Vaşinqtonda gərginlik artır, alyans daxilində fikir ayrılıqları dərinləşir...
ABŞ prezidenti Donald Tramp ilə NATO-nun baş katibi Mark Rütte arasında keçirilən görüş gözlənildiyi kimi sakit keçməyib.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Politico" nəşri yazıb.
Qapalı görüş qalmaqala çevrildi
Məlumatlara görə, danışıqlar zamanı Tramp müttəfiqləri sərt tənqid edib və onların İranla bağlı mövqeyindən narazılığını açıq şəkildə ifadə edib. Mənbələr görüşü "təhqirlərlə dolu tirada" kimi xarakterizə edir.
Bildirilir ki, Tramp Avropa ölkələrinin ABŞ və İsrailin addımlarını dəstəkləməkdə tərəddüd etməsindən narazı qalıb və dolayısı ilə mümkün cavab addımlarına işarə edib. Ağ Ev isə prezidentin konkret tələblər irəli sürmədiyini iddia edir. Görüşdən sonra Tramp sosial şəbəkələrdə NATO-nu tənqid edərək alyansın "lazım olan anda yanında olmadığını" bildirib.
"Cəza mexanizmi" və artan təzyiq
Eyni zamanda Tramp administrasiyasının NATO ölkələrinə qarşı mümkün "cəza tədbirləri" üzərində işlədiyi bildirilir. Məlumata görə, Vaşinqton bəzi müttəfiqlərin davranışını qiymətləndirmək üçün audit aparmağı planlaşdırır. Bu çərçivədə hərbi dəstək verməyən ölkələrə qarşı müxtəlif addımlar, o cümlədən ABŞ qoşunlarının həmin ölkələrdən çıxarılması variantı müzakirə olunur.
Tramp NATO-nu hətta "kağız pələng" adlandıraraq, müttəfiqlərə təzyiqin artırılmasının vacibliyini vurğulayıb. Bundan əlavə, ABŞ Hörmüz boğazında hərbi aktivliyin artırılmasını tələb edir və müttəfiqlərdən konkret öhdəliklər gözləyir. Bu isə alyans daxilində əlavə gərginlik yaradır.
NATO-da parçalanma və Ukrayna məsələsi
Alyans daxilində isə vəziyyət birmənalı deyil. Rəsmi açıqlamalarda görüş "açıq, lakin konstruktiv" kimi təqdim edilsə də, Avropa ölkələrinin ehtiyatlı mövqeyi davam edir. Bəzi liderlər diplomatik həll yollarına üstünlük verir. Bu fonda Mark Rütte Ukraynanın NATO-ya üzvlüyünün yaxın perspektivdə mümkün olmadığını da etiraf edib.
Onun sözlərinə görə, bir sıra ölkələr, o cümlədən ABŞ və bəzi Avropa dövlətləri bu məsələyə qarşı çıxır. Nəticədə həm İran ətrafındakı böhran, həm də Ukrayna məsələsi NATO daxilində ciddi fikir ayrılıqlarını üzə çıxarır və transatlantik münasibətlərin yeni, daha gərgin mərhələyə keçdiyini göstərir.