Qarşılıqlı anlaşılmazlıq memorandumu: ABŞ və İran niyə razılığa gələ bilmir? - "Vesty"

Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin:

Vaşinqton və Tehran arasında imzalanmış memorandum gərginliyi azaltmaq əvəzinə yeni fikir ayrılıqları yaradıb. Mövcud sakitlik aldadıcıdır və hər an yeni eskalasiyaya çevrilə bilər.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "vesty.co" nəşri yazıb.

ABŞ və İran arasında ötən ay imzalanan memorandum iki ölkə arasındakı qarşıdurmanı zəiflətməli idi. Lakin israilli ekspertin fikrincə, sənəd əsas məsələlərdə qeyri-müəyyən ifadələrlə tərtib olunduğundan tərəflər onu fərqli şəkildə şərh edir. Bu isə yeni gərginlik riskini aradan qaldırmaq əvəzinə daha da artırır.

Mübahisələrin mərkəzində Hörmüz boğazı dayanır

Ekspertin sözlərinə görə, ən böyük fikir ayrılığı Hörmüz boğazında gəmiçiliyin qaydaları ilə bağlıdır. Tehran hesab edir ki, memorandum ona bölgədə hərəkəti tənzimləmək hüququ verir, Vaşinqton isə beynəlxalq gəmiçiliyin sərbəst qalmalı olduğunu bildirir. Mübahisələr bununla bitmir. Nüvə proqramı, sanksiyaların yumşaldılması və digər mühüm məsələlər də sənəddə kifayət qədər aydın göstərilmədiyi üçün tərəflər arasında qarşılıqlı etimad formalaşmayıb.

Sabitlik görüntüsü aldadıcıdır

Ekspert hesab edir ki, hazırda nə yeni genişmiqyaslı müharibə, nə də uzunmüddətli siyasi razılaşma real görünür. Ən mümkün ssenari mövcud vəziyyətin davam etməsidir. Lakin bu, davamlı həll yolu deyil. Onun fikrincə, İran bu sakit dövrdən raket, hava hücumundan müdafiə və nüvə imkanlarını bərpa etmək üçün istifadə edir. MAQATE-nin effektiv nəzarət mexanizminin olmaması isə bu prosesi daha da çətin izlənilən edir.

Yeni eskalasiya riski qalır

Müəllif vurğulayır ki, indiki status-kvo qısamüddətli perspektivdə müharibədən daha əlverişli görünsə də, uzunmüddətli təhlükəsizlik təmin etmir. Siyasi razılaşma və effektiv nəzarət mexanizmi yaradılmasa, istənilən an yeni qarşıdurma başlaya bilər. Onun fikrincə, mövcud nisbi sakitlik əslində aldadıcı xarakter daşıyır və region üçün ciddi risk olaraq qalır.