"Yer üzünün ağ ləkələri - insanların hələ də ayaq basmadığı yeddi məkan" - "Daily Mail"

"Bu yerlərin bəzisi sərt təbii şərait, bəzisi isə dini və siyasi qadağalar səbəbindən toxunulmaz qalıb..."

İnsanlıq Everest zirvəsinə qalxsa, coğrafi qütblərə çatsa və Aya eniş etsə də, Yer üzündə hələ də insan ayağı dəyməmiş ərazilər qalır. Bu yerlərin bir qismi sərt təbii şəraitə görə əlçatmazdır, digərləri isə siyasi qadağalar və ya dini inanclar səbəbindən toxunulmaz saxlanılır.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "dailymail.com" nəşri yazıb.

Nəşrin məlumatına görə, coğrafiyaşünaslar və səyyahlar planetin ən sirli və təcrid olunmuş ərazilərinin siyahısını hazırlayıblar.

Antarktidadan Myanmaya qədər toxunulmamış ərazilər

Ən diqqətçəkən nümunələrdən biri Qərbi Antarktidada yerləşən, təxminən 1,6 milyon kvadratkilometr sahəsi olan Mari Berd Torpağıdır. Bu ərazi heç bir dövlətə məxsus deyil və mütəxəssislərin hesablamalarına görə, buz örtüyünün 99 faizindən çoxuna indiyədək insan ayağı dəyməyib. Bura həm də qlobal istiləşmə nəticəsində sürətlə əriməsi dünya okeanının səviyyəsini ciddi şəkildə yüksəldə biləcək Tveyts buzlağının yerləşdiyi bölgə kimi alimlər üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

İnsan təsirindən demək olar ki, tamamilə kənarda qalan digər ərazi Myanmadakı Şimal Meşə Kompleksidir. Sahəsi 30 min kvadratkilometrdən çox olan bu sıx cəngəlliklərdə 6 mindən artıq bitki və heyvan növü yaşayır. Onların təxminən 1 500-ü yalnız burada rast gəlinən endemik növlərdir. Ölkədə onilliklərdir davam edən siyasi qeyri-sabitlik və silahlı münaqişələr bu bölgəni elmi tədqiqatlardan kənarda saxlayıb.

Dini qadağalar və əlçatmaz zirvələr

Butanda yerləşən, 7 550 metr hündürlüyündəki Qanqxar Puensum dünyanın fəth edilməmiş ən hündür zirvəsi hesab olunur. Bunun səbəbi yalnız çətin relyef deyil. Yerli inanclara görə, zirvədə müqəddəs ruhlar yaşayır və onların rahatlığını pozmaq olmaz. Bu səbəbdən Butan hakimiyyəti əvvəlcə dırmanışları məhdudlaşdırıb, daha sonra isə alpinizm üçün bütün icazələrin verilməsini dayandırıb.

Oxşar vəziyyət Nepaldakı balıq quyruğunu xatırladan Maçapuçare zirvəsində də mövcuddur. Hindu inanclarına görə, bu dağ Şiva tanrısının məskənidir. 1957-ci ildə britaniyalı alpinistlər dini ənənəyə hörmət əlaməti olaraq zirvəyə çatmağa az qalmış geri dönüblər və bundan sonra dağa qalxmaq qanunla qadağan edilib.

Bununla yanaşı, Çin və Pakistan sərhədində yerləşən Summa-Ri zirvələri rəsmi olaraq alpinizmə açıq olsa da, yolların olmaması, dərin buz çatları və daimi qar uçqunu təhlükəsi səbəbindən faktiki olaraq əlçatmaz sayılır. Tibetdəki Nyençentanqla-Şərq dağ silsiləsində isə 150-dən çox yüksək zirvədən yalnız çox az hissəsi fəth olunub.

Okeanların və mağaraların sirri

Alimlərin fikrincə, Yer okeanlarının dibi də böyük ölçüdə öyrənilməmiş qalır. Ən az tədqiq olunan bölgələrdən biri Şimal Buzlu okeanındakı Qakkel sualtı silsiləsidir. Təxminən 2 min kilometr uzunluğunda olan bu vulkanik silsilə ilboyu qalın buz təbəqəsi altında qaldığından onu araşdırmaq son dərəcə çətindir.

Planetin yeraltı dünyası da hələ çoxlu sirr saxlayır. Meksikanın Yukatan yarımadasındakı minlərlə senotun yalnız kiçik hissəsi speleoloqlar tərəfindən öyrənilib. Alimlər hesab edirlər ki, bu su ilə dolu karst quyularının altında hələ minlərlə kilometr uzunluğunda qaranlıq və naməlum keçidlər gizlənir.

Oxşar vəziyyət dünyanın ən böyük mağarası sayılan Vyetnamdakı Hanq Son Dunqda da müşahidə olunur. Son ekspedisiyalar zamanı burada yeni nəhəng zallar və boşluqlar aşkar edilib, nəticədə mağaranın rəsmi həcmi milyonlarla kubmetr artıb. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu nəhəng yeraltı labirint hələ də yalnız qismən araşdırılıb.