](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725165660_1.jpg)
08:30, Bu gün
Rusların hesab etdiyimiz soy adları YƏHUDİLƏRİN İMİŞ -"Ov" -"Yev"
08:26, Bu gün
Naxçıvanda Milli Məclisə və MR Ali Məclisinə seçkilərdə səsvermə başlayıb
![2500-ə yaxın məntəqədə exit-poll keçirilir](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725164554_b4c406bb-7e30-40ef-8f5a-dff23244b1f2_850.jpg)
08:23, Bu gün
2500-ə yaxın məntəqədə exit-poll keçirilir
![Məzahir Pənahov: Maksimum 20 gün ərzində...](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725164431_mezahir-penahov.jpg)
08:18, Bu gün
Məzahir Pənahov: Maksimum 20 gün ərzində...
![Ombudsman səsvermə hüququndan istifadə edib](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725163662_ombudsman-foto.jpeg)
08:09, Bu gün
Ombudsman səsvermə hüququndan istifadə edib
![Azərbaycan Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərlə əlaqədar səsvermə başlayıb](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725163548_secki_2024.jpg)
08:02, Bu gün
Azərbaycan Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərlə əlaqədar səsvermə başlayıb
![Sürücülər üçün payız MƏSLƏHƏTLƏRİ- Duman, yağış...](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725163263_20201103134346967385.webp)
07:52, Bu gün
Sürücülər üçün payız MƏSLƏHƏTLƏRİ- Duman, yağış...
07:46, Bu gün
KİV: İsrail 2023-cü ilin oktyabrından bəri İordan çayının qərb sahilində 600-dən çox terrorçunu məhv edib
![MSK: Parlament seçkilərinin başlaması ilə əlaqədar seçki məntəqələri hazır vəziyyətə gətirilir](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725161886_2b027c32-5cef-31c8-bd12-762ea3b11e83_850.jpg)
07:36, Bu gün
MSK: Parlament seçkilərinin başlaması ilə əlaqədar seçki məntəqələri hazır vəziyyətə gətirilir
![Bakının bu ərazilərində yaşayanlara BƏD XƏBƏR - Sentyabrın 3-ü saat 06:00-dan...](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725160889_1470149.jpg)
07:19, Bu gün
Bakının bu ərazilərində yaşayanlara BƏD XƏBƏR - Sentyabrın 3-ü saat 06:00-dan...
![Əhaliyə XƏBƏRDARLIQ: Evlər bu tarixdən kəskin bahalaşacaq - VİDEO](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725160137_2024_08_31_22_05_16gybrtimqasfcrxxuqr0u_file_1725134581-full.jpg)
07:06, Bu gün
Əhaliyə XƏBƏRDARLIQ: Evlər bu tarixdən kəskin bahalaşacaq - VİDEO
![İsrail hərbçiləri Qəzza zolağında bir neçə girovun cəsədini aşkarlayıb](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725146288_66d394e5aa8cf66d394e5aa8d0172514224566d394e5aa8cd66d394e5aa8ce.jpg)
03:16, Bu gün
İsrail hərbçiləri Qəzza zolağında bir neçə girovun cəsədini aşkarlayıb
![Kamçatkada itmiş Mi-8 helikopterinin axtarışlarına 40-dan çox xilasedici cəlb edilib](https://moderator.az/photo/213x120/2024/09/01/1725146174_66d396d4c696d66d396d4c696e172514274066d396d4c696b66d396d4c696c.png)
03:15, Bu gün
Kamçatkada itmiş Mi-8 helikopterinin axtarışlarına 40-dan çox xilasedici cəlb edilib
10:31, Bu gün
Baş nazir Əli Əsədov seçici hüququndan istifadə edib
10:25, Bu gün
Kəlbəcərdə avtomobil aşıb, ölən var
10:21, Bu gün
“Google”dan kiberhücumlarla bağlı XƏBƏRDARLIQ: “Milyonlarla insan..."
10:11, Bu gün
“Manatlıq”lar yığışdırıldı, yeni problemlər yarandı (VİDEO)
10:01, Bu gün
Hikmət Hacıyev bu məntəqədə səs verdi - FOTO
09:55, Bu gün
Prezident İlham Əliyev, birinci xanım Mehriban Əliyeva və qızları Leyla Əliyeva səs veriblər
09:49, Bu gün
Paris-2024: Azərbaycan medal sıralamasında 24-cü pilləyə yüksəlib
09:42, Bu gün
Modern.az 15 yaşında...
09:35, Bu gün
Satılmır, amma ucuzlaşmır da - Mənzil bazarında nə baş verir?
09:29, Bu gün
Şuşada seçicilər səsvermədə fəal iştirak edirlər
09:25, Bu gün
Yeni tikilən binalarda daxili kreditin müddəti niyə azdır? – Açıqlama (Video)
09:20, Bu gün
Zabuxda seçicilər səsvermə hüququndan istifadə edirlər
09:10, Bu gün
Premyer Liqa: "Qarabağ" "Zirə"nin qonağı olacaq
09:02, Bu gün
Ömürlük azadlıqdan məhrum edilmiş şəxslər səsvermə hüququndan istifadə edirlər
08:53, Bu gün
Stalin SSRİ-də korrupsiyanı necə aradan qaldırdı?- FAKTLAR
08:48, Bu gün
Azərbaycanda ƏN YÜKSƏK ödənişli ixtisaslar
08:41, Bu gün
Məzahir Pənahov: Heç kim seçicilərin hüquqlarına zidd hansısa addım ata bilməz
08:30, Bu gün
Rusların hesab etdiyimiz soy adları YƏHUDİLƏRİN İMİŞ -"Ov" -"Yev"
08:26, Bu gün
Naxçıvanda Milli Məclisə və MR Ali Məclisinə seçkilərdə səsvermə başlayıb
08:23, Bu gün
2500-ə yaxın məntəqədə exit-poll keçirilir
08:18, Bu gün
Məzahir Pənahov: Maksimum 20 gün ərzində...
08:09, Bu gün
Ombudsman səsvermə hüququndan istifadə edib
08:02, Bu gün
Azərbaycan Milli Məclisinə növbədənkənar seçkilərlə əlaqədar səsvermə başlayıb
07:52, Bu gün
Sürücülər üçün payız MƏSLƏHƏTLƏRİ- Duman, yağış...
07:46, Bu gün
KİV: İsrail 2023-cü ilin oktyabrından bəri İordan çayının qərb sahilində 600-dən çox terrorçunu məhv edib
07:36, Bu gün
MSK: Parlament seçkilərinin başlaması ilə əlaqədar seçki məntəqələri hazır vəziyyətə gətirilir
07:19, Bu gün
Bakının bu ərazilərində yaşayanlara BƏD XƏBƏR - Sentyabrın 3-ü saat 06:00-dan...
07:06, Bu gün
Əhaliyə XƏBƏRDARLIQ: Evlər bu tarixdən kəskin bahalaşacaq - VİDEO
03:16, Bu gün
İsrail hərbçiləri Qəzza zolağında bir neçə girovun cəsədini aşkarlayıb
03:15, Bu gün
Kamçatkada itmiş Mi-8 helikopterinin axtarışlarına 40-dan çox xilasedici cəlb edilib
01:53, Bu gün
“Babam istəmirdi ki, onları bu sənətdə görsün, kim babamın mahnılarını oxuyursa...” - Mirzə Babayevin nəvəsindən AÇIQLAMALAR-ÖZƏL+FOTO
01:12, Bu gün
Ukrayna Rusiyanın BU ƏRAZİLƏRİNİ vurmaq istəyir - Siyahı ABŞ-a təqdim edildi
01:11, Bu gün
Lavrovdan SENSASİON AÇIQLAMA - "İran və İsrail arasında böyük müharibə..."
01:04, Bu gün
“Atam onunla qanuni, anamla isə qeyri-qanuni nikahda yaşayırdı” - Əliağa Vahid Leyla Bədirbəylini həqiqətənmi sevib, ona erotik şeirlər yazıb?-ÖZƏL+FOTO
00:02, Bu gün
Bu gün Azərbaycanda parlament seçkiləri keçiriləcək
31 Aug 2024 | 23:49
Amerikalı reper Fatman Skoop səhnədə huşunu itirərək dünyasını dəyişib
31 Aug 2024 | 23:15
Yol hərəkəti qaydalarının pozulması ilə bağlı cinayət və inzibati xəta işləri üzrə nələri bilməliyik?
31 Aug 2024 | 23:05
Sentyabrda şanslı olacaq BÜRCLƏR: Ay tutulması və...
31 Aug 2024 | 22:58
Sərhəddə miqrantlara atəş açacağıq - Polşa
31 Aug 2024 | 22:56
"Sea Breeze" yaxınlığında yol ÇÖKDÜ - Xeyli sayda zərər çəkənlər var
31 Aug 2024 | 22:50
Ət dondurulduqdan sonra faydalı xüsusiyyətlərini itirir?
31 Aug 2024 | 22:43
Nikoldan tarixi etiraf: Göyçə, Zəngəzur, Dərələyəz...
31 Aug 2024 | 22:35
Vəfa Nağı seçki məntəqəsində dava saldı: Sədr insult keçirdi
31 Aug 2024 | 22:26
Xoruz davaya səbəb oldu: 3 nəfər bıçaqlandı
31 Aug 2024 | 22:18
Naxçıvanın ən yaşlı seçicisinin kimliyi məlum olub - FOTO
31 Aug 2024 | 22:10
Messencerdə bu funksiya ÇÖKDÜ - "Telegram" rəsmiləri SUSURLAR
31 Aug 2024 | 22:02
Aygün Kazımova “Dalğafest”i bağladı
31 Aug 2024 | 21:54
Duz xərçəngin dərmanı ola bilər
31 Aug 2024 | 21:46
Azərbaycanda müəllim özünü internet xəttinin dirəyindən asdı
31 Aug 2024 | 21:40
İran prezidenti bu axşam ilk dəfə xalqa müraciət edəcək
31 Aug 2024 | 21:40
İki günlük körpənin xəstəxanada naməlum ölümü
31 Aug 2024 | 21:32
“Seyran” illər sonra! - İlk fotolar
31 Aug 2024 | 21:24
Durovun saxlanılması hücumun bir hissəsidir - Filippot
31 Aug 2024 | 21:16
Çin təkərləri üzərində Ermənistan hərbi avtomobili... - FOTO
31 Aug 2024 | 21:08
Düyüdə olan bakteriya kişinin cinsi orqanını "ZƏHƏRLƏDİ"
31 Aug 2024 | 21:04
Alimlərdən yeni İDDİA- Ayağımızın ölçüsü BUNUN GÖSTƏRİCİSİ İMİŞ
31 Aug 2024 | 21:00
Şahzadə 3 gün toy etdi
31 Aug 2024 | 20:55
"Baharın on yeddi anı"-almanların REAKSİYASI
31 Aug 2024 | 20:52
Zelenskinin “sülh planı” ilə bağlı sözlərindən sonra Lavrovdan SƏRT XƏBƏRDARLIQ
31 Aug 2024 | 20:42
Qlükoza və xolesterin səviyyəsini aşağı salan məhsul
31 Aug 2024 | 20:34
Rusiyaya zərbə endirilməsini dəstəkləyirik, lakin...
31 Aug 2024 | 20:28
Milli, etnik və dini düşmənçiliyin salınmasına hesablanmış anti-Azərbaycan dəstə...- FOTO
31 Aug 2024 | 20:26
Paris-2024: paraüzgüçümüz gümüş medal qazandı
31 Aug 2024 | 20:18
700 bal toplayan, yoxsa olimpiya çempionu? - Elə cavab verdi ki...
31 Aug 2024 | 20:10
Zeytun yağı nə vaxt zərərlidir?
31 Aug 2024 | 20:02
“Qərbli həmkarlarımızın mükəmməl beyinləri var”
31 Aug 2024 | 19:54
"Neftçi" növbəti dəfə qalib gələ bilmədi
31 Aug 2024 | 19:48
“Azərbaycan Atabəyləri”ndə kim hansı obrazı canlandıracaq? - FOTOLAR
31 Aug 2024 | 19:40
Avtobusda qeyri-etik hərəkətlər edən şəxs həbs edildi - FOTO
31 Aug 2024 | 19:32
2 minlik noxud oğurlandı: saxlanılan var
31 Aug 2024 | 19:24
Rəsmi Bakı: Ermənistanın Azərbaycana qarşı gizli gündəmi mövcuddur
31 Aug 2024 | 19:16
"Mənim "evimin Allahı" həyat yoldaşımdır" - VİDEO
31 Aug 2024 | 19:08
Döymələrin bilmədiyiniz qaranlıq tərəfləri - ÖLÜMƏ SƏBƏB OLUR
31 Aug 2024 | 19:00
Ukrayna buna görə Kurska hücum etdi - Lavrov
31 Aug 2024 | 18:53
Bütün insanları enerji itkisinə aparan 15 AMİL
31 Aug 2024 | 18:44
Ərdoğan: Biz Avropa İttifaqı və ŞƏT arasında seçim etmirik
31 Aug 2024 | 18:36
“Bu halda Tramp Putini cəzalandıracaq...”
31 Aug 2024 | 18:29
Bakıda möhtəşəm tədbir - Yaxta ilə dəniz turu təşkil olunacaq
31 Aug 2024 | 18:21
Ermənistanda AES enerji sisteminə qoşulub
31 Aug 2024 | 18:13
Vaxtında yatmaq həqiqətən sağlamlığa yaxşı təsir edirmi? - Mütəxəssislər AÇIQLADI
31 Aug 2024 | 18:05
Kişilər niyə tez ölürlər?
31 Aug 2024 | 18:04
"Qarabağ"ın Avropa Liqasındakı rəqibinin bazar dəyəri DODAQ UÇUQLATDI - ŞOK MƏBLƏĞ
31 Aug 2024 | 17:57
MDB və ŞƏT-in müşahidə missiyalarının rəhbərləri Bakıda işçi görüşü keçiriblər - FOTO
31 Aug 2024 | 17:50
Bəhruz Səmədov niyə ermənilərə işlədi? - ARAŞDIRMA + VİDEO
31 Aug 2024 | 17:44
Ermənistanda vacib hadisə təxirə salındı: Üç il sülh müqaviləsi imzalanmayacaq? - ŞƏRH
31 Aug 2024 | 17:42
“Formula1” ölkəmizə turist cəlb edə biləcəkmi? -Ekspert Açıqladı
31 Aug 2024 | 17:36
Sürücülərin NƏZƏRİNƏ! - Bu küçə təmirə bağlanır
31 Aug 2024 | 17:28
Bütün insanları enerji itkisinə aparan 15 AMİL
31 Aug 2024 | 17:20
Döyüş başa çatdı: 3 bürc, nəhayət, nəfəs alıb rahatlaşa bilər
31 Aug 2024 | 17:12
UEFA Avropa Liqası: "Qarabağ" və rəqiblərinin heyətinin dəyəri - SİYAHI
31 Aug 2024 | 17:11
Tramp hakimiyyətə gələrsə Rusiya-Ukrayna xəttində nələr BAŞ VERƏCƏK...
31 Aug 2024 | 17:05
Ekoloji mədəniyyətsizlikdən xəbər verən davranış: "İnsan sənə elə cavab verir ki, dəhşətə gəlirsən" - FOTO
31 Aug 2024 | 16:58
Çörək bu tarixdən BAHALAŞA BİLƏR
31 Aug 2024 | 16:58
Paşinyan 102-ci Rusiya hərbi bazasının taleyi ilə bağlı nə dedi?..
31 Aug 2024 | 16:52
Əhaliyə XƏBƏRDARLIQ: Evlər kəskin bahalaşacaq - VİDEO
31 Aug 2024 | 16:45
"Oğlumu həbs etməyə gəlmisən, çünki o, LGBT... ” - İrlandiyada olay
31 Aug 2024 | 16:38
İndiki nəslin aqressiyasının səbəbi nədir? - AÇIQLAMA + FOTO
31 Aug 2024 | 16:29
Rüşvət almaqda ittiham olunan hakim qərardan kassasiya şikayəti verib - FOTO
31 Aug 2024 | 16:21
Paris-2024: Əbülfəz Abuzərli təsəlli görüşlərində mübarizə aparacaq - YENİLƏNİB
31 Aug 2024 | 16:15
Bakının bu ərazilərində su kəsiləcək - XƏBƏRDARLIQ
31 Aug 2024 | 11:53
"Yaraşıqlı kişi görəndə ərimə göstərirdim" - Aktrisa ərini rüsvay etdi
31 Aug 2024 | 11:43
BDU-nun 5 rektoru, 100-dən çox müəllimi, 40-a yaxın tələbəsi repressiya qurbanı olub...
31 Aug 2024 | 14:03
"Ermənistan ordusu heç vaxt o yüksəklikləri geri qaytara bilməz...”
31 Aug 2024 | 15:45
Bir zarafata görə başı bəlalar çəkdi: 46 il yaşadı, əbədi olaraq yaddaşlarda qaldı - FOTO
31 Aug 2024 | 10:48
Futbolda ŞOK: qapı aşıb qapıçını öldürdü - HADİSƏ ANI - VİDEO
31 Aug 2024 | 13:13
"Azərbaycan Prezidenti ilə sərhəddə görüşməyə hazıram" – Paşinyan
31 Aug 2024 | 16:21
Paris-2024: Əbülfəz Abuzərli təsəlli görüşlərində mübarizə aparacaq - YENİLƏNİB
31 Aug 2024 | 11:43
Xankəndiyə ilk investisiyaların həcmi açıqlandı
31 Aug 2024 | 14:01
Xankəndidə yaşayan ermənilər necə səs verəcək? - MSK sədri açıqladı
31 Aug 2024 | 10:40
Ərdoğan Azərbaycandan olan şəhid ailə üzvləri ilə görüşüb
29 Aug 2024 | 10:02
"Artsax günü” İsa bulağında restoran tikdirmiş Rubenin obyektində qeyd ediləcək...-FOTO
30 Aug 2024 | 13:36
İran Zəngəzur dəhlizinin açılmasına razılıq verdi: Əsas şərt belədir - Detallar açıqlandı
30 Aug 2024 | 07:26
Şahramanyan Azərbaycandan gətirilmiş 356 avtomobil haqda hökumətə məlumat versə də…
29 Aug 2024 | 16:45
“Kupça” problemi həll olunur – Bu ilin sonunda…
25 Aug 2024 | 15:34
Milli Qəhrəman İbad Hüseynov: “O, bütün parametrlərə görə birincidir”
29 Aug 2024 | 16:35
Həyət evində yaşayanların DİQQƏTİNƏ - Cərimələnə bilərsiniz
26 Aug 2024 | 10:32
Əməkdar artist İLLƏRİN SİRRİNİ AÇDI: “Rəşid Behbudov buna görə tələbələrinə mane olurdu, qadağalar qoymağa çalışırdı”
25 Aug 2024 | 16:53
Murad Dadaşov oğulları ilə görün hara getdi - VİDEO
28 Aug 2024 | 10:48
Azərbaycanda əsgərlik müddəti azaldılır? - Ali təhsillilər 6 ay...
31 Aug 2024 | 07:09
Fransızlar dilə gəldi: “Xalqına umac ova bilmir, bəşəriyyətə əriştə kəsir...”
31 Aug 2024 | 11:53
"Yaraşıqlı kişi görəndə ərimə göstərirdim" - Aktrisa ərini rüsvay etdi
31 Aug 2024 | 11:43
BDU-nun 5 rektoru, 100-dən çox müəllimi, 40-a yaxın tələbəsi repressiya qurbanı olub...
31 Aug 2024 | 14:03
"Ermənistan ordusu heç vaxt o yüksəklikləri geri qaytara bilməz...”
31 Aug 2024 | 15:45
Bir zarafata görə başı bəlalar çəkdi: 46 il yaşadı, əbədi olaraq yaddaşlarda qaldı - FOTO
31 Aug 2024 | 10:48
Futbolda ŞOK: qapı aşıb qapıçını öldürdü - HADİSƏ ANI - VİDEO
31 Aug 2024 | 13:13
"Azərbaycan Prezidenti ilə sərhəddə görüşməyə hazıram" – Paşinyan
31 Aug 2024 | 16:21
Paris-2024: Əbülfəz Abuzərli təsəlli görüşlərində mübarizə aparacaq - YENİLƏNİB
31 Aug 2024 | 11:43
Xankəndiyə ilk investisiyaların həcmi açıqlandı
31 Aug 2024 | 14:01
Xankəndidə yaşayan ermənilər necə səs verəcək? - MSK sədri açıqladı
31 Aug 2024 | 10:40
Ərdoğan Azərbaycandan olan şəhid ailə üzvləri ilə görüşüb