"Avropa Ukraynanın nüvə obyektlərinin həssaslığı ilə bağlı təcili hesabat tələb edir..."
Rusiya zərbələrinin Ukraynanın enerji şəbəkəsini hədəfə alması ölkədə nüvə təhlükəsizliyi üçün ciddi yeni risklər yaradıb.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Bloomberg" nəşri yazıb.
Enerji zərbələri və artan risklər
Hücumlar nəticəsində Ukraynada fəaliyyət göstərən üç atom elektrik stansiyası stabil xarici elektrik təchizatından məhrum olur. Bu isə nüvə obyektlərinin təhlükəsiz işləməsini birbaşa təhlükə altına salır. Məhz bu səbəbdən diplomatlar Vyanada Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (MAQATE) təcili iclasını çağırıblar. Aylarla davam edən zərbələr milyonlarla insanı işıqsız və istiliksiz qoymaqla yanaşı, nüvə qəzası riskini də əhəmiyyətli dərəcədə artırıb.
"Nüvə qəzası reallığa çevrilmək həddinə çatıb"
Mütəxəssislər bildirir ki, nüvə enerjisi fasiləsiz elektrik təchizatı tələb edir. Xarici enerji axını kəsildikdə reaktorun aktiv zonasının həddindən artıq qızması və radiasiya sızması riski yaranır. MAQATE yanında Niderlandın səfiri Piter Potman deyib: "Ukraynadakı atom elektrik stansiyaları ilə bağlı nüvə təhlükəsizliyi riskləri ciddi və artan xarakter daşıyır". Onun sözlərinə görə, nüvə qəzası perspektivi artıq "reallığa çevrilmək həddinə çatıb". Avropa ölkələri MAQATE-dən yaxın vaxtlarda Ukraynanın nüvə infrastrukturunun həssaslığına dair ətraflı qiymətləndirmə tələb edir.
Ukraynanın tələbləri və Zaporojye AES
Ukraynanın energetika naziri Denis Şmıqal bildirib ki, Kiyev Rusiyanın MAQATE-nin İdarə Heyətində üzvlüyünün dayandırılmasını və agentliyin nizamnaməsində təcavüzkar dövlətə qarşı hüquqi məhdudiyyətlərin tətbiqini tələb edib. Onun sözlərinə görə, Rusiya Ukrayna atom elektrik stansiyalarının xarici enerji təchizatını təmin edən yarımstansiyaları sistemli şəkildə hədəfə alır ki, bu da nüvə təhlükəsizliyinin əsas prinsiplərindən birinin pozulması deməkdir.
Xüsusi diqqət müvəqqəti işğal altında olan Zaporojye AES-ə yönəldilib. Stansiya genişmiqyaslı müharibənin əvvəlindən bəri artıq 12 dəfə tam şəkildə xarici elektrik təchizatını itirib. Yanvarın 20-də baş verən hücumlar nəticəsində Çernobıl AES də müvəqqəti olaraq enerji təchizatından ayrılıb, lakin daha sonra yenidən Ukraynanın enerji sisteminə qoşulub. Nəşr vurğulayır ki, davam edən hücumlar nüvə obyektlərində təhlükəsizlik sistemləri üçün riskləri kəskin şəkildə artırır və Avropa bu təhlükəni artıq real ssenari kimi qiymətləndirir.