"Rusiyanın hücumları təkcə Ukraynanı deyil, Avropanı da nüvə riski ilə üz-üzə qoyur" - "Deutsche Welle"

"MAQATE Çernobıl AES-də vəziyyəti yaxından izləyir..."

Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenskinin bildirdiyinə görə, Rusiya ordusu yanvarın 20-nə keçən gecə Ukraynaya qarşı ballistik və qanadlı raketlər, eləcə də 300-dən çox dronla kütləvi hücum həyata keçirib.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "dw.com" nəşri yazıb.

Kütləvi raket zərbələri və humanitar böhran

Zərbələr Kiyev və Kiyev vilayəti ilə yanaşı, Vinnitsa, Dnepr, Odessa, Poltava, Sumı vilayətləri və Zaporojye şəhərini əhatə edib. Zelenski qeyd edib ki, ən ağır vəziyyət Kiyevdə müşahidə olunur: minlərlə yaşayış binası istiliksiz qalıb. Onun sözlərinə görə, "dünya bu barədə susmamalıdır", çünki yalnız "öldürmək və insanlara zülm etmək" niyyəti güdən bir dövlət digər ölkələrlə bərabər mövqedə dayana bilməz.

Kiyev meri Vitali Kliçkonun açıqlamasına əsasən, atəşlər nəticəsində paytaxtda 5 635 çoxmənzilli bina istilik təchizatından məhrum olub. Bu binaların təxminən 80 faizi yanvarın 9-da baş vermiş əvvəlki hücumlardan sonra istiliyi bərpa edilmiş evlər idi. Şəhərdə temperatur hazırda mənfi 10 dərəcədir, gecə isə mənfi 12-14 dərəcəyə enəcəyi gözlənilir.

Çernobıl AES-də enerji itkisi və nüvə təhlükəsi

MAQATE-nin baş direktoru Rafael Qrossinin açıqlamasına görə, yanvarın 20-si səhər saatlarında Ukraynanın nüvə təhlükəsizliyi üçün həlledici əhəmiyyət daşıyan bir sıra yarımstansiyalar döyüş əməliyyatları nəticəsində zərər görüb. Bu səbəbdən Çernobıl Atom Elektrik Stansiyası tam şəkildə xarici elektrik təchizatını itirib, həmçinin digər AES-lərə gedən elektrik xətləri də sıradan çıxıb.

Qrossi bildirib ki, MAQATE vəziyyəti "nüvə təhlükəsizliyinə mümkün təsirləri qiymətləndirmək üçün" aktiv şəkildə izləyir. Agentlik hələlik ehtiyat enerji təminatının, məsələn generatorlar vasitəsilə bərpa imkanları barədə məlumat yaymayıb.

Zədələnmiş sarkofaq və Avropa üçün risk

MAQATE-nin daha əvvəl, 2025-ci ilin dekabrında yaydığı məlumata görə, Çernobıl AES-in dördüncü enerji blokunun üzərində inşa edilmiş yeni qoruyucu örtük pilotsuz uçuş aparatının zərbəsindən sonra əsas təhlükəsizlik funksiyalarını itirib.

Rafael Qrossinin sözlərinə görə, aparılan yoxlamalar qoruyucu qurğunun radiasiyanı saxlamaq və xarici təsirlərdən müdafiə imkanlarının ciddi şəkildə zəiflədiyini təsdiqləyib. Qeyd edək ki, bu sarkofaq 1986-cı il fəlakətindən sonra radioaktiv maddələrin ətrafa yayılmasının qarşısını almaq üçün beynəlxalq ictimaiyyətin 2,2 milyard avroluq maliyyə dəstəyi ilə inşa edilib.

Ukrayna tərəfi dron hücumuna görə Rusiyanı ittiham etsə də, Moskva bunu inkar edib. Həmin vaxt aparılan ölçmələrə əsasən radiasiya səviyyəsi normal həddə qalıb. Bununla belə, ekspertlər vurğulayır ki, Ukraynada davam edən hərbi əməliyyatlar təkcə humanitar fəlakət deyil, həm də Avropa üçün potensial nüvə təhlükəsi yaradır və bu risk getdikcə daha real xarakter alır.