"Çin Yaxın Şərqdə müharibənin dayandırılmasına çağırır" - "Reuters"

"Pekin "qapalı dairə" xəbərdarlığı edir və vasitəçi rolunu gücləndirməyə çalışır..."

Çin Yaxın Şərqdə davam edən münaqişə fonunda xüsusilə ABŞ və İsraili hərbi əməliyyatları dərhal dayandırmağa çağırıb.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" agentliyi məlumat yayıb.

Pekinin mesajı: hərbi əməliyyatlar dayandırılmalıdır"

Pekin xəbərdarlıq edir ki, müharibənin davamı "qapalı dairə" yaradaraq həm regionu xaosa sürükləyə, həm də qlobal iqtisadi artıma zərbə vura bilər. Çinin Yaxın Şərq üzrə xüsusi nümayəndəsi Çjay Tszyun bildirib ki, "problemi yaradan tərəf onu həll etməlidir".

O əlavə edib ki, Pekin bütün tərəflərlə sıx təmas saxlayaraq gərginliyi azaltmaq və sabitliyi bərpa etmək üçün səylərini davam etdirəcək. Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsi Lin Tsyan isə vurğulayıb ki, gücdən istifadə yalnız eskalasiyanı artırır: "Əgər döyüşlər genişlənərsə, bütün region xaosa qərq ola bilər."

Çinin rolu: məhdud təsir, amma artan ambisiya

Çjay Tszyun eyni zamanda bildirib ki, Çin diplomatik vasitəçi kimi fəaliyyətini dayandırmayacaq, lakin Pekinin münaqişəyə real təsir imkanları məhduddur. Onun sözlərinə görə, "güc haqlı olmaq demək deyil" və böyük dövlətlər hərbi gücdən öz istədikləri kimi istifadə etməməlidir. O, ABŞ və İsraili atəşi dərhal dayandırmağa çağırsa da, İranla bağlı daha ehtiyatlı mövqe nümayiş etdirib. 

Bununla belə, dolayısı ilə Tehran siyasətinin, xüsusilə Hörmüz boğazı ətrafında gərginliyin artırılmasının diplomatik səyləri çətinləşdirdiyini bildirib. Pekin mülki hədəflərə hücumları qəti şəkildə pisləyərək enerji infrastrukturu və beynəlxalq dəniz yollarının təhlükəsizliyinin qorunmasının vacibliyini vurğulayıb.

Strateji balans: İranla tərəfdaşlıq, Qərblə rəqabət

Çinin regiona artan diqqəti onun daha geniş strategiyasının tərkib hissəsidir. Pekin uzun illər ABŞ-ın dominant olduğu Yaxın Şərqdə özünü təsirli vasitəçi və "məsuliyyətli qlobal güc" kimi təqdim etməyə çalışır.

Eyni zamanda Çin İranla strateji münasibətlərini qoruyur. Pekin İran neftinin əsas alıcılarından biridir və tərəflər arasında 25 illik əməkdaşlıq sazişi mövcuddur. İran həmçinin "Bir kəmər, bir yol" təşəbbüsünün mühüm hissəsidir.

Bununla yanaşı, Çin eskalasiyanın dərinləşməsində maraqlı deyil. Çünki bu, həm qlobal bazarlara, həm də Çinin enerji təhlükəsizliyinə ciddi zərbə vura bilər. Bu səbəbdən Pekin bir tərəfdən İranla tərəfdaşlığı saxlayır, digər tərəfdən isə münaqişənin genişlənməsinin qarşısını almağa çalışır.