Xəbər lenti
18/07/2019 [01:05]:
Üç məşhura qarşı bir təxribat...
18/07/2019 [00:49]:
"Disneyland"in qaranlıq üzü: "Dünyanın ən xoşbəxt yeri"ndə çalışanlar "zibil"ləri...
18/07/2019 [00:32]:
"Bizim də haqqımızdır ki, qarşı tərəfdən bunu tələb edək və gözləyək"
18/07/2019 [00:30]:
Millət vəkilinin dəvəti ilə 14 qırğız yazarı Bakıya gəlir...
18/07/2019 [00:22]:
Putinin hakimiyyətini ölümünə qədər uzatmaq üçün Konstitusiyaya "əl" gəzdirilir - İDDİA
17/07/2019 [23:51]:
Çernobıl qəhrəmanı faciədən bəhs edən filmi izlədikdən sonra intihar etdi - FOTO
17/07/2019 [23:41]:
ABŞ rəsmisi: Türkiyənin F-35 proqramında iştirakı mümkünsüzdü
17/07/2019 [23:27]:
Yaşlı qadını relslərin üzərinə itələdi - DƏHŞƏT...+ VİDEO
17/07/2019 [23:25]:
Leonardo DiKaprioya "Titanik"lə bağlı elə sual verdilər ki...
17/07/2019 [23:18]:
Həcc üçün topladığı pulu xərclədi: "Evlənmək istəyən 3 oğlumu xoşbəxt etmək istəyirəm..."
17/07/2019 [23:09]:
Şüşədə okeana atılmış məktub 50 il sonra Avstraliyada sahilə çıxdı
17/07/2019 [23:05]:
Ərdoğan türk diplomatlarına hücumu pislədi
17/07/2019 [23:03]:
"Qarabağ" "Partizani"yə qalib gəldi
17/07/2019 [22:36]:
Bakıda pul borcu üstündə bıçaqlanma
17/07/2019 [22:33]:
“Qarabağ” hesabı açdı - YENİLƏNİB
17/07/2019 [22:15]:
Separatçı “ordu komandanı” Kəlbəcər istiqamətindəki təmas xəttində süləndi – FOTOLAR
17/07/2019 [22:14]:
Şamaxıda ağır qəza: 6 nəfər xəsarət aldı
17/07/2019 [22:12]:
"Qarabağ" - "Partizani" oyununun birinci hissəsi başa çatıb - YENİLƏNİB
17/07/2019 [21:58]:
İranda tayfa davası: 1 ölü, 13 yaralı
17/07/2019 [21:47]:
Yevlaxda meşə zolağında yanğın oldu
17/07/2019 [21:42]:
Ağstafada 30 yaşlı qadın intihar etdi
17/07/2019 [21:39]:
Tolikdən qalmaqallı sözlər: Bəziləri kimi 100 manat alıb müğənniləri tərifləmirəm - VİDEO
17/07/2019 [21:35]:
“Oradakıların hamısı ölümü gözləyir” - Həbs düşərgəsində yaşanan dəhşətlər...
17/07/2019 [21:31]:
Reklam fasiləsində olduğuna inanan Fatimə əsəbiləşdi - VİDEO
17/07/2019 [20:05]:
"Qarabağ" və "Parizani" komandalarının start heyətləri açıqlanıb
17/07/2019 [19:59]:
“Taliban” 18 xüsusi təyinatlını öldürüb
17/07/2019 [19:56]:
500 minlik avtomobilləri 40 minə satdılar: İşin üstü açılınca polis belə mat qaldı...
17/07/2019 [19:52]:
ANS təxribatçı xəbərə cavab verdi
17/07/2019 [19:47]:
Baş Prokurorluq: "Elina Hacıyevanın ölümü ilə bağlı cinayət işi üzrə obyektiv istintaq aparılır"
17/07/2019 [19:38]:
İraq türk diplomatın ölümü ilə nəticələnən terror aktını pisləyib
17/07/2019 [19:22]:
Hava limanında qanunsuz telefonlar və elektronika malları aşkarlanıb
17/07/2019 [19:20]:
MN: Ermənilər Göygöl rayonunda mülki traktoru snayper atəşinə tutdu
17/07/2019 [19:07]:
Bakıda pedofil məşqçi saxlanıldı
17/07/2019 [19:03]:
BDU-da yeni fənn tədris olunacaq
17/07/2019 [19:01]:
Deputatdan Afaq Aslana sərt reaksiya: "Məgər deputat soyunub seçilir?"
17/07/2019 [19:00]:
“Dövlət xadimlərimiz haqqında sənədli və ya bədii filmlərin çəkilməsinin zamanı çatıb”
17/07/2019 [18:51]:
Azərbaycanda elektron qolbaq daşıyan məhkumların sayı açıqlandı
17/07/2019 [18:45]:
SOCAR qaz hasilatında 20 faiz artım gözləyir
17/07/2019 [18:33]:
6 ay ərzində 655 məhkum cəzaçəkmədən azad olundu
17/07/2019 [18:32]:
ABŞ atom bombalarını altı bazada saxlayır: “İncirlik”də də var
17/07/2019 [18:29]:
Afaq Aslan: “Məni soyundura-soyundura deputat edəcəklər” -VİDEO
17/07/2019 [18:23]:
Anası bir yaşlı körpəni üçüncü mərtəbədən yerə saldı
17/07/2019 [18:16]:
Nazirlik: Sosial şəbəkələrdə yaranan nasazlıq qlobal xarakter daşıyır
17/07/2019 [18:10]:
Bərdədə antisanitar pendir sexi aşkarlandı - FOTOLAR
17/07/2019 [18:09]:
Bu il İİV-yə yoluxan 343 nəfərin 34-ü narkotik istifadəçisi olub
17/07/2019 [18:08]:
Bakcell yenə də ən yüksək nəticə göstərdi
17/07/2019 [18:08]:
Qənirə Paşayeva “AMEA-nın professoru” seçilib
17/07/2019 [18:06]:
56 əcnəbi narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsinə görə həbs edilib
17/07/2019 [18:04]:
Dünyanın ən zəngin 100 iş adamı – Siyahıdakı yeganə azərbaycanlı...
17/07/2019 [18:03]:
“Sədərək"də zəhərlənən şəxslər xəstəxanadan evə buraxılıblar
17/07/2019 [18:03]:
Çernobıla gedin, amma bu adaya yox: Burada sizi elə bir fəlakət gözləyir ki...
17/07/2019 [18:01]:
Rəsul Çunayev dünya çempionatına belə hazırlaşır - VİDEO
17/07/2019 [17:53]:
“Gürcüstan sərhədçiləri bir qrup vətəndaşın Azərbaycan ərazisinə qanunsuz keçməsinə imkan verməməliydi”
17/07/2019 [17:47]:
Qanunsuz limonad sexi aşkarlandı - FOTOLAR
17/07/2019 [17:44]:
Almaniyalı gənc avtomobil almaq üçün printerdə 15 min avro çap etdi
17/07/2019 [17:39]:
DİN təqaüdə çıxan baş mühasibin iddialarına münasibət bildirib
17/07/2019 [17:35]:
Bu ərazilərdə gecəyə qədər su olmayacaq
17/07/2019 [17:25]:
“Müstəqil mətbuat hər bir dövlət üçün gerb, bayraq və sərhəd qədər önəmlidir”
17/07/2019 [17:18]:
20 yaşında “fist class”da uçmaq üçün pul alır - MARAQLI...
17/07/2019 [17:08]:
Sosial şəbəkələr çökdü
17/07/2019 [17:06]:
Azərbaycan jurnalistikasının dörd "muşketyoru"... - FOTO
17/07/2019 [16:55]:
ADU-da TKT təlimi sona çatıb
17/07/2019 [16:49]:
Gənc qız soyunaraq özünü körpüdən atdı - FOTOLAR
17/07/2019 [16:47]:
Zakir Fərəcov Muğam Mərkəzinin tikintisi ilə tanış oldu – FOTOLAR
17/07/2019 [16:45]:
Türkiyədə daha 43 nəfərə ömürlük həbs cəzası verilib - “15 İyul” hadisələri ilə bağlı
17/07/2019 [16:44]:
İraqda türkiyəli diplomat öldürüldü - Daha ikisi yaralandı
17/07/2019 [16:42]:
Sosial şəbəkələr çökdü
17/07/2019 [16:34]:
Vahid Mustafayevin "Gelandewagen"i qayda pozarkən kameraya düşdü - VİDEO
17/07/2019 [16:32]:
Ölkə başçısından Cəlil Xəlilova böyük etimad
17/07/2019 [16:28]:
Təlimçisi ilə yol gedən pələng anidən avtomobildən yola tullandı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
17/07/2019 [16:27]:
Qanlı hücum - Türkiyəli diplomatlar güllələndi -Çox sayda ölü var
17/07/2019 [16:22]:
"Nadir Şah, Cavad Xan olsaydı anlayardım, çünki bu millətin gerçək qəhrəmanları onlardır"
17/07/2019 [16:18]:
Robert Koçaryanı zaminə buraxan hakimin kabinetində axtarış aparılı
17/07/2019 [16:15]:
Türkiyədə “15 İyul” hadisələri ilə bağlı daha 43 nəfərə ömürlük həbs cəzası verildi
17/07/2019 [16:05]:
Şabran və Xaçmaz sakinlərinin nəzərinə
17/07/2019 [16:04]:
“Onun vəzifə davası” – ADU müəllimləri etiraz edir
17/07/2019 [16:01]:
Sınaq imtahanına 1 gün qaldı
17/07/2019 [16:01]:
Prezident Elçibəyin təsis etdiyi “Şah İsmayıl” ordeni niyə indiyədək heç kimə verilməyib?
17/07/2019 [15:58]:
166 nəfərin ölümünə səbəb terrorçu 11 il sonra həbs olundu
17/07/2019 [15:58]:
Azərbaycanlı Rusiyada sevgilisi ilə əlbir olub həmyerlisini öldürdü
Bütün arxiv bir sırada
28/09/2014 [21:40] - Köşə - ( 4801 dəfə baxılıb)

Hacı Əbdülün şallağı...

Fazil Mustafa

Ölkəmizdə ictimai şüurun səviyyəsini testdən keçirmək üçün xüsusi ixtisaslaşmağa gərək yox. Min il, yüz il, on il öncə də belə olmuş. Dəyişən sanki informasiyalardır, mühakiməmiz, faydamıza olanların zamanında seçimi yenə də bərbad gündədir. Hansı mütərəqqi fikir, ideya varsa, din, milli adət, ar-namus adı ilə beləcə qarşısı alınıb. Görün qaragüruh nədən başlayıb. Hamısı da guya ayrı-ayrı cinahlarda, statuslardadır, ancaq təyinatları birdir: İnsanların faydasına nə varsa onun qarşısını almaq. Biz deyirik ki, insanların acılı günlərində maddi qayğılarını yüngülləşdirək, kiminsə meyidinin üzərindən xoşallanaraq qarın doyuzdurmaq kimi görünüşdə milli, həqiqətdə isə anti-milli adətimizə son qoyaq, müqavimət göstərirlər ki, repressiyaya, məcburiyyətə yol vermək olmaz. Adamlar, sanki xoş bir gündə sevinməkdən çox, bu sevinci başqalarına göstərmək, nümayiş etdirmək, başqalarının gözünə soxmaqdan həzz alırlar. Adamlar sanki kədərlənməkdən çox, başqalarında kədər aurası yaratmağı düşünürlər. Dini Komitənin yeni rəhbəri Mübariz Qurbanlının bəlkə də bir çox siyasi görüşlərini paylaşmıram. Ancaq insanların vəziyyətini yüngülləşdirmək üçün hüzr mərasimləri ilə bağlı təkliflərini mütərəqqi, doğru olduğuna görə dəstəkləyirəm. İndi də (Hacı) Əbdül deyilən bir məxluq, xalqın adətlərinin təəssübünü çəkərək, bildiyim qədər heç dindar olmayan ziyalı bir komitə sədrini də vəhabi adlandırıb. Demək ki, bu tendensiyanın sifariş məkanı eynidir. Həyasızlığın bundan o tərəfi varmı? Heç başqa ölkələrə baxmaq lazım deyil. İran kimi İslam dininin mərasim tərəfinə ağırlıq verən bir ölkədə belə, bu cür abırsız yas məclislərinə rast gəlməzsiniz. Adamlar yığışıb məsciddə cənazə namazını qılıb, ev yiyəsinə başsağlığı verib dağılışırlar. “Dana kəsməsən, aş verməsən çıxıb getməyəcəyəm!” deyən bir kimsə tapılmaz. Adama deyərlər ki, heç olmazsa xidmətində olduğunuz qonşu ölkədəki qaydaların Azərbaycanda tətbiq olunmasına mane olmayın! Bəlkə İranda da israfçılığa mane olan ayətullaları vəhabi adlandırasınız? 
Bizdəki cahillərin çoxusu Ehsan məsələsinə, elə Hacı məsələsi kimi baxırlar. Ehsan səmimiyyətdir, gülər üzdür, xoş sözdür, dərdə şərik olmaqdır, dərd çəkənə yardım etməkdir. Bunlar ehsanı ancaq aş şəklində, kabab formasında görürlər. Eyni qaydada Hacı adını da Allahın razı qaldığı ibadətin nəticəsi kimi deyil, bəndə qarşısında mötəbərliliyi təsdiqləyən titul kimi baxırlar. Mahiyyətinə baxsan, Azərbaycan qədər Hacı adının saxtakarcasına titula çevrildiyi ikinci ölkə tapmaq çətindir. Hətta vəziyyət o həddə çatmışdı ki, bu gün özünü mütərəqqi azadlıq mücahidi bir ziyalı elan etmiş birisi, oradan-buradan köçürdüyü məqalələrin altında Kərbəlayi Kamil Vəli Nərmanoğlu yazırdı. Bu adamların böyük əksəriyyəti yanlış-doğru ibadətlərini yerinə yetirən kimi, öz şəxsiyyətlərinə, əməllərinə güvənməyəndə, titullarla mötəbərlik qazandıqlarını düşünürlər. 
Baxmayaraq ki, bu mövzuda illərdir fikirlərimi açıq səsləndirirəm, həm yas, həm də toy mərasimlərində mədəniyyətsizliyin, israfçılığın, bütpərəstliyin, harınlığın ortadan qalxacağına bəlkə də ən az inanalardan biriyəm. Çünki hər ikisi ayrı-ayrılıqda böyük bir biznes şəbəkəsidir və insanları üzlərinə gülə-gülə soyub- talayanlar, imtiyaz sahibləridir. Bir ucu da gedib çıxır inhisarçılığa. Müəyyən sahələrdə inhisarçılıq aradan qaldırılan kimi, Şadlıq Evləri deyilən soyğunçuluq məkanları öz möhtəşəmliyini itirib, sıradan bir mədəni xidmət yerinə çevriləcəklər. Bununla belə, yuxarıdan bu sahəni tənzimləmək üçün hansı qərar verilirsə verilsin, cəhalətin yayğın olduğu cəmiyyətlərdə yenə də (Hacı) Əbdüllərin düşüncəsi qalib gələcəkdir. İnsanlar öz xeyrinə olan addımları aktiv dəstəkləməyincə, cəhaləti, israfçılığı təşviq edənləri öz məclisindən qovmayınca, bu cür məkanlarda tədbirllər keçirməkdən imtina etməyincə, bir şeylər dəyişməyəcək. Unutmayın, dövlət idarəetməsində bir xarakterik xüsusiyyət var: Çoxluq demokratiyaya hazırdırsa, qərarlar bu yöndə olacaq, çoxluq dürüst yaşamağa meyllidirsə, korrupsiya azalacaq, çoxluq cəhalətə meyillidirsə, başı ağrımasın deyə, dövlət özü də cəhaləti özünə zərər verməyəcək səviyyədə qoruyub saxlayacaq. Hələ də bizim mentalitetimiz Xudu Məmmədovların ağlının təməlinə deyil, (Hacı) Əbdülün şallağının komikliyinə söykənir. Böyük düşüncə adamımız olan Xudu Məmmədov (vəhabi və ya nurçu adlandırsanız, nəzərə alın ki, 26 il öncə dünyasını dəyişib) elə-belə demirdi ki: “Cəmiyyət, təşkilat insanlar arasında əlaqələrin yaratdığı şəkildir. İnsanlığa ən böyük xidmət, bu şəkli mükəmməlləşdirməkdir. Mükəmməl individ köhnə əlaqələri yeniləri ilə əvəz etmir, yenilərini yaradır, köhnələrin isə təbiətini dəyişdirir.” İndi hər şey tərsinə baş verir. (Hacı və ya Məşədi və ya Kərbəlayi) Əbdülün obrazında köhnələr, yeniləri yaratmaq istəyənlərin təbiətini dəyişmək üçün birləşirlər.
Molla İbrahimxəlil kimyagər, ölü dirildən Şeyx Nəsrullah, meyxanaçı Molla Sadıq, Hacı şallağı vuran Əbdül...Dinimizin öncülləri bunlar olanda, cəmiyyətin tələbatı dəyişməyəcək. Min il, yüz, il, on il öncəki kimi...
Düşünürəm ki, bəlkə də Əbdül cəmiyyətimizin nə istədiyini bizdən daha doğru görür? Axı onun kimilər danışa bilirsə, ittiham edə bilirsə, ad qoya bilirsə, ona bu meydanı verən bir sürü insan yığını mövcuddur demək. Öz faydasına olan addımları susqunluqla qarşılayan, zərərinə olanları inadla qucaqlayıb qoruyan bir cəmiyyət, bəlkə həqiqətən də Əbdülün şallağına tamarzıdır? 
Pis orasındadır ki, Əbdülün şallağını gerçəkləşdirdiyi qamçı da ya İranskidir, ya da Kiyatski. Milli qamçımız da deyəsən, hələ ki, istehsal olunmur. Anlaşılan budur ki, milli qamçımız olmasa da, Əbdülümüz və onun şallağı həmişə olacaq. Həm də uzun illər çox-çox olacaq...

loading...
loading...
Üç məşhura qarşı bir təxribat...
Çernobıl qəhrəmanı faciədən bəhs edən filmi izlədikdən sonra intihar etdi - FOTO
Yaşlı qadını relslərin üzərinə itələdi - DƏHŞƏT...+ VİDEO
Gənc qız soyunaraq özünü körpüdən atdı - FOTOLAR
Təlimçisi ilə yol gedən pələng anidən avtomobildən yola tullandı - AĞLASIĞMAZ...+ VİDEO
Lor Hospital
İdrak Liseyi - Keyfiyyətli təhsil
N.Tusi adına Klinika
Maraqlı
Leonardo DiKaprioya "Titanik"lə bağlı elə sual verdilər ki...
Dünya
20 yaşında “fist class”da uçmaq üçün pul alır - MARAQLI...
Cəmiyyət
Alimlər “Face App”la bağlı xəbərdarlıq etdi- Şəxsi hesabınıza müdaxilə olunur...
Cəmiyyət
“Onu həmişə yanımda hiss edirəm...” - Şəhid əsgərimizin atası...
Dünya
Qırx yaşlı adamı ilan sancıb bu hala saldı - FOTOLAR
Həftənin ən çox oxunanları
Çimərlikdə cinsi əlaqədə oldular - RƏZALƏT...
Roza Zərgərlinin şok videosu yayıldı: Arxasını masaj etdirir... -VİDEO
Taksi sürücüsü paytaxt yolunda sərnişini zorladı -Polis araşdırmaya başladı...
“Sarı işıqlı qapıların yanında duran bir adamı gördüm...” -Kliniki ölüm keçirən qadın o dünyada gördüklərini anlatdı...
"İndi Elmar Vəliyevin həmin villasının tikildiyi küçə qələbəliyi xatırladır..."
Gürcülər Azərbaycan əsgərlərinə hücum etdilər, silahlarını əllərindən aldılar – VİDEO
"Könül istərdi ki, istər Vilayət Eyvazov, istərsə də Əli Nağıyev cəmiyyətimizin onlara bəslədiyi etimadı doğrultsun"
“ATƏT-dən çıxmaq - “Dağlıq Qarabağ”ı “dövlət” kimi tanımaq lazımdır...”
O deputata medal yox, "pedal" vermək lazımdır...
“Acından ölən” ermənilər Xocavənddə vurvahur yaşayış binaları tikir...-FOTOLAR
Moderator.az-ın arxivi
Copyright©2019
"Moderator.az" MMC
Baş redaktor:
Zülfüqar Hüseynzadə
Saytda reklam, banner və s. işlər üçün əlaqə:
Telefon: 0502711225, 0507440247 (Whatsapp)