"Uşaqları itaətkar yox, güclü böyüdün" - Psixoloqdan valideynlərə vacib məsləhətlər

Uşağı təhlükələrdən qorumağın ən doğru yolu ona riskləri tanımağı, "yox" deməyi və hər vəziyyətdə valideyninə güvənməyi öyrətməkdir

Uşaqların təhlükəsizliyi hər bir valideynin ən böyük narahatlıqlarından biridir. Bəs onları qorxutmadan təhlükələr haqqında necə məlumatlandırmaq olar?

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə psixoloq Natalya Kurasova "Mela" nəşrinə danışıb. 

Təhlükəni tanımağı öyrətmək lazımdır

Psixoloq hesab edir ki, əsas məqsəd uşağı qorxu içində böyütmək deyil, ona həyatda rastlaşa biləcəyi riskləri tanımağı, düzgün qərar verməyi və çətin vəziyyətlərdə kömək istəməyi öyrətməkdir. Onun fikrincə, valideynlər uşaqlara dünyanın yalnız təhlükəli yer olduğunu aşılamamalıdır. Əvəzində, onlara riskli vəziyyətləri tanımağı və düzgün davranmağı öyrətmək daha faydalıdır.

Mütəxəssis bildirir ki, bütün təhlükələri aradan qaldırmaq mümkün deyil. Buna görə də uşaqlara həm məişətdə, həm küçədə, həm də insanlarla ünsiyyətdə təhlükəli davranışları ayırd etməyi öyrətmək lazımdır. Bu bacarıqlar isə sadəcə söhbətlə deyil, müxtəlif vəziyyətləri birlikdə məşq etməklə formalaşır.

"Yox" deməyi bacaran uşaq daha təhlükəsizdir

Kurasovanın sözlərinə görə, uşağın hər zaman böyüklərə kor-koranə itaət etməsi onun təhlükəsizliyini artırmır. Əksinə, öz fikri olan, hisslərinə güvənən və lazım gəldikdə "yox" deməyi bacaran uşaqlar zorakılıq və manipulyasiya riskindən daha yaxşı qorunur.

Psixoloq vurğulayır ki, uşaqlar çox vaxt qorxduqları, utan­dıqları və ya onlara inanılmayacağını düşündükləri üçün başlarına gələnləri gizlədirlər. Belə vəziyyətdə valideyn ilk növbədə uşağa inanmalı, onu günahlandırmamalı və hər zaman yanında olacağını hiss etdirməlidir.

Etibar mühiti ən güclü müdafiədir

Mütəxəssis hesab edir ki, ailədə etibar mühitinin yaradılması uşağın təhlükəsizliyi üçün əsas şərtlərdən biridir. Valideyn uşağı danlamaq əvəzinə dinləməyi və ona dəstək olmağı bacarmalıdır. Bu halda uşaq gələcəkdə də çətin vəziyyətlərlə üzləşəndə ilk olaraq ailəsinə müraciət edəcək.

Psixoloq təhlükəsizlik qaydalarının qorxu yaratmadan, oyunlar, kitablar və gündəlik söhbətlər vasitəsilə öyrədilməsini tövsiyə edir. Onun fikrincə, uşaqlar üçün ən güclü nümunə valideynlərin öz davranışıdır. Sakit, xoşbəxt və etibarlı ailə mühiti onların özlərini daha güvəndə hiss etməsinə kömək edir.