Deyəsən, Tramp da İranda Putin kimi "3 günlük xüsusi əməliyyat" aparır...-"Nyu-York-Tayms"

"The New York Times" qəzetinin 8 mart bazar günü verdiyi məlumata görə, ABŞ-ın İrana qarşı hazırkı hərbi kampaniyası Rusiyanın Ukraynaya tammiqyaslı hücumunun başlaması ilə ritorika və strategiyada nəzərəçarpacaq paralelliklər ortaya qoyur.

 

Moderator.az bu haqda "Korrespondent" nəşrinə istinadla yazır.

 

Media təhlillərinə görə, əhəmiyyətli fərqlərə - Donald Tramp administrasiyasının İran teokratik rejiminə qarşı texnoloji cəhətdən təchiz olunmuş hava kampaniyasına və Vladimir Putinin demokratik Ukraynaya quru hücumuna baxmayaraq, hər iki kampaniya öz hərəkətlərini qanuniləşdirmək üçün ortaq bir istəyi bölüşür.

 

Əsas oxşarlıqlardan biri "müharibə" terminindən qəsdən yayınmaqdır. Həm Ağ Ev, həm də Kreml münaqişələrin eskalasiyasına görə tam məsuliyyət daşımaqdan uzaq durmaq üçün "əməliyyat" və ya "xüsusi hərbi əməliyyat" terminlərindən istifadə etməyə üstünlük verirlər. Hər iki liderin fikrincə, onların hərəkətləri düşmənçiliyi qızışdırmaq deyil, onlara son qoymaq məqsədi daşıyır. Onlar həmçinin mövcud rejimi dəyişdirmək zərurətini əsas gətirərək düşməni silahlarını yerə qoymağa çağırırlar. Ekspertlər Tramp administrasiyasının Kremlin səhvlərini, xüsusən də həddindən artıq özünəinam və məqsədlərinə çatmaq sürətinin həddindən artıq qiymətləndirilməsini təkrarlaya biləcəyini irəli sürürlər. Rusiyanın Kiyevi ələ keçirmək planını xatırladan istehzalı "Tehran üç günə" ifadəsi qeyri-müəyyən və həddindən artıq iddialı planların risklərini göstərir. Rusiya ilkin uğursuzluqdan sonra gözləntilərini əhəmiyyətli dərəcədə azaltmağa məcbur oldu, ABŞ isə artıq İranın nüvə obyektlərinin məhv edilməsindən tutmuş Tehranın tam təslim olmasını tələb etməyə qədər məqsədlərini bir neçə dəfə dəyişdirib.

 

Ukrayna münaqişəsinin təcrübəsi göstərir ki, əhəmiyyətli hərbi üstünlük olsa belə, kifayət qədər aydın strateji vizyon və real nəticələrin nəzərə alınması olmadan siyasi qələbəyə nail olmaq çətindir. Hazırda İran ordusunun və ya hökumətinin təslim olmağı düşündüyünə dair heç bir dəlil yoxdur və bu da münaqişənin tez bir zamanda sona çatacağı proqnozlarına şübhə yaradır. Nəşrin yekununda deyilir ki, bu, Amerika cəmiyyətinin hazırlıqsız ola biləcəyi uzunmüddətli böhran təhlükəsi yaradır.

 

İran əvvəllər Rusiya ilə əməkdaşlığı təsdiqləmişdi. İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Yaxın Şərqdəki müharibə fonunda Rusiyanın İrana kəşfiyyat məlumatlarının mümkün ötürülməsi ilə bağlı xəbərləri şərh edərkən Tehranla Moskva arasında əməkdaşlığın davam etdiyini və "sirr olmadığını" bildirib.

 

Lakin Tramp qeyd edib ki, ABŞ-ın hazırkı gərginlik dövründə Rusiyanın İrana kömək etməkdə iştirakına dair heç bir dəlili yoxdur. Amerika lideri Tehranın beynəlxalq səhnədəki qeyri-sabit mövqeyini nəzərə alaraq, bu cür əməkdaşlığa şübhə ilə yanaşdığını bildirib.

 

S.Laçın