"Niyə dəyişiklikləri başlamaq üçün bazar ertəsini gözləyirik: əslində necə davranmaq lazımdır?" - psixoloqlardan açıqlama

"Simvolik tarixlərdən enerji götürmək və real dəyişikliklərə başlamaq..."

İnsanlar tez-tez həyatdakı dəyişiklikləri "bazar ertəsi" və ya "doğum günü"nə saxlayırlar, ümid edirlər ki, simvolik tarix "yeni həyat" üçün başlanğıc rolunu oynayacaq.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "nauka.ru" nəşri yazıb.

Psixoloqlar izah edir ki, bu davranışın elmi əsası var və "təzə başlanğıc" ("fresh start") fenomeni ilə bağlıdır. Bu barədə şəxsi inkişaf və davranış elmləri üzrə ekspertlər, eləcə də Uorton Biznes Məktəbi tədqiqatçıları məlumat verib.

Simvolik tarixlərin rolu

Psixoloqlar bildirir ki, insanlar dəyişiklikləri simvolik tarixlərə - "bazar ertəsi", ayın əvvəli və ya "doğum günü" kimi saxlamağa meyllidir. Bu "vaxt göstəriciləri" həyatımızı "bloklar"a bölməyə, "köhnə mən"i "yeni mən"dən ayırmağa kömək edir. Belə psixoloji seqreqasiya dəyişikliklərin başlanğıcında nəzarət və özünəinam hissi yaradır.

"Təzə başlanğıc" effekti

Alimlər "fresh start effect" fenomenini izah edir: yeni tarixlər insanı dəyişikliklər etməyə təşviq edir. Psixoloq Coanna Pits "Google" istifadəçilərinin davranışlarını araşdırıb: yeni il bayramlarında "pəhriz" ilə bağlı axtarışlar 82 faiz artır, həftənin əvvəlində - əlavə 14 faiz, dövlət bayramları isə dəyişiklik axtarışlarını 10 faiz aktivləşdirir.

Eyni prinsip həyatda vacib qərarlar üçün də işləyir: marafonların ilk iştirakçıları tez-tez 29, 39 və ya 49 yaşlı insanlar olur. Yəni "dairəvi" yaş həddləri də psixoloji start nöqtəsi rolunu oynayır. Lakin ekspertlər qeyd edir ki, ilkin impuls yalnız "qığılcım"dır və sistemli yanaşma olmadan tez sönür.

Bazar ertəsinin işləməsi üçün əsas qaydalar

- Daxili məna axtarın

Professorlar Kannon Şeldon və Endryu Eliot vurğulayır ki, məqsəd cəmiyyətin tələbi ilə deyil, yalnız sizin özünüzə aid olduqda işləyir. Avtonomiya hissi "motivasiya"nın davamlılığını artırır.

- Realist gözləntilər

Mark Qrifits "yalancı ümid sindromu"ndan xəbərdar edir. Bir həftədə dili mənimsəmək mümkün deyil, amma bir dərsi keçmək realdır. Təmkinli yanaşma məyusluqları azaldır.

- İntizam "motivasiya"dan vacibdir

"Motivasiya" başlanğıc mühərrikdir, lakin irəliləyiş hətta əhval olmasa belə, yalnız "intizam"la mümkündür. Uilyam Klark "intizam"ı planları emosional vəziyyətdən asılı olmayaraq yerinə yetirmə bacarığı kimi müəyyən edir.

- Səhvləri təcrübə kimi qəbul edin

Psixoloq Kerol Dvek qeyd edir ki, uğursuzluq hökm deyil, öyrənmə prosesinin bir hissəsidir. Sürüşmələri iş mərhələsi kimi qəbul edənlər uğur şansını artırır

- Bir məqsədə fokuslanın

Sara Miln və həmkarları bildirir ki, ətraflı planlaşdırma ("harada", "nə vaxt", "necə") uğur şansını artırır. Vacib olan çoxsaylı işləri eyni anda görməkdən çəkinmək və əsas məqsədə diqqət yönəltməkdir.

Ekspertlər simvolik startlardan - "bazar ertəsi", bayramlar və ya "doğum günü"lərindən gələn enerjini dəyişikliklər üçün sıçrayış platforması kimi istifadə etməyi tövsiyə edirlər, lakin həmişə sistem, aydın plan və ardıcıllığa güvənmək vacibdir. Uğuru təyin edən yalnız təqvim günü deyil, məqsədlərə şüurlu yanaşma və onlarla hər gün işləməyə hazır olmaqdır.

Psixoloqlar qeyd edir ki, "təzə başlanğıc" effektindən düzgün istifadə yanma riskini azaldır və çətin dəyişiklikləri gündəlik həyatın bir hissəsinə çevirir. Növbəti "bazar ertəsi" isə yenidən sınamaq üçün əla fürsətdir - bu dəfə elmi yanaşma və realist məqsədlərlə.