"Düşüncələr qocalmanı sürətləndirir: elm yeni faktları ortaya qoydu" - Araşdırma

"Psixoloji vəziyyət və özünütəlqin insanın bioloji yaşına gözləniləndən daha güclü təsir edir..."

Yeni elmi araşdırmalara görə, qocalma təkcə illərin keçməsi deyil, həm də insanın psixoloji vəziyyəti ilə sıx bağlı olan mürəkkəb bioloji prosesdir.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "naukatv.ru" nəşri yazıb.

Zehnin rolu: qocalma sadəcə yaş deyil

Alimlər müəyyən ediblər ki, narahat düşüncələr, xüsusilə sağlamlıqla bağlı qorxular orqanizmin hüceyrə səviyyəsində daha tez "köhnəlməsinə" səbəb ola bilər. Təqdiqatlarda "bioloji yaş" anlayışı ön plana çıxır. Bu göstərici insanın real fiziki vəziyyətini əks etdirir və bəzən eyni yaşda olan insanlar arasında ciddi fərqlər yarana bilir. Bu fərqlər isə genlərin fəaliyyətində baş verən dəyişikliklər, o cümlədən DNT metilasiyası ilə ölçülür.

Stres və qorxu: hüceyrələrə təsir edən əsas amillər

Alimlərin gəldiyi nəticəyə görə, xüsusilə xəstəlik qorxusu qocalma prosesini sürətləndirən əsas amillərdən biridir. Bu cür davamlı narahatlıq orqanizmdə xroniki stres yaradır, iltihab səviyyəsini artırır və nəticədə hüceyrələrin daha tez aşınmasına gətirib çıxarır. Eyni zamanda, maraqlıdır ki, görünüş və ya yaşla bağlı digər narahatlıqlar hüceyrə səviyyəsində bu qədər güclü təsir göstərmir. Yəni əsas risk amili məhz sağlamlıqla bağlı dərin psixoloji gərginlikdir.

Plasebo effekti və özünütəlqinin gücü

Digər bir araşdırma isə göstərir ki, insanın düşüncəsi təkcə zərər vermir, həm də müsbət təsir göstərə bilər. Hətta "plasebo", yəni təsirsiz dərman belə, insan bunu bildiyi halda belə müəyyən müsbət nəticələr verə bilir. Eksperiment zamanı yaşlı iştirakçılar arasında həm fiziki dözümlülükdə, həm də yaddaş və diqqət kimi koqnitiv göstəricilərdə yaxşılaşma müşahidə olunub.

Ən maraqlısı isə odur ki, bu effekt bəzən plasebo olduğunu bilən insanlarda daha güclü olub. Alimlər bunu belə izah edir: müntəzəmlik, diqqət və "yaxşılaşma gözləntisi" beyinə siqnal verir və orqanizm öz daxili resurslarını aktivləşdirir.

Qocalmaya qarşı psixoloji yanaşma

Araşdırmalar göstərir ki, qocalma ilə mübarizədə təkcə dərmanlar və fiziki məşqlər deyil, psixoloji vəziyyət də həlledici rol oynayır.
Stresin azaldılması, sağlam həyat tərzi və pozitiv düşüncə tərzi bu prosesi ləngidə bilər. Bu isə o deməkdir ki, insanın zehni - onun düşüncələri və hissləri bədəninə düşündüyündən daha güclü təsir edir.